BG 18.53:BG 18.51-53: వ్యక్తి ఎప్పుడైతే - ఇంద్రియములను చక్కగా నిగ్రహించి పరిశుద్ధమైన బుద్ధి కలవాడు అగునో, శబ్దము మరియు ఇతర ఇంద్రియ విషయములను త్యజించి, రాగ ద్వేష రహితముగా ఉండునో, అప్పుడు బ్రహ్మంను పొందుటకు పాత్రుడగును. అటువంటి వ్యక్తి ఏకాంతమును ఇష్టప...
బుద్ధ్యా విశుద్ధయా యుక్తో ధృత్యాత్మానం నియమ్య చ ।
శబ్దాదీన్ విషయాన్ త్యక్త్వా రాగద్వేషౌ వ్యుదస్య చ ।। 51 ।।
వివిక్తసేవీ లఘ్వాశీ యతవాక్కాయమానసః ।
ధ్యానయోగపరో నిత్యం వైరాగ్యం సముపాశ్రితః ।। 52 ।।
అహంకారం బలం దర్పం కామం క్రోధం పరిగ్రహమ్ ।
విముచ్య నిర్మమః శాంతో బ్రహ్మభూయాయ కల్పతే ।। 53 ।।
శబ్దాదీన్ విషయాన్ త్యక్త్వా రాగద్వేషౌ వ్యుదస్య చ ।। 51 ।।
వివిక్తసేవీ లఘ్వాశీ యతవాక్కాయమానసః ।
ధ్యానయోగపరో నిత్యం వైరాగ్యం సముపాశ్రితః ।। 52 ।।
అహంకారం బలం దర్పం కామం క్రోధం పరిగ్రహమ్ ।
విముచ్య నిర్మమః శాంతో బ్రహ్మభూయాయ కల్పతే ।। 53 ।।
బుద్ధ్యా — బుద్ధి; విశు���్దయా — శుద్ధి చేయబడి; యుక్తః — కలిగి ఉండి; ధృత్యా — దృఢ సంకల్పముచే; ఆత్మానం — బుద్ధి; నియమ్య — నిగ్రహించి; చ — మరియు; శబ్ద-ఆదీన్ విషయాన్ — శబ్దము మొదలైన ఇంద్రియ విషయములు; త్యక్త్వా — త్యజించి; రాగ-ద్వేషౌ — రాగ-ద్వేషములు; వ్యుదస్య — విడిచిపెట్టి; చ — మరియు; వివిక్త-సేవీ — ఏకాంతంలో వసిస్తూ; లఘు-ఆశీ — మితముగా భుజిస్తూ; యత — నియంత్రిస్తూ; వాక్ — వాక్కు; కాయ — శరీరము; మానసః — మరియు మనస్సు; ధ్యాన-యోగ- పరః — ధ్యానములో నిమగ్నమై; నిత్యం — ఎల్లప్పుడూ; వైరాగ్యం — వైరాగ్యము; సముపాశ్రితః — ఆశ్రయించి; అహంకారం — అహంకారము; బలం — హింస; దర్ప�� — దురహంకారము; కామం — కామము (కోరికలు); క్రోధం — కోపము; పరిగ్రహమ్ — స్వార్థము; విముచ్య — విడిచి; నిర్మమః — ఇది నాది అన్న భావన లేకుండా; శాంతః — శాంతితో; బ్రహ్మ-భూయాయ — బ్రహ్మతో మమేకము; కల్పతే — పాత్రుడు/అర్హుడు అగును.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
గుడి ధ్వజస్తంభం ముందు సాష్టాంగ నమస్కారం చేసినప్పుడు మనలోని అహంకారం అంతా నేలపాలవుతుంది కదా ఆ స్థితిలో మన హృదయం ఎంత తేలికగా మారుతుందో! ఈ శ్లోకంలో బ్రహ్మ సాక్షాత్కారానికి ఆఖరి అడ్డంకులైన అహంకార మమకారాలను ఎలా వదిలివేయాలో భగవంతుడు చెప్తున్నాడు.
శ్రీ కృష్ణుడు ప్రబోధిస్తున్నాడు: 'అహంకారము, బలము (దర్పముతో కూడిన హింస), గర్వము, కామము, క్రోధము, పరిగ్రహము (స్వార్థపూరిత సంగ్రహణ) - వీటిని పూర్తిగా విడిచిపెట్టి, మమకారం లేనివాడై, ప్రశాంత చిత్తుడైన సాధకుడు బ్రహ్మముతో మమేకం కావడానికి అర్హుడవుతాడు.'
బ్రహ్మభూయాయ కల్పతే అంటే బ్రహ్మ చైతన్యంలో పూర్తిగా విలీనం కావడానికి అర్హత పొందడం. దీనికి మన తల గర్వంతో నిండకూడదు, హృదయం ప్రశాంతంగా ఉండాలి.
కోపం (క్రోధః) మరియు కామం మనో వికాసానికి పెద్ద శత్రువులు. వాటిని జయించినప్పుడే అంతఃకరణ నిశ్చలమవుతుంది.
స్వార్థం లేని త్యాగబుద్ధే మనల్ని బ్రహ్మ సన్నిధికి చేరుస్తుంది.
ఈ శ్లోకంలో 'పరిగ్రహమ్' అంటే అవసరానికి మించి వస్తువులను కూడబెట్టడం. ఇది సాధకుడి మనస్సులో ఆందోళనను పెంచుతుంది. వైరాగ్య సాధకుడు ఎంత వీలైతే అంత సరళమైన జీవితాన్ని గడపాలి.
అహంకారాన్ని వదిలినవాడే 'నిర్మమః' కాగలడు. సమస్త విశ్వమూ పరమాత్మదే అనుకున్నప్పుడు 'నాది' అనుకోవడానికి ఏమీ ఉండదు. ఈ స్పష్టతే బ్రహ్మభూయ స్థితి.
తన వ్యక్తిగత పరిమితులను దాటి, అనంతమైన సర్వవ్యాప్త పరబ్రహ్మ చైతన్యంలో పూర్తిగా లీనమైపోయే పరమ ముక్త స్థితి.
ఈ స్థితిని పొందిన జ్ఞానికి సమస్త విశ్వమూ తన ఆత్మ స్వరూపంగానే దర్శనమిస్తుంది.