ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు
Divine artwork representing Saraswati Stotram Yagnavalkya Krutam

సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం)

Saraswati Stotram Yagnavalkya Krutam

🎻

సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం)

Saraswati Stotram Yagnavalkya Krutam

37 శ్లోకాలు🎻 Goddess Saraswati

సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) (Saraswati Stotram Yagnavalkya Krutam) అనేది బ్రహ్మవైవర్త పురాణోక్తమైన పరమ పవిత్ర స్తోత్రం. జ్ఞాపకశక్తిని, విద్యావిజయాన్ని పొందుటకు ఇది అద్భుతమైన మార్గం.

🕉️ తాత్పర్యం (Overall Meaning)

సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) బ్రహ్మవైవర్త మహాపురాణం ప్రకృతి ఖండంలోని ఐదవ అధ్యాయం నుండి స్వీకరించబడింది. గురు శాపం వల్ల తన సర్వ విద్యలను కోల్పోయిన యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి, సూర్యదేవుని ఆజ్ఞతో సరస్వతీ దేవిని ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి ఈ స్తోత్రాన్ని ఆలపించారు. ఈ స్తోత్ర పఠనం వల్ల విద్యాహీనులు కూడా పరమ పండితులుగా, కవీశ్వరులుగా మారతారని పురాణ వచనం.

📖 సులభమైన వివరణ (Simple Explanation)

ఈ దివ్య స్తోత్రానికి ఒక విశిష్టమైన పూర్వరంగం ఉంది. యాజ్ఞవల్క్య మహర్షి తన గురువైన వైశంపాయనుని కోపానికి గురై, శాపవశాత్తు తాను నేర్చుకున్న సమస్త వేదజ్ఞానాన్ని మర్చిపోతారు. విద్యావిహీనుడై తేజస్సు కోల్పోయిన యాజ్ఞవల్క్యుడు తీవ్ర దుఃఖంతో సూర్య భగవానుని ఆశ్రయించి తపస్సు చేస్తారు. సూర్యుడు ఆయనకు జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించి, పూర్వ స్మృతిని తిరిగి పొందడానికి వాగ్దేవిని పూజించమని చెప్తారు. అలా యాజ్ఞవల్క్యుడు స్వయంగా రచించి ఆలపించిన స్తోత్రమే ఇది. ఇందులో బ్రహ్మదేవుడు, ఆదిశేషుడు, వేదవ్యాసుడు, వాల్మీకి వంటి పరమ మునులు కూడా జ్ఞాన సందిగ్ధత కలిగినప్పుడు ఈ తల్లిని ప్రార్థించి ఎలా విజయం సాధించారో వివరించబడింది. ఇది కేవలం స్తుతి మాత్రమే కాదు, ఒక సాధకుని ఆర్తికి, దేవి కరుణకు నిదర్శనం.

వేగం:
నారాయణ ఉవాచ ।
వాగ్దేవతాయాః స్తవనం శ్రూయతాం సర్వకామదమ్ । మహామునిర్యాజ్ఞవల్క్యో యేన తుష్టావ తాం పురా |
📝 ప్రతిపదార్థం:

నారాయణః - నారాయణ మహర్షి; ఉవాచ - పలికెను; వాగ్దేవతాయాః - వాగ్దేవి యొక్క; స్తవనం - స్తోత్రమును; శ్రూయతాం - ఆలకించుము; సర్వకామదమ్ - సమస్త కోరికలను తీర్చునట్టి; మహామునిః - మహామునియైన; యాజ్ఞవల్క్యః - యాజ్ఞవల్క్యుడు; యేన - దేనిచేతనైతే; తుష్టావ - స్తుతించెనో; తాం - ఆ దేవిని; పురా - పూర్వము.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (1): నారాయణ ఉవాచ । వాగ్దేవతాయాః స్తవనం శ్రూయతాం సర్వకామదమ్ । మహామునిర్యాజ్ఞవల్క్యో యేన తుష్టావ తాం పురా తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

గురుశాపాచ్చ స మునిర్హతవిద్యో బభూవ హ । తదా జగామ దుఃఖార్తో రవిస్థానం చ పుణ్యదమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

గురుశాపాత్ - గురువు యొక్క శాపము వలన; చ - మరియు; సః - ఆ; మునిః - యాజ్ఞవల్క్య ముని; హతవిద్యః - కోల్పోయిన విద్య గలవాడు; బభూవ హ - ఆయెను; తదా - అప్పుడు; జగామ - వెళ్ళెను; దుఃఖార్తః - దుఃఖముతో అలమటించినవాడై; రవిస్థానం - సూర్య క్షేత్రమునకు; చ - మరియు; పుణ్యదమ్ - పుణ్యమును ప్రసాదించే.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (2): గురుశాపాచ్చ స మునిర్హతవిద్యో బభూవ హ । తదా జగామ దుఃఖార్తో రవిస్థానం చ పుణ్యదమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

సంప్రాప్యతపసా సూర్యం కోణార్కే దృష్టిగోచరే । తుష్టావ సూర్యం శోకేన రురోద చ పునః పునః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

సంప్రాప్య - పొంది; తపసా - తపస్సు చేత; సూర్యం - సూర్యదేవుని; కోణార్కే - కోణార్క్ క్షేత్రమందు; దృష్టిగోచరే - కంటికి ప్రత్యక్షమైనప్పుడు; తుష్టావ - స్తుతించెను; సూర్యం - సూర్యుని; శోకేన - దుఃఖముతో; రురోద - ఏడ్చెను; చ - మరియు; పునః పునః - పదే పదే.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (3): సంప్రాప్యతపసా సూర్యం కోణార్కే దృష్టిగోచరే । తుష్టావ సూర్యం శోకేన రురోద చ పునః పునః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

సూర్యస్తం పాఠయామాస వేదవేదాంగమీశ్వరః । ఉవాచ స్తుహి వాగ్దేవీం భక్త్యా చ స్మృతిహేతవే |
📝 ప్రతిపదార్థం:

సూర్యః - సూర్యదేవుడు; తం - అతనిని; పాఠయామాస - బోధించెను; వేదవేదాంగం - వేదాలను వేదాంగాలను; ఈశ్వరః - జగదీశ్వరుడైన సూర్యుడు; ఉవాచ - పలికెను; స్తుహి - కీర్తించుము; వాగ్దేవీం - వాగ్దేవిని; భక్త్యా - భక్తిశ్రద్ధలతో; చ - మరియు; స్మృతిహేతవే - జ్ఞాపకశక్తిని తిరిగి పొందుట కొరకు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (4): సూర్యస్తం పాఠయామాస వేదవేదాంగమీశ్వరః । ఉవాచ స్తుహి వాగ్దేవీం భక్త్యా చ స్మృతిహేతవే తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తమితుుక్త్వా దీననాథో హ్యంతర్ధానం జగామ సః । మునిః స్నాత్వా చ తుష్టావ భక్తినమ్రాత్మకంధరః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తం - అతనితో; ఇతి - ఈ విధముగా; ఉక్త్వా - పలికి; దీననాథః - దీనుల రక్షకుడైన సూర్యుడు; అంతర్ధానం - అదృశ్యమగుటను; జగామ - పొందెను; సః - ఆయన; మునిః - యాజ్ఞవల్క్య ముని; స్నాత్వా - పవిత్ర స్నానము చేసి; చ - మరియు; |తుష్టావ - స్తుతించెను; భక్తి - భక్తితో; నమ్ర - వంగిన; ఆత్మకంధరః - వినయపూర్వకమైన మెడ కలవాడై (వినయముతో).

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (5): తమితుుక్త్వా దీననాథో హ్యంతర్ధానం జగామ సః । మునిః స్నాత్వా చ తుష్టావ భక్తినమ్రాత్మకంధరః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యాజ్ఞవల్క్య ఉవాచ ।
కృపాం కురు జగన్మాతర్మామేవం హతతేజసమ్ । గురుశాపాత్స్మృతిభ్రష్టం విద్యాహీనం చ దుఃఖితమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యాజ్ఞవల్క్యః - యాజ్ఞవల్క్యుడు; ఉవాచ - పలికెను; కృపాం - దయను; |కురు - చూపుము; జగన్మాతః - ఓ జగజ్జననీ!; మాం - నన్ను; ఏవం - ఈ విధముగా; హతతేజసమ్ - తేజస్సు నశించినవానిని; గురుశాపాత్ - గురువు యొక్క శాపము వలన; స్మృతిభ్రష్టం - జ్ఞాపకశక్తి కోల్పోయినవానిని; విద్యాహీనం - చదువు లేనివానిని; చ - మరియు; దుఃఖితమ్ - దుఃఖితుడనైన వానిని.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (6): యాజ్ఞవల్క్య ఉవాచ । కృపాం కురు జగన్మాతర్మామేవం హతతేజసమ్ । గురుశాపాత్స్మృతిభ్రష్టం విద్యాహీనం చ దుఃఖితమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

జ్ఞానం దేహి స్మృతిం దేహి విద్యాం విద్యాధిదేవతే । ప్రతిష్ఠాం కవితాం దేహి శక్తిం | శిష్యప్రబోధికామ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

జ్ఞానం - జ్ఞానమును; దేహి - ఇమ్ము; స్మృతిం - జ్ఞాపకశక్తిని; దేహి - ప్రసాదించుము; విద్యాం - విద్యను; |విద్యాధిదేవతే - ఓ విద్యాధిదేవతా!; ప్రతిష్ఠాం - కీర్తిప్రతిష్ఠలను; కవితాం - కవితా శక్తిని; దేహి - అనుగ్రహించుము; శక్తిం - సామర్థ్యమును; శిష్యప్రబోధికామ్ - శిష్యులకు చక్కగా బోధించగల.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (7): జ్ఞానం దేహి స్మృతిం దేహి విద్యాం విద్యాధిదేవతే । ప్రతిష్ఠాం కవితాం దేహి శక్తిం శిష్యప్రబోధికామ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

గ్రంథనిర్మితిశక్తిం చ సచ్ఛిష్యం సుప్రతిష్ఠితమ్ । ప్రతిభాం సత్సభాయాం చ విచారక్షమతాం శుభామ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

గ్రంథనిర్మితిశక్తిం - గ్రంథ రచన చేయు శక్తిని; చ - మరియు; సచ్ఛిష్యం - సత్ఛిష్యులను; సుప్రతిష్ఠితమ్ - చక్కటి కీర్తి ప్రతిష్ఠలను; ప్రతిభాం - చైతన్యవంతమైన ప్రతిభను; సత్సభాయాం - విద్వత్సభలయందు; చ - మరియు; విచారక్షమతాం - విచారణ చేయగల సామర్థ్యమును; |శుభామ్ - శుభకరమైనదానిని.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (8): గ్రంథనిర్మితిశక్తిం చ సచ్ఛిష్యం సుప్రతిష్ఠితమ్ । ప్రతిభాం సత్సభాయాం చ విచారక్షమతాం శుభామ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

లుప్తాం సర్వాం దైవవశాన్నవం కురు పునః పునః । యథాంకురం జనయతి భగవాన్యోగమాయయా |
📝 ప్రతిపదార్థం:

లుప్తాం - నశించిన; సర్వాం - సమస్త విద్యలను; దైవవశాత్ - విధివశాత్తు; నవం - నూతనముగా; కురు - చేయుము; పునః పునః - మరల మరల; యథా - ఏ విధముగానైతే; అంకురం - మొలకను; జనయతి - పుట్టించునో; భగవాన్ - భగవంతుడు; యోగమాయయా - తన యోగమాయ చేత.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (9): లుప్తాం సర్వాం దైవవశాన్నవం కురు పునః పునః । యథాంకురం జనయతి భగవాన్యోగమాయయా తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

బ్రహ్మస్వరూపా పరమా జ్యోతిరూపా సనాతనీ । సర్వవిద్యాధిదేవీ యా తస్యై వాణ్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

బ్రహ్మస్వరూపా - బ్రహ్మ స్వరూపమైనది; పరమా - సర్వోత్కృష్టమైనది; జ్యోతిరూపా - జ్యోతిస్స్వరూపిణి; సనాతనీ - సనాతనమైనది; సర్వవిద్యా - సమస్త విద్యలకు; అధిదేవీ - అధిదేవత; యా - ఏ దేవి అయితే; తస్యై - అట్టి; వాణ్యై - సరస్వతికి; నమో నమః - |శతకోటి నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (10): బ్రహ్మస్వరూపా పరమా జ్యోతిరూపా సనాతనీ । సర్వవిద్యాధిదేవీ యా తస్యై వాణ్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యయా వినా జగత్సర్వం శశ్వజ్జీవన్మృతం సదా । జ్ఞానాధిదేవీ యా తస్యై సరస్వత్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యయా వినా - ఏ దేవి లేకుండగా; జగత్ - జగత్తు; సర్వం - అంతా; శశ్వత్ - ఎల్లప్పుడూ; జీవన్మృతం - బ్రతికియున్న శవము వంటిది; సదా - ఎల్లప్పుడూ; జ్ఞానాధిదేవీ - జ్ఞానమునకు అధిదేవత; యా - ఏ దేవి అయితే; తస్యై - అట్టి; సరస్వత్యై - సరస్వతికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (11): యయా వినా జగత్సర్వం శశ్వజ్జీవన్మృతం సదా । జ్ఞానాధిదేవీ యా తస్యై సరస్వత్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యయా వినా జగత్సర్వం మూకమున్మత్తవత్సదా । వాగధిష్ఠాతృదేవీ యా తస్యై వాణ్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యయా వినా - ఏ దేవి లేకుండగా; జగత్ - జగత్తు; సర్వం - అంతా; మూకం - మూగదాని వలె; ఉన్మత్తవత్ - పిచ్చివాని వలె; సదా - ఎల్లప్పుడూ; వాగధిష్ఠాతృదేవీ - వాక్కునకు అధిష్ఠాన దేవత; యా - ఏ దేవి అయితే; తస్యై - అట్టి; వాణ్యై - వాణికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (12): యయా వినా జగత్సర్వం మూకమున్మత్తవత్సదా । వాగధిష్ఠాతృదేవీ యా తస్యై వాణ్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

హిమచందనకుందేందుకుముదాంభోజసన్నిభా । వర్ణాధిదేవీ యా తస్యై చాక్షరాయై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

హిమ - మంచు; చందన - గంధము; కుంద - మొల్లపువ్వు; ఇందు - చంద్రుడు; |కుముద - కలువపువ్వు; అంభోజ - తెల్ల తామరలతో; సన్నిభా - సమానమైన కాంతి గలది; వర్ణ - అక్షరములకు; అధిదేవీ - అధిదేవత; యా - ఏ దేవి అయితే; తస్యై - అట్టి; అక్షరాయై - అక్షర రూపిణికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (13): హిమచందనకుందేందుకుముదాంభోజసన్నిభా । వర్ణాధిదేవీ యా తస్యై చాక్షరాయై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

విసర్గ బిందుమాత్రాణాం యదధిష్ఠానమేవ చ । ఇత్థం త్వం గీయసే సద్భిర్భారత్యై తే నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

విసర్గ - విసర్గల యొక్క; బిందు - సున్నల యొక్క; మాత్రాణాం - మాత్రల యొక్క; యత్ - ఏదయితే; అధిష్ఠానమేవ చ - ఆధారమై ఉన్నదో; ఇత్థం - ఈ విధముగా; త్వం - నీవు; గీయసే - కీర్తింపబడుతున్నావో; సద్భిః - సత్పురుషులచే; భారత్యై - ఓ భారతీ దేవి!; తే - నీకు; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (14): విసర్గ బిందుమాత్రాణాం యదధిష్ఠానమేవ చ । ఇత్థం త్వం గీయసే సద్భిర్భారత్యై తే నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యయా వినాచాత్ర సంఖ్యాకృత్సంఖ్యాం కర్తుం న శక్నుతే । కాలసంఖ్యాస్వరూపా యా తస్యై దేవ్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యయా వినా - ఏ దేవి లేకుండగా; అత్ర - ఈ లోకములో; సంఖ్యాకృత్ - లెక్కించువాడు; సంఖ్యాం - లెక్కను; కర్తుం - చేయుటకు; న శక్నుతే - |సమర్థుడు కాడో; కాలసంఖ్యా - కాలమును కొలిచే సంఖ్య; స్వరూపా - రూపము కలది; యా - ఏ దేవి అయితే; తస్యై - అట్టి; దేవ్యై - దేవికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (15): యయా వినాచాత్ర సంఖ్యాకృత్సంఖ్యాం కర్తుం న శక్నుతే । కాలసంఖ్యాస్వరూపా యా తస్యై దేవ్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

వ్యాఖ్యాస్వరూపా యా దేవీ వ్యాఖ్యాధిష్ఠాతృదేవతా । భ్రమసిద్ధాంతరూపా యా తస్యై దేవ్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

వ్యాఖ్యా - వ్యాఖ్యానము యొక్క; స్వరూపా - రూపము కలది; యా - ఏ దేవి అయితే; దేవీ - దేవియో; వ్యాఖ్యా - వ్యాఖ్యానములకు; అధిష్ఠాతృదేవతా - అధిష్టాన దేవతయో; భ్రమ - భ్రమలను తొలగించు; సిద్ధాంత - సిద్ధాంతము; రూపా - రూపమైనది; యా - ఏదో; తస్యై - అట్టి; దేవ్యై - దేవికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (16): వ్యాఖ్యాస్వరూపా యా దేవీ వ్యాఖ్యాధిష్ఠాతృదేవతా । భ్రమసిద్ధాంతరూపా యా తస్యై దేవ్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

స్మృతిశక్తిర్జ్ఞానశక్తిర్బుద్ధిశక్తిస్వరూపిణీ । ప్రతిభా కల్పనాశక్తిర్యా చ తస్యై నమో నమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

స్మృతిశక్తిః - జ్ఞాపకశక్తి; జ్ఞానశక్తిః - జ్ఞానశక్తి; బుద్ధిశక్తి - బుద్ధిశక్తి; స్వరూపిణీ - రూపము కలది; ప్రతిభా - సృజనాత్మక ప్రతిభ; కల్పనాశక్తిః - ఊహాశక్తి; యా చ - ఏ దేవియో; తస్యై - అట్టి దేవికి; నమో నమః - నమస్కారములు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (17): స్మృతిశక్తిర్జ్ఞానశక్తిర్బుద్ధిశక్తిస్వరూపిణీ । ప్రతిభా కల్పనాశక్తిర్యా చ తస్యై నమో నమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

సనత్కుమారో బ్రహ్మాణం జ్ఞానం పప్రచ్ఛ యత్ర వై । బభూవ జడవత్సోఽపి సిద్ధాంతం కర్తుమక్షమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

సనత్కుమారః - సనత్కుమారుడు; బ్రహ్మాణం - బ్రహ్మదేవుని; జ్ఞానం - జ్ఞానమును గురించి; పప్రచ్ఛ - ప్రశ్నించెను; యత్ర వై - ఎప్పుడైతే; బభూవ - ఆయెనో; జడవత్ - ఏమీ తెలియనివాని వలె; సః అపి - ఆయన కూడా; సిద్ధాంతం - సిద్ధాంతమును; కర్తుం - చేయుటకు; అక్షమః - అశక్తుడు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (18): సనత్కుమారో బ్రహ్మాణం జ్ఞానం పప్రచ్ఛ యత్ర వై । బభూవ జడవత్సోఽపి సిద్ధాంతం కర్తుమక్షమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదాజగామ భగవానాత్మా శ్రీకృష్ణ ఈశ్వరః । ఉవాచ సత్తమం స్తోత్రం వాణ్యా ఇతి విధిం తదా |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; ఆజగామ - వచ్చెను; భగవాన్ - భగవంతుడైన; ఆత్మా - ఆత్మయైన; |శ్రీకృష్ణః - శ్రీకృష్ణుడు; ఈశ్వరః - జగదీశ్వరుడు; ఉవాచ - పలికెను; సత్తమం - శ్రేష్ఠమైన; స్తోత్రం - స్తోత్రమును; వాణ్యాః - సరస్వతి యొక్క; ఇతి - ఈ విధముగా; విధిం - బ్రహ్మదేవునికి; తదా - అప్పుడు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (19): తదాజగామ భగవానాత్మా శ్రీకృష్ణ ఈశ్వరః । ఉవాచ సత్తమం స్తోత్రం వాణ్యా ఇతి విధిం తదా తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

స చ | తుష్టావ తాం బ్రహ్మా చాజ్ఞయా పరమాత్మనః । చకార తత్ప్రసాదేన తదా సిద్ధాంతముత్తమమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

సః చ - ఆ; బ్రహ్మా - బ్రహ్మదేవుడు; |తుష్టావ - స్తుతించెను; తాం - ఆ దేవిని; ఆజ్ఞయా - ఆజ్ఞ చేత; పరమాత్మనః - పరమాత్ముని యొక్క; చకార - చేసెను; తత్ - ఆ దేవి యొక్క; ప్రసాదేన - అనుగ్రహము చేత; తదా - అప్పుడు; సిద్ధాంతం - సిద్ధాంతమును; |ఉత్తమమ్ - శ్రేష్ఠమైనదానిని.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (20): స చ తుష్టావ తాం బ్రహ్మా చాజ్ఞయా పరమాత్మనః । చకార తత్ప్రసాదేన తదా సిద్ధాంతముత్తమమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యదాప్యనంతం పప్రచ్ఛ జ్ఞానమేకం వసుంధరా । బభూవ మూకవత్సోఽపి సిద్ధాంతం కర్తుమక్షమః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యదా - ఎప్పుడైతే; అపి - కూడా; అనంతం - ఆదిశేషుని; పప్రచ్ఛ - ప్రశ్నించెనో; జ్ఞానం - జ్ఞానమును; ఏకం - ఒకానొక; వసుంధరా - భూదేవి; బభూవ - ఆయెనో; మూకవత్ - మూగవాని వలె; సః అపి - ఆయన కూడా; సిద్ధాంతం - సిద్ధాంతమును; కర్తుం - చేయుటకు; అక్షమః - అశక్తుడు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (21): యదాప్యనంతం పప్రచ్ఛ జ్ఞానమేకం వసుంధరా । బభూవ మూకవత్సోఽపి సిద్ధాంతం కర్తుమక్షమః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదా త్వాం చ స | తుష్టావ సంత్రస్తః కశ్యపాజ్ఞయా । తతశ్చకార సిద్ధాంతం నిర్మలం భ్రమభంజనమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; త్వాం - నిన్ను; చ - మరియు; సః - ఆ ఆదిశేషుడు; తుష్టావ - స్తుతించెను; సంత్రస్తః - భయపడినవాడై; కశ్యప - కశ్యపుని యొక్క; ఆజ్ఞయా - ఆజ్ఞ చేత; తతః - ఆ తర్వాత; చకార - చేసెను; సిద్ధాంతం - సిద్ధాంతమును; నిర్మలం - |స్వచ్ఛమైన; భ్రమభంజనమ్ - భ్రమలను నశింపజేయుదానిని.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (22): తదా త్వాం చ స తుష్టావ సంత్రస్తః కశ్యపాజ్ఞయా । తతశ్చకార సిద్ధాంతం నిర్మలం భ్రమభంజనమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

వ్యాసః పురాణసూత్రం చ సమపృచ్ఛత వాల్మికిమ్ । మౌనీభూతః స సస్మార త్వామేవ జగదంబికామ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

వ్యాసః - వ్యాస మహర్షి; పురాణసూత్రం - పురాణములను మూలమును; చ - మరియు; సమపృచ్ఛత - ప్రశ్నించెను; వాల్మీకిమ్ - వాల్మీకి మహర్షిని; మౌనీభూతః - మౌనము దాల్చినవాడై; సః - ఆ వాల్మీకి; సస్మార - స్మరించెను; త్వామేవ - నిన్నే; జగదంబికామ్ - ఓ జగన్మాతా!.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (23): వ్యాసః పురాణసూత్రం చ సమపృచ్ఛత వాల్మికిమ్ । మౌనీభూతః స సస్మార త్వామేవ జగదంబికామ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదా చకార సిద్ధాంతం త్వద్వరేణ మునీశ్వరః । స ప్రాప నిర్మలం జ్ఞానం ప్రమాదధ్వంసకారణమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; చకార - చేసెను; సిద్ధాంతం - సిద్ధాంతమును; త్వద్వరేణ - నీ అనుగ్రహము వల్ల; |మునీశ్వరః - మునీశ్వరుడైన వాల్మీకి; సః - ఆయన; ప్రాప - పొందెను; నిర్మలం - స్వచ్ఛమైన; జ్ఞానం - జ్ఞానమును; ప్రమాద - పొరపాట్లను; ధ్వంసకారణమ్ - నశింపజేయునట్టి.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (24): తదా చకార సిద్ధాంతం త్వద్వరేణ మునీశ్వరః । స ప్రాప నిర్మలం జ్ఞానం ప్రమాదధ్వంసకారణమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

పురాణ సూత్రం శ్రుత్వా స వ్యాసః కృష్ణకలోద్భవః । త్వాం సిషేవే చ దధ్యౌ చ శతవర్షం చ పుష్కరే |
📝 ప్రతిపదార్థం:

పురాణసూత్రం - పురాణముల మూలమును; శ్రుత్వా - విని; సః - ఆ; వ్యాసః - వ్యాస మహర్షి; |కృష్ణకలోద్భవః - శ్రీకృష్ణుని అంశతో జన్మించినవాడు; త్వాం - నిన్ను; సిషేవే - సేవించెను; చ - మరియు; దధ్యౌ - ధ్యానించెను; చ - మరియు; శతవర్షం - నూరు సంవత్సరముల పాటు; చ - మరియు; పుష్కరే - పుష్కర క్షేత్రమందు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (25): పురాణ సూత్రం శ్రుత్వా స వ్యాసః కృష్ణకలోద్భవః । త్వాం సిషేవే చ దధ్యౌ చ శతవర్షం చ పుష్కరే తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదా త్వత్తో వరం ప్రాప్య స కవీంద్రో బభూవ హ । తదా వేదవిభాగం చ పురాణాని చకార హ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; త్వత్తో - నీ నుండి; వరం - వరమును; ప్రాప్య - పొంది; సః - ఆయన; |కవీంద్రః - కవులలో శ్రేష్ఠుడు; బభూవ హ - ఆయెను; తదా - అప్పుడు; వేదవిభాగం - వేదములను విభజించుటను; చ - మరియు; పురాణాని - పురాణములను; చకార హ - చేసెను.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (26): తదా త్వత్తో వరం ప్రాప్య స కవీంద్రో బభూవ హ । తదా వేదవిభాగం చ పురాణాని చకార హ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యదా మహేంద్రే పప్రచ్ఛ తత్త్వజ్ఞానం శివా శివమ్ । క్షణం త్వామేవ సంచింత్య తస్యై జ్ఞానం దధౌ విభుః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యదా - ఎప్పుడైతే; మహేంద్రే - గొప్పవాడైన శివుని; పప్రచ్ఛ - ప్రశ్నించెనో; తత్త్వజ్ఞానం - తత్త్వజ్ఞానమును; శివా - పార్వతీదేవి; శివమ్ - శివుని; క్షణం - క్షణకాలము; త్వామేవ - నిన్నే; సంచింత్య - ధ్యానించి; తస్యై - ఆమెకు; జ్ఞానం - జ్ఞానమును; దధౌ - ఇచ్చెను; విభుః - విభువైన శివుడు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (27): యదా మహేంద్రే పప్రచ్ఛ తత్త్వజ్ఞానం శివా శివమ్ । క్షణం త్వామేవ సంచింత్య తస్యై జ్ఞానం దధౌ విభుః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

పప్రచ్ఛ శబ్దశాస్త్రం చ మహేంద్రశ్చ బృహస్పతిమ్ । దివ్యం వర్షసహస్రం చ స త్వాం దధ్యౌ చ పుష్కరే |
📝 ప్రతిపదార్థం:

పప్రచ్ఛ - అడిగెను; శబ్దశాస్త్రం - శబ్దశాస్త్రమును; చ - మరియు; మహేంద్రః - దేవేంద్రుడు; చ - మరియు; బృహస్పతిమ్ - బృహస్పతిని; దివ్యం - దివ్యమైన; వర్షసహస్రం - వేయి సంవత్సరాల పాటు; చ - మరియు; సః - ఆయన; త్వాం - నిన్ను; దధ్యౌ - ధ్యానించెను; చ - మరియు; పుష్కరే - |పుష్కర క్షేత్రమందు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (28): పప్రచ్ఛ శబ్దశాస్త్రం చ మహేంద్రశ్చ బృహస్పతిమ్ । దివ్యం వర్షసహస్రం చ స త్వాం దధ్యౌ చ పుష్కరే తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదా త్వత్తో వరం ప్రాప్య దివ్యం వర్షసహస్రకమ్ । ఉవాచ శబ్దశాస్త్రం చ తదర్థం చ సురేశ్వరమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; త్వత్తో - నీ నుండి; వరం - వరమును; ప్రాప్య - పొంది; దివ్యం - దివ్యమైన; వర్షసహస్రకమ్ - వేయి సంవత్సరాల పాటు; ఉవాచ - పలికెను (బోధించెను); శబ్దశాస్త్రం - శబ్దశాస్త్రమును; చ - మరియు; తత్ - దాని; అర్థం - అర్థమును; చ - కూడా; సురేశ్వరమ్ - దేవతల రాజైన ఇంద్రునికి.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (29): తదా త్వత్తో వరం ప్రాప్య దివ్యం వర్షసహస్రకమ్ । ఉవాచ శబ్దశాస్త్రం చ తదర్థం చ సురేశ్వరమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

అధ్యాపితాశ్చ యైః శిష్యాః యైరధీతం మునీశ్వరైః । తే చ త్వాం పరిసంచింత్య ప్రవర్తంతే సురేశ్వరి |
📝 ప్రతిపదార్థం:

అధ్యాపితాః - బోధించబడినవారై; చ - మరియు; యైః - ఎవరిచేతనైతే; శిష్యాః - శిష్యులు; యైః - ఎవరిచేతనైతే; అధీతం - చదువబడినదో; మునీశ్వరైః - మునీశ్వరులచే; తే - వారు; చ - మరియు; త్వాం - నిన్ను; పరిసంచింత్య - చక్కగా ధ్యానించి; ప్రవర్తంతే - ప్రవర్తిస్తారు (ప్రారంభిస్తారు); సురేశ్వరి - ఓ సురేశ్వరీ!.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (30): అధ్యాపితాశ్చ యైః శిష్యాః యైరధీతం మునీశ్వరైః । తే చ త్వాం పరిసంచింత్య ప్రవర్తంతే సురేశ్వరి తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

త్వం సంస్తుతా పూజితా చ మునీంద్రమనుమానవైః । దైత్యేంద్రైశ్చ సురైశ్చాపి బ్రహ్మవిష్ణుశివాదిభిః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

త్వం - నీవు; సంస్తుతా - స్తుతింపబడినదానవు; పూజితా - పూజింపబడినదానవు; చ - మరియు; మునీంద్ర - మునీశ్వరులచే; మను - మనువులచే; మానవైః - |మానవులచే; దైత్యేంద్రైః - రాక్షస రాజులచేతను; చ - మరియు; సురైః - దేవతలచేతను; చ - మరియు; అపి - కూడా; బ్రహ్మ - బ్రహ్మ; విష్ణు - విష్ణు; శివ - శివుడు; ఆదిభిః - మొదలైనవారిచే.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (31): త్వం సంస్తుతా పూజితా చ మునీంద్రమనుమానవైః । దైత్యేంద్రైశ్చ సురైశ్చాపి బ్రహ్మవిష్ణుశివాదిభిః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

జడీభూతః సహస్రాస్యః పంచవక్త్రశ్చతుర్ముఖః । యాం స్తోతుం కిమహం స్తౌమి తామేకాస్యేన మానవః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

జడీభూతః - జడుడైపోయినవాడో; సహస్రాస్యః - వేయి ముఖములు కలవాడో (ఆదిశేషుడు); పంచవక్త్రః - ఐదు ముఖములు కలవాడో (శివుడు); చతుర్ముఖః - నాలుగు ముఖములు కలవాడో (బ్రహ్మ); యాం - ఏ దేవిని; స్తోతుం - స్తుతించుటకు; కిం - ఏమని; అహం - నేను; స్తౌమి - స్తుతించగలను; తాం - అట్టి నిన్ను; ఏకాస్యేన - ఒకే నోరు కలిగిన; మానవః - మానవుడను.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (32): జడీభూతః సహస్రాస్యః పంచవక్త్రశ్చతుర్ముఖః । యాం స్తోతుం కిమహం స్తౌమి తామేకాస్యేన మానవః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

ఇత్యుక్త్వా యాజ్ఞవల్క్యశ్చ భక్తినమ్రాత్మకంధరః । ప్రణనామ నిరాహారో రురోద చ ముహుర్ముహుః |
📝 ప్రతిపదార్థం:

ఇతి - ఈ విధముగా; ఉక్త్వా - పలికి; యాజ్ఞవల్క్యః - యాజ్ఞవల్క్యుడు; చ - మరియు; భక్తి - భక్తితో; నమ్ర - వంగిన; ఆత్మకంధరః - శరీరం కలవాడై (వినయముతో); ప్రణనామ - నమస్కరించెను; నిరాహారః - ఆహారము లేనివాడై; రురోద - ఏడ్చెను; చ - మరియు; ముహుర్ముహుః - పదే పదే.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (33): ఇత్యుక్త్వా యాజ్ఞవల్క్యశ్చ భక్తినమ్రాత్మకంధరః । ప్రణనామ నిరాహారో రురోద చ ముహుర్ముహుః తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

తదా జ్యోతిస్స్వరూపా సా తేనాదృష్టాప్యువాచ తమ్ । సుకవీంద్రో భవేత్యుక్త్వా వైకుంఠం చ జగామ హ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

తదా - అప్పుడు; జ్యోతిస్స్వరూపా - జ్యోతిస్స్వరూపిణియైన; సా - ఆ దేవి; తేన - అతనిచే; అదృష్టా - చూడబడనప్పటికీ; అపి - కూడా; ఉవాచ - పలికెను; తమ్ - అతనితో; సుకవీంద్రః - గొప్ప కవీంద్రుడవు; భవ - అగుము; |ఇతి - అని; ఉక్త్వా - పలికి; వైకుంఠం - వైకుంఠమునకు; చ - మరియు; జగామ హ - వెళ్ళెను.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (34): తదా జ్యోతిస్స్వరూపా సా తేనాదృష్టాప్యువాచ తమ్ । సుకవీంద్రో భవేత్యుక్త్వా వైకుంఠం చ జగామ హ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

యాజ్ఞవల్క్య కృతం వాణీస్తోత్రం యః సంయతః పఠేత్ । స కవీంద్రో మహావాగ్మీ బృహస్పతి సమో భవేత్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

యాజ్ఞవల్క్య - యాజ్ఞవల్క్యుని చేత; కృతం - చేయబడిన; వాణీస్తోత్రం - సరస్వతీ స్తోత్రమును; యః - ఎవరైతే; సంయతః - ఇంద్రియ నిగ్రహము కలవారై; పఠేత్ - చదువుతారో; సః - వారు; కవీంద్రః - కవులలో శ్రేష్ఠుడు; మహావాగ్మీ - గొప్ప వక్తలైనవారు; బృహస్పతి - |బృహస్పతితో; సమః - సమానులు; భవేత్ - అవుతారు.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (35): యాజ్ఞవల్క్య కృతం వాణీస్తోత్రం యః సంయతః పఠేత్ । స కవీంద్రో మహావాగ్మీ బృహస్పతి సమో భవేత్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

మహామూర్ఖశ్చ దుర్మేధా వర్షమేకం చ యః పఠేత్ । స పండితశ్చ మేధావీ సుకవిశ్చ భవేద్ధ్రువమ్ |
📝 ప్రతిపదార్థం:

మహామూర్ఖః - మహామూర్ఖుడైనను; చ - మరియు; దుర్మేధా - మందబుద్ధి కలవాడైనను; వర్షమేకం - ఒక సంవత్సరం పాటు; చ - మరియు; యః - ఎవరైతే; పఠేత్ - చదువుతారో; సః - వారు; పండితః - పండితుడును; చ - మరియు; మేధావీ - బుద్ధిమంతుడును; సుకవిః - శ్రేష్ఠుడైన కవియు; చ - |మరియు; భవేత్ - అవుతారు; ధ్రువమ్ - నిశ్చయముగా.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (36): మహామూర్ఖశ్చ దుర్మేధా వర్షమేకం చ యః పఠేత్ । స పండితశ్చ మేధావీ సుకవిశ్చ భవేద్ధ్రువమ్ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

ఇతి శ్రీ బ్రహ్మవైవర్తే మహాపురాణే ప్రకృతి ఖండే నారద నారాయణ సంవాదే యాజ్ఞవల్క్యోక్త వాణీ స్తవనం నామ పంచమోఽధ్యాయః ॥
📝 ప్రతిపదార్థం:

ఇతి - ఈ విధంగా; శ్రీ బ్రహ్మవైవర్తే - శ్రీ బ్రహ్మవైవర్త; మహాపురాణే - మహాపురాణమునందు; ప్రకృతి ఖండే - ప్రకృతి ఖండమున; నారద - నారద; నారాయణ - నారాయణుల; సంవాదే - సంభాషణలో; యాజ్ఞవల్క్య - యాజ్ఞవల్క్యుని చేత; ఉక్త - చెప్పబడిన; వాణీ స్తవనం - వాణీ స్తవనము; నామ - అనెడి; |పంచమః - ఐదవ; అధ్యాయః - అధ్యాయము.

పదార్థము & తాత్పర్యము: • శ్లోకము (37): ఇతి శ్రీ బ్రహ్మవైవర్తే మహాపురాణే ప్రకృతి ఖండే నారద నారాయణ సంవాదే యాజ్ఞవల్క్యోక్త వాణీ స్తవనం నామ పంచమోఽధ్యాయః ॥ తాత్పర్యము: సరస్వతీ స్తోత్రం (యాజ్ఞవల్క్య కృతం) లోని ఈ శ్లోక పారాయణ వలన సమస్త విఘ్నములు, భయములు మరియు గ్రహదోషములు తొలగిపోతాయి. భగవదనుగ్రహము, మానసిక ప్రశాంతత మరియు సకల కార్యవిజయం సిద్ధించును.

❓ తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
✦ 🙏 ✦