BG 1.13:ఆ తరువాత శంఖములు, భేరీలు, డోళ్ళు, ఢంకాలు, కొమ్ము వాయిద్యాలు ఒక్కసారిగా మ్రోగినవి. ఆ శబ్దాల కలయిక అత్యంత భయానకంగా మారింది.
తతః శంఖాశ్చ భేర్యశ్చ పణవానకగోముఖాః ।సహసైవాభ్యహన్యంత స శబ్దస్తుములోఽభవత్ ।। 13 ।।
తతః — ఆ తరువాత; శంఖాః — శంఖములు; చ — మరియు; భేర్యః — భేరీలు; చ — మరియు; పణవ-ఆనక — డోళ్ళు మరియు ఢంకాలు; గో-ముఖాః — కొమ్ము వాద్యములు; సహసా — అకస్మాత్తుగా ఒక్కపెట్టున; ఏవ — నిజంగా; అభ్యహన్యంత — పెద్దగా మ్రోగినవి; సః — ఆ యొక్క; శబ్దః — శబ్దము; తుములః — భయానకముగా; అభవత్ — ఉండెను.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
రణకోలాహలం — బాహ్య ఘోష
వాయిద్యాల కోలాహలం వెనుక ఉన్న భయ నివారణ ప్రయత్నం
The Clamour of War: The Tumultuous Sound
భీష్మ పితామహుడు శంఖాన్ని పూరించిన వెంటనే, కౌరవ సైన్యంలో ఒక్కసారిగా పెను కోలాహలం రేగింది. శంఖములు, భేరీలు, డోళ్ళు, ఢంకాలు మరియు కొమ్ము వాయిద్యాలన్నీ ఒకేసారి అత్యంత వేగంగా మ్రోగాయి. వాటన్నిటి సమ్మిళిత శబ్దం అత్యంత భయంకరంగా, ఆకాశాన్ని కదిలించేలా ప్రతిధ్వనించింది.
ఈ బాహ్య కోలాహలం కౌరవ సైన్యంలో ఉన్న తీవ్రమైన భయాన్ని కప్పిపుచ్చుకోవడానికి చేసిన ప్రయత్నంలా అనిపిస్తుంది. మనసులో భయం ఉన్నప్పుడే మనిషి గట్టిగా అరుస్తాడు లేదా శబ్దం చేస్తాడు. కౌరవ పక్షాన ఉన్న యోధులు భీష్ముడి శంఖారావాన్ని ఆసరాగా చేసుకుని, తమ అంతరంగ నిస్తేజాన్ని పోగొట్టుకోవడానికి ఈ భయంకరమైన రణకోలాహలాన్ని సృష్టించారు.
అసత్యం మరియు అధర్మం ఎల్లప్పుడూ పెద్ద పెద్ద శబ్దాలతో తమ ఉనికిని చాటుకోవాలని చూస్తాయి. కానీ సత్యం ప్రశాంతంగా, గంభీరంగా ఉండి తన విజయాన్ని సుస్థిరం చేసుకుంటుంది.
ఈ శ్లోకం మానవ మనస్తత్వశాస్త్రానికి సంబంధించిన ఒక అద్భుతమైన సత్యాన్ని మనకు అందిస్తుంది. అపరాధ భావన ఉన్నప్పుడు, సమాజంలో లేదా రణరంగంలో మనిషి తన ఉనికిని చాటుకోవడానికి, అహంకారాన్ని ప్రదర్శించడానికి పెద్ద పెద్ద శబ్దాలు లేదా ఆర్భాటాలు చేస్తాడు. కౌరవుల ఈ కోలాహలం వారి బలానికి ప్రతీక కాదు, వారి భయానికి ప్రతిరూపం.
ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో నిశ్శబ్దం మరియు ప్రశాంతత భగవత్ సన్నిధికి సంకేతాలు. అసత్య మార్గంలో నడిచేవారు నిశ్శబ్దాన్ని భరించలేరు, ఎందుకంటే నిశ్శబ్దంలో వారి అంతరాత్మ వారిని ప్రశ్నిస్తుంది. అందుకే వారు నిరంతరం ఏదో ఒక బాహ్య ఘోషను ఆశ్రయిస్తుంటారు. కురుక్షేత్రంలోని ఈ శబ్ద తుఫాను కూడా అలాంటిదే.
యుద్ధ రంగంలో ఇరు సైన్యాలలో పరస్పరం భయోత్పాతం కలిగించడానికి చేసే శబ్ద ప్రయోగం. శంఖాలు, ఢంకాలు మరియు భేరీల కలయికతో ఇది ఏర్పడుతుంది.
ఇక్కడ కౌరవ సేన సృష్టించిన శబ్దం ఎంత తీవ్రంగా ఉన్నా, అది కేవలం లౌకికమైనది. ఇది ఆకాశాన్ని తాకినా, అవతలి వైపు ఉన్న పరమాత్మ హృదయాన్ని చలింపచేయలేకపోయింది. ఈ శబ్దానికి కౌరవులే గర్వపడ్డారు తప్ప పాండవులు చలించలేదు.