BG 14.24:సుఖదుఃఖాలలో ఒక్క రీతిగానే ఉండేవారు; ఆత్మ భావన యందే స్థితమై ఉండేవారు; మట్టిముద్ద, రాయి, మరియు బంగారము వీటన్నిటినీ ఒకే విలువతో చూసేవారు; అనుకూల లేదా ప్రతికూల పరిస్థితిలో ఒక్కరీతిగానే ఉండేవారు; తెలివైన వారు; నిందాస్తుతులను రెంటినీ సమముగా స్వీక...
సమదుఃఖసుఖః స్వస్థః సమలోష్టాశ్మకాంచనః ।
తుల్యప్రియాప్రియో ధీరః తుల్యనిందాత్మసంస్తుతిః ।। 24 ।।
మానాపమానయోస్తుల్యః తుల్యో మిత్రారిపక్షయోః ।
సర్వారంభపరిత్యాగీ గుణాతీతః స ఉచ్యతే ।। 25 ।।
తుల్యప్రియాప్రియో ధీరః తుల్యనిందాత్మసంస్తుతిః ।। 24 ।।
మానాపమానయోస్తుల్యః తుల్యో మిత్రారిపక్షయోః ।
సర్వారంభపరిత్యాగీ గుణాతీతః స ఉచ్యతే ।। 25 ।।
సమ — ఒకేరీతిగా; దుఃఖ — దుఃఖము; సుఖః — సంతోషము; స్వ-స్థః — ఆత్మయందే స్థితమై ఉండి; సమ — సమానముగా; లోష్టా — మట్టి ముద్ద; అశ్మ — రాయి; కాంచనః — బంగారము; తుల్య — ఒకే విలువగా; ప్రియ — ప్రియమైనవి; అప్రియః — అప్రియమైనవి; ధీరః — స్థిరముగ���; తుల్య — ఒక్కటిగానే; నిందా — నింద; ఆత్మ-సంస్తుతిః — పొగడ్త; మాన — గౌరవము; అపమానయో — అగౌరవము; తుల్యః — సమానముగా; తుల్యః — సమానముగా; మిత్ర — మిత్రుడు; అరి — శత్రువు; పక్షయోః — పక్షముల పట్ల; సర్వ — అన్ని; ఆరంభ — యత్నములను; పరిత్యాగీ — విడిచిపెట్టిన వాడు; గుణ-అతీతః — గుణములకు అతీతులైన; సః — వారు; ఉచ్యతే — అని చెప్పబడుతారు.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
సమత్వ యోగ స్థితి
మట్టి, రాయి, బంగారములను మరియు నిందాస్తుతులను సమానంగా చూసే సమదృష్టి
The Yoga of Equanimity: Regard Earth, Stone, Gold, Censure and Praise as Equal
గుడిలో పూజారి గారు స్వామివారికి సమర్పించే బంగారు ఆభరణాన్ని మరియు సాధారణ పూలదండను ఒకే భక్తితో స్పృశిస్తారు కదా దైవ సన్నిధిలో సమస్తమూ సమానమే. ఈ శ్లోకంలో భగవంతుడు గుణాతీతుని యొక్క అద్భుతమైన సమదృష్టిని, సుఖదుఃఖాల యందు అతను ప్రదర్శించే నిశ్చలత్వాన్ని ఎంతో మనోహరంగా ఉపదేశిస్తున్నాడు.
శ్రీకృష్ణ భగవానుడు సెలవిస్తున్నాడు: 'అర్జునా! సుఖదుఃఖాల యందు సమానుడై, తన ఆత్మ యందే స్థిరపడినవాడు, మట్టి గడ్డను, రాతిని, బంగారాన్ని సమానంగా చూసేవాడు, ప్రియాప్రియాల యందు సమానుడై, నిందాస్తుతుల యందు నిలకడ గల ధీరుడెవడో, అతడే గుణాతీతుడు.'
నిజమైన సుఖం అంతరంగంలోనే ఉందని గ్రహించిన జ్ఞానికి బాహ్య వస్తువుల విలువతో నిమిత్తం ఉండదు.
సుఖదుఃఖాలు అనేవి ద్వంద్వాలు. గుణాతీతుడు ఈ ద్వంద్వాలకు అతీతంగా శుద్ధ సత్త్వ స్థితిలో జీవిస్తూ నిరంతర ఆనందాన్ని పొందుతాడు.
ఈ శ్లోకంలో ఉపయోగించిన 'స్వస్థః' అనే పదం అత్యంత లోతైనది. సాధారణంగా ఆరోగ్యాన్ని స్వస్థత అంటారు. కానీ ఆధ్యాత్మికంగా 'స్వ' అంటే ఆత్మ, 'స్థః' అంటే స్థిరపడటం. తన నిజ స్వరూపమైన ఆత్మ యందు నిలిచినవాడే నిజమైన స్వస్థుడు (ఆరోగ్యవంతుడు). అతను బాహ్య ప్రపంచంపై ఆధారపడడు.
మట్టి, రాయి, బంగారం మూడూ ఒకే పరమాత్మ సృష్టి అని గ్రహించిన జ్ఞానికి వాటి రూపాలతో పట్టింపు ఉండదు. అలాగే సమాజంలో లభించే స్తుతి (పొగడ్త) మరియు నింద (తిట్టు) రెండూ కేవలం పెదవుల నుండి వచ్చే శబ్దాలేనని వివేకంతో గ్రహిస్తాడు. ఈ సమత్వ బుద్ధి మనకు కలగాలంటే నిత్యము ప్రశాంత చిత్తముతో దైవారాధన సాధన చేయాలి.
పొగడ్తలు, తిట్లు ఎదురైనా వికారము చెందకుండా మనస్సును నిశ్శబ్దంగా ఉంచుకునే ఉన్నత సాధన.
ఈ దివ్య మౌనము సాధకుడిని అనవసర వాదోపవాదాల నుండి రక్షించి, భగవత్ సన్నిధి వైపు నడిపిస్తుంది.