BG 18.49:ఎవరి బుద్ధి అంతటా అనాసక్తిగా ఉంటుందో, ఎవరు మనస్సుని జయించారో మరియు సన్న్యాస అభ్యాసముచే కోరికలను త్యజించారో, వారు శ్రేష్ఠమైన నైష్కర్మ్య సిద్ధిని పొందుతారు.
అసక్తబుద్ధిః సర్వత్ర జితాత్మా విగతస్పృహః ।
నైష్కర్మ్యసిద్ధిం పరమాం సన్న్యాసేనాధిగచ్ఛతి ।। 49 ।।
నైష్కర్మ్యసిద్ధిం పరమాం సన్న్యాసేనాధిగచ్ఛతి ।। 49 ।।
అసక్త-బుద్ధిః — ఎవరి బుద్ధి అయితే ఆసక్తిరహితంగా ఉంటుందో; సర్వత్ర — అంతటా; జిత-ఆత్మా — మనస్సుని అధీనములోనికి తెచ్చారో; విగత-స్పృహః — కోరికలు లేకుండా; నైష్కర్మ్య-సిద్ధిం — కర్మరహిత స్థితి; పరమాం — అత్యున్నతమైన; సన్న్యాసేన — సన్యాస అభ్యాసముచే; అధిగచ్ఛతి — పొందుతారు.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
దేవాలయ పుష్కరిణిలో తామరాకును చూడు ఎంత నీరు ఉన్నా ఆ ఆకు ఒక్క నీటి బొట్టును కూడా తనపై అంటించుకోదు. సరిగ్గా అటువంటి అనాసక్త బుద్ధినే యోగి కలిగి ఉంటాడు. ఈ శ్లోకంలో పరమాత్మ కర్మ బంధాల నుండి పూర్తిగా ఎలా విముక్తి పొందాలో ఉపదేశిస్తున్నాడు.
శ్రీ భగవానుడు చెబుతున్నాడు: 'సమస్త లౌకిక విషయాల పట్ల అనాసక్తమైన బుద్ధి కలిగి, మనస్సును జయించి, సమస్త ప్రాపంచిక కోరికలను విడిచిపెట్టిన మానవుడు, కర్మ సన్న్యాసం ద్వారా పరమ నైష్కర్మ్య సిద్ధిని పొందుతాడు.'
నైష్కర్మ్య సిద్ధి అంటే ఏ పనీ చేయకుండా సోమరిగా ఉండటం కాదు నాయనా. పనులు చేస్తున్నా, ఫలితంపై ఆశ లేకపోవడం వల్ల ఏ కర్మ బంధమూ అంటని దివ్య స్థితి.
నిజమైన సన్న్యాసం అంటే కాషాయ బట్టలు కట్టడం కాదు, మనస్సులోని కోరికలను త్యజించడం.
మనస్సును జయించినవాడే అసలైన జితాత్ముడు.
ఈ శ్లోకంలో 'నైష్కర్మ్యసిద్ధిమ్' అనగా అత్యున్నతమైన ఆత్మజ్ఞాన స్థితి. కర్మలు చేస్తున్నప్పటికీ 'నేను కర్తను కాదు, ప్రకృతి గుణాలే పనులు చేస్తున్నాయి' అనే నిశ్చయ జ్ఞానం కలిగి ఉండడమే నైష్కర్మ్యం.
భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు కర్మల త్యాగాన్ని కాకుండా, కర్మ ఫలాల త్యాగాన్నే పరమ ధర్మంగా బోధించాడు. ఇదే మోక్షానికి రాజమార్గం.
ప్రాపంచిక సుఖాలు, హోదాలు, పదవుల పట్ల ఎటువంటి ఆశలూ లేని నిరీహాపరుడే విగతస్పృహుడు.
ఈ మానసిక స్థితిని పొందిన సాధకుని హృదయంలో శాంతి ఎల్లప్పుడూ వెల్లివిరుస్తుంది.