ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Bhagavad Gita: Chapter 13, Verse 23

ఉపద్రష్టానుమంతా చ భర్తా భోక్తా మహేశ్వరః ।
పరమాత్మేతి చాప్యుక్తో దేహేఽస్మిన్ పురుషః పరః ।। 23 ।।
ఉపద్రష్టా — సాక్షి; అనుమంతా — ఆనతి నిచ్చేవాడు; చ — మరియు; భర్తా — భర్త (పోషకుడు); భోక్తా — అలౌకిక భోక్త; మహా-ఈశ్వరః — సర్వోత్కృష్ట నియంత్రకుడు/అధికారి; పరమ-ఆత్మా — పరమాత్మ; ఇతి — అది; చ అపి — ఇంకా కూడా; ఉక్తః — చెప్పబడును; దేహే — దేహము లోయందు; అస్మిన్ — ఇది; పురుషః-పరః — సర్వోత్కృష్ట భగవానుడు.
Translation

BG 13.23:దేహముయందే ఆ సర్వోన్నత భగవానుడు కూడా ఉంటాడు. ఆయన సర్వసాక్షి, సర్వ నియామకుడు, ధరించి పోషించేవాడు, అలౌకిక భోక్త, సర్వోత్కృష్ట నిర్వాహకుడు మరియు పరమాత్మ, అని చెప్పబడుతాడు.

Commentary
కీలక పదం · Key Word
ఉపద్రష్టానుమంతా చ · upadraṣṭānumantā ca
సాక్షిగా చూసేవాడు మరియు అనుమతించేవాడు · The overseer and the permitter

Paragraph 1: దేహమందలి పరమ పురుష సాక్షాత్కారం

The Supreme Lord in the Body: Paramatma

సంధ్యా దీపాలు వెలిగే వేళ ఆలయ గర్భాలయంలో ఉన్న ఆ దేవదేవుని దర్శించు మరి ఆ స్వామి కేవలం గుడిలోనే ఉన్నాడా? లేదు నీ గుండె చప్పుడులోనే ఉన్నాడు. మన దేహంలో నివసించే ఆ పరమాత్మ యొక్క ఐదు దివ్య లక్షణాలను శ్రీకృష్ణుడు ఈ శ్లోకంలో అత్యంత మనోహరంగా వర్ణిస్తున్నాడు.

Paragraph 2: శ్రీ భగవానుడు ఇలా పలికాడు: 'ఈ శరీరంలోనే మరొక అత్యున్నతమైన దివ్య పురుషుడు ఉన్నాడు, ఆయనే పరమాత్మ. ఆయన కేవలం సాక్షిగా చూసేవాడు (ఉపద్రష్ట), అనుమతించేవాడు (అనుమంత), భరించేవాడు (భర్త), అనుభవించేవాడు (భోక్త), మరియు సకల బ్రహ్మాండాలకూ మహేశ్వరుడు.'

Paragraph 3: ఈ శ్లోకం మనకు ఎంతో ధైర్యాన్ని ఇస్తుంది మనం ఒంటరిగా ఉన్నామని ఎప్పుడూ అనుకోకూడదు. మన ప్రతి ఆలోచననూ, కర్మనూ సాక్షిగా గమనిస్తూ ఆ పరమాత్మ మన లోపలే ఉన్నాడు. ఆయన ఉపద్రష్ట, అంటే మనం తప్పు చేయబోతే మనస్సాక్షి రూపంలో హెచ్చరిస్తాడు. కానీ జీవుడి స్వాతంత్ర్యానికి అడ్డుపడకుండా అనుమంతగా ఉంటాడు. చివరికి సమస్త ప్రాణులనూ ఆయనే భరిస్తున్నాడు.

ఉపద్రష్ట (The Silent Witness)
జీవుడు చేసే పనులలో పాల్గొనకుండా, కేవలం నిశ్శబ్దంగా గమనించే అంతర్యామి సాక్షి స్వరూపం.
అనుమంత (The Permitter)
జీవుడు తన పూర్వ సంస్కారాల ప్రకారం కర్మలు చేయాలని కోరుకున్నప్పుడు దానికి అనుమతిని ఇచ్చే కరుణామయుడు.

Paragraph 1: పరమాత్మ మన శరీరంలో ఉంటూనే, శరీర గుణాలకు అంటకుండా పరమ పవిత్రంగా ఉంటాడు.

Paragraph 2: ఆయనను మహేశ్వరుడిగా గుర్తించినప్పుడు మనకు అహంకారం నశించి భయభక్తులు కలుగుతాయి.

ఒకే చెట్టుపై ఉన్న రెండు పక్షుల దృష్టాంతం
ముండకోపనిషత్తులో ఒక అద్భుతమైన మంత్రం ఉంది ఒకే చెట్టుపై రెండు అందమైన పక్షులు స్నేహంగా కూర్చుని ఉన్నాయి. వాటిలో ఒక పక్షి ఆ చెట్టుకున్న పండ్లను తింటూ సుఖదుఃఖాలను అనుభవిస్తోంది. కానీ రెండవ పక్షి మాత్రం ఏ పండునూ తినకుండా కేవలం నిశ్శబ్దంగా మొదటి పక్షిని గమనిస్తూ ఉంది. ఇక్కడ పండ్లు తినే పక్షే 'జీవాత్మ', చూస్తూ ఉన్న పక్షే 'పరమాత్మ'. పరమాత్మ మన హృదయంలో ఉంటూనే నిరాసక్తంగా ఉంటాడు.

Paragraph 1: ఈ శ్లోకంలో శ్రీకృష్ణుడు పరమాత్మ యొక్క ఐదు దివ్య భూమికలను అద్భుతంగా వర్ణించాడు: 1. ఉపద్రష్ట (సాక్షి), 2. అనుమంత (అనుమతించేవాడు), 3. భర్త (భరించేవాడు), 4. భోక్త (భోగాలను అనుభవించేవాడు - సత్త్వగుణ కాంతిని గ్రహించేవాడు), 5. మహేశ్వరః (సకల నియంత). ఈ దేహమనే రథంలో జీవుడు డ్రైవర్ అయితే, వెనుక సీట్లో కూర్చున్న యజమాని పరమాత్మ.

Paragraph 2: మనం కష్టాలలో ఉన్నప్పుడు ఆ భర్త (రక్షకుడు) మనలను ఆదుకుంటాడనే నమ్మకం ఉండాలి. దేహంలో ఉన్న పరమ పురుషుడిని 'పరమాత్మ' అని శాస్త్రాలు పిలుస్తున్నాయి. ఈ పరమాత్మ జ్ఞానం సిద్ధించిన సాధకుడికి ఎటువంటి లౌకిక భయాలూ ఉండవు.

కీలక పాత్ర / భావన · Key Concept
మహేశ్వరః · maheśvaraḥ
మహేశ్వరుడు - సర్వ సృష్టిని శాసించే పరమేశ్వర చైతన్యము

Paragraph 1: మహేశ్వరుడు అంటే లయకారకుడైన శివుడే కాకుండా, సర్వాధికారాలు కలిగిన సృష్టి కర్త అని అర్థం నాయనా. ఆయన ఆజ్ఞ మేరకే సూర్యుడు ప్రకాశిస్తున్నాడు, వాయువు వీస్తోంది.

Paragraph 2: ఈ మహేశ్వరుని చరణాలకు మన అహాన్ని సమర్పించినప్పుడు, మన హృదయం ప్రశాంతమైన మానస సరోవరంలా మారుతుంది.

📢 ఈ జ్ఞానాన్ని పంచుకోండి / Share Devotion

భగవద్గీత యొక్క అమూల్యమైన జ్ఞానాన్ని మీ బంధుమిత్రులతో పంచుకోవడం ద్వారా సనాతన ధర్మ ప్రచారంలో భాగస్వాములు అవ్వండి.

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
భగవద్గీత 13వ అధ్యాయము - క్షేత్ర క్షేత్రజ్ఞ విభాగ యోగం దైవిక చిత్రం