ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Bhagavad Gita: Chapter 13, Verse 9

ఇంద్రియార్థేషు వైరాగ్యమనహంకార ఏవ చ ।
జన్మమృత్యుజరావ్యాధిదుఃఖదోషానుదర్శనమ్ ।। 9 ।।
ఇంద్రియ-అర్థేషు — ఇంద్రియ వస్తువిషయముల పట్ల; వైరాగ్యమ్ — వైరాగ్యము; అనహంకారః — అహంకార రహితముగా; ఏవ చ — మరియు ఇంకా; జన్మ — పుట్టుట; మృత్యు — మరణము; జరా — ముసలితనము; వ్యాధి — వ్యాధి; దుఃఖ — చెడు; దోష — దోషములు; అనుదర్శనమ్ — తెలిసికొనుట (అనుభూతి);
Translation

BG 13.9:నమ్రత; దంభము (కృత్తిమ బుద్ధి) లేకుండా ఉండుట; అహింస; క్షమా గుణము; సరళత; గురు సేవ; శరీర-మనస్సుల పరిశుద్ధత; నిశ్చల బుద్ధి; ఆత్మ-నిగ్రహము; ఇంద్రియభోగ వస్తువిషయములపై అనాసక్తి; అహంకారము లేకుండుట; జన్మ, మృత్యు, జరా, వ్యాధుల దురవస్థను గుర్తుచేసుకోవ...

Commentary
కీలక పదం · Key Word
ఇంద్రియార్థేషు వైరాగ్యమ్ · indriyārtheṣu vairāgyam
ఇంద్రియ విషయములందు వైరాగ్యము · Renunciation of the objects of sense-gratification

Paragraph 1: వైరాగ్యము మరియు అనహంకార సిద్ధి

Renunciation, Absence of Ego, and Reflection on Evil of Material Existence

భక్తి మార్గంలో గాని, జ్ఞాన మార్గంలో గాని ముందుకు సాగాలంటే మనకు వైరాగ్యమనే రెక్కలు కావాలి. ఈ సంసార చక్రం నుండి విముక్తి పొందాలంటే ప్రాపంచిక సుఖాల పట్ల ఆకర్షణ తగ్గించుకోవాలని శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ ఎంతో స్పష్టంగా బోధిస్తున్నాడు.

Paragraph 2: శ్రీ భగవానుడు ఇలా పలికాడు: 'ఇంద్రియ విషయములందు (రుచి, స్పర్శ మొదలైన వాటిపై) వైరాగ్యం కలిగి ఉండుట, అహంకారము లేకపోవుట, మరియు జన్మ, మృత్యువు, వార్ధక్యము, వ్యాధి అనే ఈ సంసార బంధాలలోని దుఃఖమును, దోషములను నిరంతరం గమనిస్తూ ఉండటం...'

Paragraph 3: ఇక్కడ ఒక అద్భుతమైన రహస్యం ఉంది నాయనా. జన్మ, మృత్యువు, ముసలితనం, వ్యాధులను నిరంతరం స్మరించుకోవడం వల్ల మనలో వైరాగ్యం ఉదయిస్తుంది. ఈ దేహం శాశ్వతం కాదనే స్పృహ ఉన్నప్పుడు మాత్రమే మనిషి పాప కర్మల జోలికి పోకుండా, పుణ్య కార్యాచరణ వైపు అడుగులు వేస్తాడు.

అనహంకారము (Absence of Ego)
ఈ దేహము, మేధస్సు నావి కావు, నేనేమీ చేయడం లేదు, అంతా దైవ లీల అనే నిరహంకార భావన కలిగి ఉండడం.
దేహాభిమానము (Bodily Identification)
ఈ అందమైన శరీరం నేనే, నా కులం, నా బలం, నా ధనం అనే గర్వంతో లౌకిక బంధాలలో చిక్కుకోవడం.

Paragraph 1: ఇంద్రియ భోగాలు తాత్కాలికమైనవే కాకుండా, చివరికి దుఃఖాన్ని మిగిల్చేవని వివేకంతో తెలుసుకోవాలి.

Paragraph 2: ముసలితనం, వ్యాధులు ఎవరికీ తప్పవు ఈ సత్యాన్ని చూస్తూ కూడా చూడనట్లు నటించడమే అజ్ఞానం.

తేనె పూసిన కత్తి అంచు దృష్టాంతం
ఒక పదునైన కత్తి అంచుకు తేనె రాసి ఉంచితే, ఒక వెర్రి కుక్క ఆ తేనె తీపికి ఆశపడి కత్తిని నాలుకతో నాకుతుంది కొద్దిసేపటికే తేనె తీపి పోయి, కత్తి అంచుకు నాలుక కోసుకుని రక్తం కారుతుంది. కానీ ఆ కుక్క ఆ రక్తాన్ని కూడా తేనె అనుకుని ఇంకా నాకుతుంది. ఈ లౌకిక ఇంద్రియ సుఖాలు కూడా తేనె పూసిన కత్తి అంచు వంటివే. క్షణకాలం సుఖాన్ని ఇచ్చినా, చివరికి తీవ్రమైన మానసిక దుఃఖాన్ని మిగిల్చుతాయి.

Paragraph 1: భగవద్గీతలో వైరాగ్యానికి ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉంది. 'అభ్యాసేన తు కౌంతేయ వైరాగ్యేణ చ గృహ్యతే' అని కృష్ణుడు ముందే చెప్పాడు. మనస్సు విషయాలపైకి పరిగెత్తకుండా ఉండాలంటే, విషయాలలోని దోషాలను నిరంతరం చింతన చేయాలి. నిరంతర ఆత్మవిచారణ ద్వారా మాత్రమే ఇది సాధ్యమవుతుంది.

Paragraph 2: జన్మ తీసుకోవడం ఎంతటి నరకప్రాయమో గర్భోపనిషత్తు వివరిస్తుంది. తొమ్మిది నెలలు తల్లి గర్భంలో జీవుడు పడే బాధలు వర్ణనాతీతం. ఆ తరువాత ముసలితనం, వ్యాధుల వలనే మానవుడు నానా అవస్థలు పడతాడు. ఈ సత్యాన్ని నిరంతరం స్మరించుకుంటే ప్రాపంచిక సుఖాలపై మోహం సహజంగానే నశిస్తుంది.

కీలక పాత్ర / భావన · Key Concept
వైరాగ్యమ్ · vairāgyam
వైరాగ్యము - విషయ సుఖాలపై విరక్తి, పరమాత్మ యందు పరమ అనురాగం

Paragraph 1: వైరాగ్యం అంటే అడవులకు పోవడం కాదు సంసారంలో ఉంటూనే తామరాకుపై నీటిబొట్టు వలె దేనికీ అంటుకోకుండా జీవించడం. చేతితో పనులు చేస్తూ, హృదయాన్ని భగవంతునికి అర్పించడమే నిజమైన వైరాగ్యం.

Paragraph 2: ఈ స్థితి లభించినప్పుడు జీవితంలో భయం, ఆందోళనలు నశిస్తాయి. అంతా దైవ నిర్ణయం అనే పరమ ప్రశాంతత సిద్ధిస్తుంది.

📢 ఈ జ్ఞానాన్ని పంచుకోండి / Share Devotion

భగవద్గీత యొక్క అమూల్యమైన జ్ఞానాన్ని మీ బంధుమిత్రులతో పంచుకోవడం ద్వారా సనాతన ధర్మ ప్రచారంలో భాగస్వాములు అవ్వండి.

ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
భగవద్గీత 13వ అధ్యాయము - క్షేత్ర క్షేత్రజ్ఞ విభాగ యోగం దైవిక చిత్రం