BG 13.6:పంచ మహా భూతములు, అహంకారము, బుద్ధి, అవ్యక్త మూల ప్రకృతి, పదకొండు ఇంద్రియములు (ఐదు జ్ఞానేంద్రియములు, ఐదు కర్మేంద్రియములు, మనస్సు), మరియు ఐదు ఇంద్రియ గ్రాహ్య విషయములతో ఈ యొక్క క్షేత్రము కూడి ఉన్నది.
మహాభూతాన్యహంకారో బుద్ధిరవ్యక్తమేవ చ ।
ఇంద్రియాణి దశైకం చ పంచ చేంద్రియగోచరాః ।। 6 ।।
ఇంద్రియాణి దశైకం చ పంచ చేంద్రియగోచరాః ।। 6 ।।
మహా-భూతాని — (పంచ) మహా భూతములు; అహంకారః — అహంకారము; బుద్ధిః — బుద్ధి; అవ్యక్తమ్ — ఆవ్యక్తమైన మూల ప్రకృతి; ఏవ — నిజముగా; చ — మరియు; ఇంద్రియాణి — ఇంద్రియములు; దశ-ఏకం — పదకొండు; చ — మరియు; పంచ — ఐదు; చ — మరియు; ఇంద్రియ-గో-చరాః — (ఐదు) పంచేద్రియముల గ్రాహ్య విషయములు.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
Paragraph 1: దేహ క్షేత్రమందలి ఇరవైనాలుగు తత్త్వాలు
The Twenty-Four Elements of the Field
ఈ శరీరం కేవలం రక్తం, మాంసంతో కూడిన ముద్ద మాత్రమే కాదు. దీని వెనుక సృష్టికర్త అద్భుతమైన ఇరవైనాలుగు భౌతిక తత్త్వాల నిర్మాణం ఉంది. సాంఖ్య శాస్త్రం వివరించిన ఈ విశ్వ సృష్టి రహస్యాన్ని శ్రీకృష్ణుడు ఎంతో అద్భుతంగా ఇక్కడ మనకు వివరిస్తున్నాడు.
Paragraph 2: భగవానుడు ఇలా పలికాడు: 'పంచ మహాభూతములు (భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశము), అహంకారము, బుద్ధి, అవ్యక్త మూల ప్రకృతి, పదకొండు ఇంద్రియములు (ఐదు జ్ఞానేంద్రియములు, ఐదు కర్మేంద్రియములు, మరియు మనస్సు), ఐదు ఇంద్రియ గ్రాహ్య విషయములు (రుచి, స్పర్శ, వాసన, దృష్టి, శబ్దము)... వీటన్నిటితో కూడినదే ఈ క్షేత్రము.'
Paragraph 3: మన కంటికి కనిపించే ఈ జగత్తు, మన దేహము అంతా ఈ ఇరవైనాలుగు అంశాల కలయికే వీటిలో స్థూలమైనవి ఉన్నాయి, సూక్ష్మమైనవి ఉన్నాయి. ఈ 24 తత్త్వాలను అర్థం చేసుకుంటే మనం ప్రకృతి బంధాల నుండి విడివడి, ఆ పైన ఉన్న 25వ తత్త్వమైన ఆత్మను దర్శించవచ్చు.
Paragraph 1: మనస్సు కూడా భౌతిక ప్రకృతి నుండే జనించింది అందుకే దీనిని క్షేత్రంలో భాగం అన్నారు.
Paragraph 2: బుద్ధి విచక్షణ కోల్పోయి, అహంకారంతో ముడిపడినప్పుడు జీవుడు సంసారంలో చిక్కుకుంటాడు.
Paragraph 1: గీతలో సాంఖ్య వేదాంతానికి ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉంది. కపిల మహర్షి ప్రవచించిన సాంఖ్య శాస్త్రం ప్రకారం ఈ సృష్టి 24 తత్త్వాలతో కూడినది. మన స్థూల దేహాన్ని ఆవరించి ఐదు కోశాలు ఉంటాయి. అన్నమయ కోశం (స్థూల దేహం), ప్రాణమయ కోశం, మనోమయ కోశం, విజ్ఞానమయ కోశం, ఆనందమయ కోశం (అహంకారం కలిగి ఉండే సూక్ష్మ కోశం).
Paragraph 2: నిద్రలో మన స్థూల ఇంద్రియాలు విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నా, సూక్ష్మ రూపంలో మనస్సు కార్యకలాపాలు సాగిస్తుంది. కలలు కనడమే దీనికి నిదర్శనం. అందుకే కృష్ణుడు ఇంద్రియ విషయాలను కూడా క్షేత్రంలోనే చేర్చాడు. ఇదంతా జడమైన ప్రకృతి లీలలేనని నిరూపించడమే ఈ విశ్లేషణ పరమార్ధం.
Paragraph 1: అవ్యక్తం అంటే సృష్టి జరగక ముందు ఉండే బీజ రూపం నాయనా. ఒక మహా వృక్షం చిన్న గింజలో ఎలాగైతే ఇమిడి ఉంటుందో, అలాగే ఈ అనంత విశ్వమంతా సృష్టికి ముందు అవ్యక్తంగా పరమాత్మ శక్తిలో నిక్షిప్తమై ఉంటుంది.
Paragraph 2: ఈ అవ్యక్త స్థితిని తెలుసుకున్నప్పుడు సమస్త విశ్వంపై గల వ్యామోహం తొలగిపోతుంది. శాశ్వతమైన ఆత్మానందాన్ని అందుకోవడానికి మనస్సు సిద్ధమవుతుంది.