ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Bhagavad Gita: Chapter 13, Verse 7

ఇచ్ఛా ద్వేషః సుఖం దుఃఖం సంఘాతశ్చేతనా ధృతిః ।
ఏతత్ క్షేత్రం సమాసేన సవికారముదాహృతమ్ ।। 7 ।।
ఇచ్ఛా — కోరిక; ద్వేషః — ద్వేషము; సుఖం — సుఖము; దుఃఖం — దుఃఖము; సంఘాతః — ఇవన్నీ కలిపి; చేతనా — చైతన్యము; ధృతిః — మనశ్శక్తి; ఏతత్ — ఇవి అన్ని; క్షేత్రం — క్షేత్రము; సమాసేన — తో కూడి; స-వికారమ్ — మార్పులతో; ఉదాహృతమ్ — చెప్పబడినవి.
Translation

BG 13.7:వాంఛ మరియు ద్వేషము, సంతోషము మరియు దుఃఖము, శరీరము, చైతన్యము, మనోబలము — ఇవన్నీ కలిపి క్షేత్రము మరియు దాని మార్పులు (వికారములు) అనబడుతాయి.

Commentary
కీలక పదం · Key Word
ఇచ్ఛా ద్వేషః సుఖం దుఃఖమ్ · icchā dveṣaḥ sukhaṁ duḥkham
కోరిక, ద్వేషము, సుఖము, దుఃఖము · Desire, hatred, pleasure, pain

Paragraph 1: మనస్సు యొక్క వికార గుణాల విశ్లేషణ

The Mental Modifications of the Field

శరీరం అంటే కేవలం కంటికి కనిపించే అవయవాలు మాత్రమే కాదండోయ్! మన మనస్సులో కలిగే భావోద్వేగాలు, కోరికలు, రాగద్వేషాలు కూడా ఈ శరీరం అనే క్షేత్రానికి సంబంధించినవేనని శ్రీకృష్ణుడు ఈ అద్భుతమైన శ్లోకంలో స్పష్టం చేస్తున్నాడు. ఇది అత్యున్నత మనస్తత్వ విశ్లేషణ.

Paragraph 2: పరమాత్మ ఇలా అన్నాడు: 'కోరిక, ద్వేషము, సుఖము, దుఃఖము, భౌతిక దేహము, చేతన (ప్రాణశక్తి), మరియు మనోబలము (ధైర్యము) — ఇవన్నీ కలిపి సంక్షిప్తంగా మార్పులతో కూడిన క్షేత్రము అని చెప్పబడుతున్నాయి.'

Paragraph 3: మనం చాలా సార్లు సుఖదుఃఖాలు ఆత్మకు సంబంధించినవి అనుకుంటాం కానీ ఆత్మ నిర్గుణమైనది, సాక్షి మాత్రమే. సుఖదుఃఖాలు కలిగేది మనస్సుకు, బుద్ధికే. అవి క్షేత్రంలో భాగాలు కాబట్టి, వాటిని చూసి ఆత్మ తల్లడిల్లవలసిన అవసరం లేదు.

ఇచ్ఛా ద్వేషాలు (Desire and Hatred)
అనుకూల వస్తువులపై కలిగే ఆశ, ప్రతికూల విషయాలపై కలిగే కోపం. ఇవి మనస్సును నిరంతరం అశాంతికి గురిచేస్తాయి.
ధృతిః (Fortitude/Willpower)
కష్టసుఖాలు ఎదురైనా మనస్సును స్థిరంగా ఉంచే నిగ్రహ శక్తి. ఇది మనోబుద్ధి బలంతో కూడిన దివ్య గుణము.

Paragraph 1: ప్రాణశక్తి (చేతన) దేహంలో ఉన్నంత కాలమే శరీరం చైతన్యవంతంగా ఉంటుంది. ఇది కూడా ప్రకృతి గుణమే.

Paragraph 2: ఈ మనో వికారాలన్నింటినీ సాక్షిగా గమనించగలిగినప్పుడే మనిషి పరమ శాంతిని పొందుతాడు.

నల్లటి ఇనుప చువ్వ మరియు అగ్ని దృష్టాంతం
ఒక జడమైన ఇనుప చువ్వ నల్లగా ఉంటుంది కానీ దానిని అగ్నిలో పెడితే, అది కూడా ఎర్రగా కాలి, నిప్పులా మారిపోతుంది. అగ్ని యొక్క వేడిని, కాంతిని ఇనుప చువ్వ ఆపాదించుకుంది. కానీ ఇనుము వేరు, అగ్ని వేరు కదా! అలాగే జడమైన శరీరం ఆత్మ యొక్క సన్నిధి చేత చైతన్యవంతంగా మారి పనులు చేస్తుంది. ఆత్మ లేకపోతే ఈ శరీరం కేవలం శవమే!

Paragraph 1: మానవ శరీరం జన్మించినప్పటి నుండి మరణించే వరకు ఆరు రకాల మార్పులకు గురవుతుంది: అస్తి (ఉనికి రావడం), జాయతే (పుట్టడం), వర్ధతే (పెరగడం), విపరిణమతే (మార్పులు చెందడం), అపక్షీయతే (క్షీణించడం), వినశ్యతి (మరణించడం). ఈ మార్పులన్నీ భౌతిక దేహానికే తప్ప ఆత్మకు ఎప్పటికీ అంటవు.

Paragraph 2: బుద్ధి లౌకిక విషయాలను విశ్లేషించి కోరుకుంటుంది, మనస్సు దానిపై మమకారాన్ని పెంచుకుంటుంది. ఆత్మ సాక్షాత్కారం పొందిన జ్ఞానికి భౌతిక కోరికలన్నీ నశించి, కేవలం భగవదారాధన మాత్రమే మిగులుతుంది. భౌతిక కోరికలు బంధనానికి దారితీస్తే, ఆధ్యాత్మిక కోరికలు మోక్షానికి బాటలు వేస్తాయి.

కీలక పాత్ర / భావన · Key Concept
ధృతిః · dhṛtiḥ
ధృతి - ధైర్యము, కష్ట సమయాలలో నిలబడే దృఢ సంకల్పం

Paragraph 1: ధృతి అంటే ఏదో ఒక సాధారణ నిశ్చయం కాదు నాయనా. ఎన్ని ఆటంకాలు వచ్చినా, శరీరం సహకరించకపోయినా, ఆధ్యాత్మిక మార్గం నుండి జారిపోకుండా మనస్సును స్థిరంగా ఉంచే ఆత్మబలమే ధృతి.

Paragraph 2: ఈ ధృతీ శక్తిని అలవరచుకున్న సాధకుడు సంసారంలోని ఒడిదుడుకులను ఈదుకుంటూ పరమాత్మను చేరుకుంటాడు. ఇది భగవంతుడిచ్చిన గొప్ప రక్షణ కవచం.

📢 ఈ జ్ఞానాన్ని పంచుకోండి / Share Devotion

భగవద్గీత యొక్క అమూల్యమైన జ్ఞానాన్ని మీ బంధుమిత్రులతో పంచుకోవడం ద్వారా సనాతన ధర్మ ప్రచారంలో భాగస్వాములు అవ్వండి.

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
భగవద్గీత 13వ అధ్యాయము - క్షేత్ర క్షేత్రజ్ఞ విభాగ యోగం దైవిక చిత్రం