BG 11.40:అనంతమైన శక్తిసామర్థ్యములు కల ప్రభూ, నీకు ఎదురుగా ఉండి మరియు వెనుక నుండి కూడా నమస్కరిస్తున్నాను, నిజానికి అన్ని వైపులనుండీ నమస్కరిస్తున్నాను! నీవు అనంతమైన సామర్థ్యము, పరాక్రమము కలిగినవాడివై అన్నింటా వ్యాపించి ఉన్నావు, అందుకే సమస్తమూ నీ స్వరూ...
నమః పురస్తాదథ పృష్ఠతస్తే
నమోఽస్తు తే సర్వత ఏవ సర్వ ।
అనంతవీర్యామితవిక్రమస్త్వం
సర్వం సమాప్నోషి తతోఽసి సర్వః ।। 40 ।।
నమోఽస్తు తే సర్వత ఏవ సర్వ ।
అనంతవీర్యామితవిక్రమస్త్వం
సర్వం సమాప్నోషి తతోఽసి సర్వః ।। 40 ।।
నమః — నమస్కారములు; పురస్తాత్ — ముందునుండి; అథ — మరియు; పృష్ఠతః — వెనుక నుండి; తే — నీకు; నమః అస్తు — నమస్కారములు సమర్పిస్తున్నాను; తే — నీకు; సర్వతః — అన్ని వైపులనుండి; ఏవ — నిజముగా; సర్వ — అన్నీ; అనంత-వీర్య — అనంతమైన శక్తి; అమిత-విక్రమః — అపరిమితమైన పరాక్రమము, శక్తి; త్వం — నీవు; సర్వం — అన్నింటినీ; సమాప్నోషి — వ్యాపించి; తతః — ఈ విధంగా; అసి — (నీవు) ఉన్నావు; సర్వః — అన్నింటిలో.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
సర్వదిశల శరణాగతి ప్రణామ సమర్పణ
అనంత వీర్య సర్వవ్యాప్త సర్వస్వరూపం
Salutations from Front, Behind, and All Sides: You are the All-Encompassing Divine
వినండి భక్తి యోగంలోని అత్యంత మధురమైన పరాకాష్ఠ క్షణమిది. అర్జునుడు భగవంతుని సర్వవ్యాపకత్వాన్ని చూసి మైమరచిపోతున్నాడు. 'స్వామీ! నీకు వెనుక వైపు నుండి నమస్కారం, ముందు వైపు నుండి నమస్కారం, అన్ని దిక్కుల నుండి నమస్కారం! నీ భుజబలం అపరిమితమైనది, నీ పరాక్రమం అనంతమైనది. ఈ సమస్త విశ్వాన్ని నీ చైతన్యంతో నింపి ఉన్నావు కాబట్టి సమస్తమూ నీవే!' అని కీర్తిస్తున్నాడు. దిక్కుల భేదం లేని అఖండ శరణాగతి ఇది. భగవంతునితో భక్తుని అద్వైత సాయుజ్య అనుభూతి లభించింది.
అర్జునుడు పలికెను: ఓ సమస్త స్వరూపుడా! నీకు ముందు నుండి నమస్కారము, వెనుక నుండి నమస్కారము, సమస్త దిక్కుల నుండి నీకు నమస్కారము. అపరిమితమైన పరాక్రమము, శౌర్యము గల నీవు సమస్తమును నీ చైతన్యముతో నింపియున్నావు, కాబట్టి సమస్తము నీవే అయి ఉన్నావు.
భగవంతుడికి వెనుక, ముందు అనే తేడాలు లేవు, ఎందుకంటే ఆయన సర్వవ్యాప్త కాలస్వరూపుడు. మనం ఎటు నమస్కరించినా అది ఆ పరమాత్మకే చెందుతుంది.
దిక్కుల భేదాలను వీడి అంతటా భగవంతుని దర్శించడమే నిజమైన జ్ఞాన నేత్రం.
అనంత వీర్యుడైన పరమాత్మను శరణు వేడితే మన బలహీనతలన్నీ పటాపంచలవుతాయి.
ఈ శ్లోకంలో 'సర్వః' (నీవే సమస్తము) అనే సంబోధన అత్యున్నత వేదాంత సత్యం. భగవంతుడు సృష్టికి వేరుగా ఉండేవాడు కాదు, సృష్టే తానే అయినవాడు. ఆయన సమస్త శక్తులను నింపి ఉంచాడు (సమాప్నోషి). అందుకే ఆయన 'సర్వ స్వరూపుడు'. అర్జునుడికి ఈ విశ్వరూప వీక్షణం వల్ల జీవ బ్రహ్మ ఐక్యతా భావన కలిగింది.
ఉపనిషత్తులు కూడా 'తత్త్వమసి' (నీవే అది అయి ఉన్నావు) అని బోధిస్తున్నాయి. అర్జునుడు ఇక్కడ సగర్వంగా, పరమ భక్తితో 'త్వమతోఽసి సర్వః' (అందువల్ల నీవే సమస్తము అయి ఉన్నావు) అని ప్రకటిస్తున్నాడు. ఈ శ్లోకం గీతలోని భక్తి మరియు జ్ఞాన యోగాల సంగమ స్థానం.
సమస్త దిక్కులనూ, గ్రహాలనూ తన అనంత వీర్యంతో రక్షించే పరమేశ్వర రూపము. ఈ నామ స్మరణ వల్ల సకల దిశల నుండి రక్షణ, విజయం సిద్ధ్దిస్తాయి.
ఆ సర్వస్వరూపుని నిరంతరం స్మరించడం వల్ల మన మనస్సులోని భేదభావనలు సమూలంగా తొలగిపోయి, అచంచలమైన విశ్వప్రేమ కలుగుతుంది.