BG 2.57:శుభాశుభాలు (మంచి చెడులు) ఎదురైనప్పుడు వేటికీ లొంగిపోకుండా, దేనికీ ఆనందించకుండా, దేనినీ ద్వేషించకుండా నిష్పాక్షికంగా ఉండే వాని బుద్ధి స్థిరమైనది.
యః సర్వత్రానభిస్నేహః తత్తత్ ప్రాప్య శుభాశుభమ్ ।
నాభినందతి న ద్వేష్టి తస్య ప్రజ్ఞా ప్రతిష్ఠితా ।। 57 ।।
నాభినందతి న ద్వేష్టి తస్య ప్రజ్ఞా ప్రతిష్ఠితా ।। 57 ।।
యః — ఎవరైతే; సర్వత్ర — అన్ని పరిస్థితులలో; అనభిస్నేహః — మమకారం/ఆసక్తి లేకుండా; తత్-తత్ — వాటి వాటి; ప్రాప్య — పొంది; శుభ — మంచి; అశుభమ్ — చెడు; న — కాదు; అభినందతి — హర్షింపడు; న — కాదు; ద్వేష్టి — ద్వేషింపడు; తస్య — అతని; ప్రజ్ఞా — జ్ఞానం; ప్రతిష్ఠితా — స్థిరమైనది.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
శుభాశుభములపై సమదృష్టి
మమకారరహిత నిత్య ప్రశాంతత
Remaining Unattached in All Situations
జగత్తులో మనకు నిరంతరం శుభములు (మంచి జరుగుట), అశుభములు (చెడు జరుగుట) ఎదురవుతూనే ఉంటాయి. సామాన్య మానవులు మంచి జరిగినప్పుడు ఉప్పొంగిపోతారు, చెడు జరిగినప్పుడు ద్వేషిస్తూ కృంగిపోతారు. కానీ ముని ఈ ద్వంద్వాలకు అతీతంగా ఉంటాడు.
ఈ విధంగా ప్రాపంచిక విషయాలపై మమకారాసక్తి లేకపోవడమే బుద్ధి స్థిరతకు ప్రధాన సూచిక.
విజయాన్ని మరియు అపజయాన్ని ఆ ఇద్దరు వంచకులను ఒకేలా స్వీకరించగలిగితే, ఈ జగత్తు నీదవుతుంది అని ఆంగ్ల కవి కిప్లింగ్ రాశాడు. ఈ భావన స్థితప్రజ్ఞుడి లక్షణాలనే పోలి ఉంది.
జ్ఞానోదయ స్థితిని చేరుకోవాలనే తపన సమస్త ఆత్మలకు సహజమైనది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న విభిన్న సంస్కృతులలో, కవులలో ఈ ఆలోచనలు వ్యక్తమవడానికి కారణం ఇదే. ఆత్మ ఎల్లప్పుడూ తన సహజ సిద్ధమైన నిశ్చలత్వాన్ని, శాంతిని కోరుకుంటుంది.
మంచి చెడు పరిస్థితులను సమానంగా స్వీకరిస్తూ, రాగద్వేషాలకు దూరంగా ఉండే ముని యొక్క బుద్ధి భగవంతుని యందు సుస్థిరమవుతుంది. దీనినే 'ప్రజ్ఞా ప్రతిష్ఠితా' అంటారు.