ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Bhagavad Gita: Chapter 11, Verse 42

యచ్చావహాసార్థమసత్కృతోఽసి
విహారశయ్యాసనభోజనేషు ।
ఏకోఽథ వాప్యచ్యుత తత్సమక్షం
తత్ క్షామయే త్వామహమప్రమేయమ్ ।। 42 ।।
యత్ — ఏదేని; ఉక్తం — సంబోధించి; హే కృష్ణ — ఓ శ్రీ కృష్ణా; హే యాదవ — ఓ శ్రీ కృష్ణ, యదు వంశములో జన్మించిన వాడా; హే సఖే — ఓ ప్రియ మిత్రమా; ఇతి — ఈ విధముగా; అజానతా — అజ్ఞానములో; మహిమానం — మహిమను; తవ — నీ యొక్క; ఇదం — ఇది; మయా — నా చేత; ప్రమాదాత్ — నిర్లక్ష్యముతో; ప్రణయేన — ప్రేమతో; వా అపి — లేదా; యత్ — ఏదయినా; చ — మరియు; అవహాస-అర్థం — పరిహాసము కొరకై; అసత్-కృతా — అమర్యాదతో; అసి — నీవు ఉన్న; విహారా — ఆడుతున్నప్పుడు; శయ్యా — శయనించి ఉన్నప్పుడు; ఆసనా — కూర్చున్నప్పుడు; భోజనేషు — భోజనం చేస్తున్నప్పుడు; ఏకః — ఒక్కడివే ఉన్నప్పుడు; అథవా — లేదా; అపి — కూడా; అచ్యుతా — కృష్ణా, దోషములు లేనివాడా; తత్-సమక్షం — ఇతరుల ముందు; తత్ — అవన్నీటిని; క్షామయే — క్షమించమని ప్రార్థిస్తున్నాను; త్వాం — నీ నుండి; అహం — నేను; అప్రమేయం — అపరిమితమైన.;
Translation

BG 11.42:నీవు నా సఖుడవు (మిత్రుడవు) అనుకుంటూ, అతి చనువుతో నిన్ను, ‘ఓ కృష్ణా’, ‘ఓ యాదవా’, ‘ఓ నా ప్రియ మిత్రమా’ అని పిలిచాను. నీ మహత్త్వము తెలియక, నిర్లక్ష్యముగా, అతి చనువుతో ప్రవర్తించాను. ఆడుకుంటున్నప్పుడు కానీ, విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నప్పుడు కానీ, కూ...

Commentary
కీలక పదం · Key Word
తత్క్షామయే త్వామహమప్రమేయమ్ · tat kṣāmaye tvām aham aprameyam
అపరిమిత మహిమ గల నిన్ను ఆ తప్పులన్నింటికీ క్షమించమని వేడుకుంటున్నాను · I crave forgiveness from You, the Immeasurable One

కలిసి తిరిగిన వినోద పరిహాస క్షణాలు
అప్రమేయ చిన్మయ రూప క్షమాపణ ప్రార్థన

Forgive Me for the Disrespect Shown in Jest: Craving Pardon from the Immeasurable Lord

సంధ్య కాంతి వెలుగుల్లో గుడి మండపంలో కూర్చుని ఆలకించండి అర్జునుడు కృష్ణునితో గడిపిన తీపి జ్ఞాపకాలను గుర్తుచేసుకుంటూ ఎలా క్షమాపణ కోరుకుంటున్నాడో. 'ఓ అచ్యుతా! ఆటపాటలలో, శయ్యలపై పడుకున్నప్పుడు, ఆసనాలపై కూర్చున్నప్పుడు, భోజన సమయాలలో ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు గానీ, లేదా ఇతరుల సమక్షంలో గానీ చనువుతో నిన్ను ఏ విధంగానైతే పరిహసించి అవమానించి ఉంటినో, వాటన్నింటినీ క్షమించమని అపరిమిత మహిమ గల నిన్ను వేడుకొంటున్నాను.' భగవంతుని లీలల మాధుర్యం, విరాట్ రూప గంభీరత్వం ఇక్కడ కలబోసి కనిపిస్తున్నాయి.

అర్జునుడు పలికెను: ఓ అచ్యుతా! విహారములలో, శయ్యలపై, ఆసనములపై, భోజన సమయములలో ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడూ లేదా ఇతరుల సమక్షములోను హాస్యము కొరకు నిన్ను నేను ఏవిధముగానైతే అవమానించి ఉంటినో, వాటన్నిటినీ క్షమించమని అపరిమిత మహిమ గల నిన్ను వేడుకొనుచున్నాను.

భగవంతుడు అపరిమేయుడు, మన ఊహలకు అందనివాడు. అయినా భక్తుల ప్రేమ కోసం ఆయన అతి సామాన్య మానవుడిగా కలిసి తిరిగాడు. ఆ పరమ కరుణకు అర్జునుడు దాసోహమంటున్నాడు.

అపార కరుణ (క్షమా తత్వము)
భక్తులు తెలియక చేసిన తప్పులను, పరిహాసాలను తన విశాలమైన దయా హృదయంతో క్షమించే భగవంతుని మాతృ తత్వం.
అతి చనువు భ్రమ (పరిమితి అహంకారం)
భగవంతుని మహిమను గుర్తించకుండా, ఆయనను సామాన్య నరుడిగా భావించి లౌకిక పరిహాసాలు చేసే అజ్ఞాన స్థితి.

అచ్యుతుడు అనగా భక్తుల నుండి ఎన్నటికీ జారిపోనివాడు.

ఆ అప్రమేయుని క్షమించే గుణమే భక్తునికి పరమ రక్షణ.

తండ్రి మరియు చిన్న బిడ్డ
ఒక చిన్న బిడ్డ ఆటలాడుతూ చనువుతో తన తండ్రి తలపై కొడుతుంది, లేదా తండ్రిని ఆటపట్టిస్తుంది. తండ్రి ఆ దెబ్బలకు కోపగించుకోడు, పైగా ఆ బిడ్డ అమాయకత్వాన్ని చూసి మురిసిపోతూ నవ్వుతాడు. కానీ ఆ బిడ్డ పెద్దయ్యాక తండ్రి గొప్పతనాన్ని గ్రహించి, 'నాన్నగారు, ఆనాడు తెలియక చేసిన తప్పులను క్షమించండి' అంటుంది. ఇక్కడ అర్జునుడు ఆ పెరిగిన బిడ్డ వంటివాడు.

ఈ శ్లోకంలో 'అప్రమేయమ్' (ఊహకందని మహిమ గలవాడు) అనే పదం వాడబడింది. భగవంతుని గుణాలను, రూపాన్ని మన లౌకిక ప్రమాణాలతో (కొలతలతో) కొలవలేము. అంతటి అప్రమేయుడు అర్జునుని కోసం రథసారథియై ధూళిని భరించాడు. ఇది సనాతన ధర్మంలో భగవద్భక్తులకు మాత్రమే లభించే పరమ భాగ్యం.

శ్రీమద్రామాయణంలో కూడా లక్ష్మణుడు భరతుడిని శంకించి, తర్వాత పశ్చాత్తాపపడ్డాడు. భగవంతుని సన్నిధిలో తెలియక చేసిన పొరపాట్లను ఒప్పుకోవడం ద్వారా మన హృదయం తేలికై, పవిత్రమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రకాశాన్ని పొందుతుంది. అర్జునుని ఈ క్షమాపణ ప్రార్థన ఆత్మశుద్ధికి పరమ మార్గం.

కీలక పాత్ర / భావన · Key Concept
క్షమా శీల అచ్యుత · kṣamā-śīla-acyuta
క్షమా గుణము గల అచ్యుతుడు · The Forgiving Achyuta

భక్తుల దోషాలను క్షమించి వారిని సన్మార్గంలో నడిపే భగవంతుని స్వరూపము. అచ్యుత నామ స్మరణ వల్ల మన చిత్త దోషాలన్నీ తొలగిపోతాయి.

ఆ అప్రమేయ అచ్యుతుని నిరంతరం ధ్యానించడం వల్ల మన హృదయంలో శాంతి నెలకొని, తోటి జీవులను క్షమించే దివ్య గుణము అలవడుతుంది.

📢 ఈ జ్ఞానాన్ని పంచుకోండి / Share Devotion

భగవద్గీత యొక్క అమూల్యమైన జ్ఞానాన్ని మీ బంధుమిత్రులతో పంచుకోవడం ద్వారా సనాతన ధర్మ ప్రచారంలో భాగస్వాములు అవ్వండి.

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
భగవద్గీత 11వ అధ్యాయము - విశ్వరూప దర్శన యోగం దైవిక చిత్రం