ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Bhagavad Gita: Chapter 11, Verse 23

రూపం మహత్తే బహువక్త్రనేత్రం
మహాబాహో బహుబాహూరుపాదమ్ ।
బహూదరం బహుదంష్ట్రాకరాళం
దృష్ట్వా లోకాః ప్రవ్యథితాస్తథాహమ్ ।। 23 ।।
రూపం — రూపము; మహత్ — అద్భుతమైన; తే — నీ యొక్క; బహు — చాలా; వక్త్ర — నోర్లు; నేత్రం — కన్నులు; మహా-బాహో — గొప్ప బాహువులు కల ప్రభూ; బహు — అనేకములైన; బాహు — చేతులు; ఊరు — తొడలు; పాదమ్ — కాళ్ళు; బహు-ఉదరం — ఎన్నెన్నో ఉదరములు (బొజ్జలు); బహు-దంష్ట్ర — అనేకములైన దంతములు (పళ్ళు); కరాళం — భయంకరమైన; దృష్ట్వా — చూచుతూ; లోకాః — సమస్త లోకములు; ప్రవ్యథితాః — భయకంపితములై; తథా — అట్లే కూడా; అహం — నేను.
Translation

BG 11.23:ఓ మహాప్రభూ, ఎన్నెన్నో నోర్లు, కళ్ళు, చేతులు, ఊరువులు, కాళ్ళు, ఉదరములు, మరియు భయంకరమైన పళ్ళతో ఉన్న నీ మహాద్భుతమైన స్వరూపము పట్ల పూజ్యభావంతో, సమస్త లోకములు మరియు నేను కూడా భయకంపితమైఉన్నాము.

Commentary
కీలక పదం · Key Word
దంష్ట్రాకరాళం దృష్ట్వా · daṁṣṭrā-karālaṁ dṛṣṭvā
భయంకరమైన కోరలు కలిగిన రూపాన్ని చూసి · Seeing the terrible teeth of Your form

భయంకర దంష్ట్రా విరాట్ స్వరూపం
ముల్లోకాలను వణికించే భీకర ఉగ్రరూపం

Beholding the Immeasurable Fierce Form: The Worlds and Arjuna Tremble

ఇదొక పరమ గంభీరమైన ఘట్టం. భగవంతుని రూపం ఎల్లప్పుడూ కేవలం చిరునవ్వుల కార్చే మధుర రూపమే కాదు, అది పాపులను సంహరించే ఉగ్రకాల రూపం కూడా. అర్జునుడు ఇక్కడ పరమాత్మ యొక్క మహా భయంకరమైన కోరలు, అనేక నోళ్లు, కళ్లు, చేతులు, తొడలు, పాదాలతో కూడిన అతి భారీ ఉగ్ర రూపాన్ని చూసి హడలిపోతున్నాడు. ఆ రూపాన్ని చూసి ముల్లోకాలలోని ప్రాణులన్నీ భయంతో వణికిపోతున్నాయి. అర్జునుని గుండె కూడా జారిపోతోంది. ఇది సృష్టిలోని వినాశన కాల భీకర రూపం.

అర్జునుడు పలికెను: ఓ మహాబాహో! అనేక నోళ్లు, నేత్రములు, అసంఖ్యాక బాహువులు, తొడలు, పాదములు, పొట్టలు మరియు భయంకర కోరలతో నిండిన నీ ఈ అపరిమిత రూపమును చూసి ముల్లోకములు భయముతో కంపించుచున్నవి. వాటివలెనే నేనును తీవ్ర భయాందోళనలకు లోనవుచున్నాను.

సృష్టి ఉన్నప్పుడు లయము కూడా తప్పదు. ఆ లయకారక ఉగ్ర శక్తినే భగవంతుడు ఇక్కడ అర్జునుడికి చూపిస్తున్నాడు. ధర్మాన్ని నిలబెట్టడానికి ఈ ఉగ్రత్వం అత్యవసరం.

కాలస్వరూపం (ఉగ్ర లీల)
సమస్త లోకాలలోని పాపాలను, అధర్మాన్ని తన భయంకర ఉగ్ర రూపంతో దహించివేసే భగవంతుని న్యాయ రక్షణ తత్వం.
అభయ వ్యామోహం (భౌతిక భ్రమ)
సృష్టిలో ఎల్లప్పుడూ కేవలం సుఖాలు మాత్రమే ఉండాలని కోరుకుంటూ, చావును చూసి భయపడి పారిపోయే అజ్ఞాన లౌకిక వాసన.

లయము లేనిదే పునర్జన్మ లేదు, వినాశనము లేనిదే నవసృష్టి సాధ్యం కాదు.

భగవంతుని ఉగ్రత్వాన్ని కూడా భక్తితో ఆరాధించడమే వీరభక్తి.

ఆకాశంలో ఉరుముల మేఘం
వేసవి ఎండల తరువాత ఆకాశంలో నల్లటి కారుమబ్బులు కమ్మి, పెద్ద పెద్ద ఉరుములు, మెరుపులతో పిడుగులు పడుతుంటే చిన్న పిల్లలు, పశువులు భయంతో వణికిపోతాయి. కానీ ఆ తుఫాను వెనుక భూమిని చల్లబరిచే వర్షం దాగి ఉంటుంది. అలాగే, పరమాత్మ ఉగ్రరూపం భయంకరంగా ఉన్నా, అది అధర్మాన్ని తుడిచిపెట్టి శాంతిని నెలకొల్పడానికే.

ఈ శ్లోకంలో 'దంష్ట్రాకరాళమ్' (భయంకరమైన కోరలు కలది) అనే పదం మృత్యువుకు సంకేతం. భగవంతుడే కాలరూపుడు. కాలం తన పళ్లతో సమస్త సృష్టిని నమిలి నశింపజేస్తుంది. ఈ కఠోర సత్యాన్ని అర్జునుడు తన కళ్లతో చూస్తున్నాడు. దైవంలో సౌమ్యతతో పాటు రౌద్రం కూడా ఒక భాగమేనని గీత ఇక్కడ స్పష్టం చేస్తోంది.

ఋగ్వేదం కూడా పరమశివుడిని 'రుద్రో వా ఏష యదగ్నిః' అని వర్ణిస్తుంది. అనగా ఆయన రుద్రరూపమైన అగ్ని. శ్రీకృష్ణ పరమాత్మ విశ్వరూపంలో ఆ రుద్ర తత్త్వాన్ని కూడా అర్జునునికి ఆవిష్కరించి చూపించాడు.

కీలక పాత్ర / భావన · Key Concept
దంష్ట్రాకరాళ విరాట్ · daṁṣṭrā-karāla-virāṭ
ఉగ్ర నరసింహ సదృశ కాలరూపము · The Fierce Cosmic Form

కోరలతో కూడిన పరమాత్మ యొక్క మహా ఉగ్ర రూపము. ఈ నామ స్మరణ వల్ల శత్రు భయాలు, దుష్ట శక్తుల పీడలు సమూలంగా నశిస్తాయి.

ఈ ఉగ్రరూపాన్ని ధ్యానించడం వల్ల మన హృదయంలో పాపభీతి కలిగి, అధర్మ మార్గం నుండి తప్పుకుని సన్మార్గంలో నడిచే సద్బుద్ధి లభిస్తుంది.

📢 ఈ జ్ఞానాన్ని పంచుకోండి / Share Devotion

భగవద్గీత యొక్క అమూల్యమైన జ్ఞానాన్ని మీ బంధుమిత్రులతో పంచుకోవడం ద్వారా సనాతన ధర్మ ప్రచారంలో భాగస్వాములు అవ్వండి.

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
భగవద్గీత 11వ అధ్యాయము - విశ్వరూప దర్శన యోగం దైవిక చిత్రం