BG 18.23:ఏదైతే కర్మ - శాస్త్రబద్ధముగా చేయబడినదో, రాగద్వేష రహితముగా ఉన్నదో, మరియు ఫలాపేక్ష లేకుండా చేయబడినదో, అది సత్త్వగుణములో ఉన్నట్టు అని చెప్పబడినది.
నియతం సంగరహితం అరాగద్వేషతః కృతమ్ ।
అఫలప్రేప్సునా కర్మ యత్తత్ సాత్త్వికముచ్యతే ।। 23 ।।
అఫలప్రేప్సునా కర్మ యత్తత్ సాత్త్వికముచ్యతే ।। 23 ।।
నియతం — శాస్త్ర బద్ధముగా; సంగ-రహితం — మమకారాసక్తి లేకుండా; ఆరాగ-ద్వేషతః — రాగ ద్వేషములు లేకుండా; కృతం — చేయబడి; అఫల-ప్రేప్సునా — ఫలాపేక్ష లేకుండా; కర్మ — కర్మ; యత్ — ఏదైతే; తత్ — అది; సాత్త్వికం — సాత్వికము; ఉచ్యతే — అని చెప్పబడును.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
ఆలయంలో నిత్యం పూజకు పూల దండలు కట్టే భక్తుణ్ణి చూడండి. అతను పూలు అందంగా ఉండాలని శ్రద్ధగా కడతాడు తప్ప, ఆ దండను వేసుకుని తను కీర్తి పొందాలని ఆశించడు. ఎవరో తనను పొగుడుతారని కానీ, తిడతారని కానీ ఆలోచించడు. అతని హృదయం రాగద్వేషాలకు అతీతంగా ప్రశాంతంగా ఉంటుంది. ఇలాంటి పవిత్ర కర్మనే శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ 'సాత్త్విక కర్మ' అని నిర్వచిస్తున్నాడు.
నియమించబడిన విహిత కర్మయై ఉండి ('నియతం'), ఫలితాన్ని ఆశించనివాని చేత చేయబడి ('అఫలప్రేప్సునా'), మరియు మమకార ఆసక్తి లేకుండా ('సంగరహితమ్'), రాగద్వేషాలు లేకుండా చేయబడే కర్మను ('అరాగద్వేషతః కృతమ్') సాత్త్విక కర్మ అని అంటారు.
సాత్త్విక కర్మ చేయడానికి కర్మల పట్ల ఏహ్య భావం ఉండకూడదు. బాధ్యతను ప్రేమతో నిర్వర్తించాలి, కానీ ఆ బాధ్యత నుండి వచ్చే కీర్తి ప్రతిష్టలపై ఆశ ఉండకూడదు. ఈ సమత్వ బుద్ధి మన కర్మలను యజ్ఞంగా మార్చి మనల్ని భగవంతునికి దగ్గర చేస్తుంది.
రాగద్వేషాలు లేని కర్మలు మాత్రమే చిత్తశుద్ధిని మరియు పరమ శాంతిని ప్రసాదించగలవు.
శ్రీకృష్ణుడు ఇక్కడ 'అరాగద్వేషతః' అనే పదానికి ఎంతో ప్రాధాన్యతనిచ్చాడు. రాగం (అమితమైన ఇష్టం) మరియు ద్వేషం (అమితమైన కోపం) అనేవి మన కర్మలను కలుషితం చేస్తాయి. వీటిని దాటినప్పుడే కర్మ సాత్త్వికమవుతుంది.
సాత్త్విక కర్మ నిత్య జీవితంలో మనకు మానసిక ఒత్తిడి నుండి విముక్తిని ఇస్తుంది. ఫలితాన్ని దేవునికి వదిలేయడం వల్ల సాధకుడు ప్రశాంతంగా తన పనిపై దృష్టి పెట్టగలడు.
విహిత కర్మయై ఉండి, ఫలాపేక్ష లేకుండా, సంగరహితంగా, రాగద్వేషాలకు అతీతంగా ఆచరించే ఉత్తమ కర్మ విధానం.
సాత్త్విక కర్మ వల్ల సాధకునికి అంతఃకరణ శుద్ధి కలిగి ఈశ్వర కటాక్షం లభిస్తుంది.