BG 1.16:కుంతీదేవి కుమారుడైన యుధిష్ఠిర మహారాజు అనంతవిజయాన్ని పూరించగా, నకుల సహదేవులు సుఘోష, మణిపుష్పకములను పూరించారు.
అనంతవిజయం రాజా కుంతీపుత్రో యుధిష్ఠిరః ।నకులః సహదేవశ్చ సుఘోషమణిపుష్పకౌ ।। 16 ।।కాశ్యశ్చ పరమేష్వాసః శిఖండీ చ మహారథః ।ధృష్టద్యుమ్నో విరాటశ్చ సాత్యకిశ్చాపరాజితః ।। 17 ।।ద్రుపదో ద్రౌపదేయాశ్చ సర్వశః పృథివీపతే ।సౌభద్రశ్చ మహాబాహుః శంఖాన్ దధ్ముః పృథక్ పృథక్ ।। 18 ।।
అనంత-విజయం — అనంతవిజయం అని పేరు గల శంఖము; రాజా — రాజు; కుంతీ-పుత్రః — కుంతీ దేవి పుత్రుడు; యుధిష్ఠిరః — యుధిష్ఠిరుడు; నకులః — నకులుడు; సహదేవః — సహదేవుడు; చ — మరియు; సుఘోష-మణిపుష్పకౌ — సుఘోషము, మణిపుష్పకము అను పేర్లుగల శంఖములు; కాశ్యః — కాశీ రాజు; చ — మరియు; పరమ-ఇషు-ఆసః — శ్రేష్ఠమైన విలుకాడు; శిఖండీ — శిఖండి; చ — మరియు; మహా-రథః — పదివేల సామాన్య యోధుల బలానికి ఒక్కరిగా సరితూగే యోధులు; ధృష్టద్యుమ్నః — ధృష్టద్యుమ్నుడు; విరాటః — విరాటుడు; చ — మరియు; సాత్యకిః — సాత్యకి; చ — మరియు; అపరాజితః — అజేయుడైన; ద్రుపదః — ద్రుపదుడు; ద్రౌపదేయాః — ద్రౌపది యొక్క ఐదుగురు కుమారులు; చ – మరియు; సర్వశః — అందరూ; పృథివీ-పతే — భూగోళాన్ని పాలించేవాడు; సౌభద్రః — అభిమన్యుడు, సుభద్ర కుమారుడు; చ — మరియు; మహా-బాహుః — గొప్ప బాహువులు కలవాడు; శంఖాన్ — శంఖములు; దధ్ముః — పూరించారు; పృథక్ పృథక్ — వేరు వేరుగా.
ఈ పాఠ్యంలో ఏదైనా తప్పు లేదా పాఠాంతరం గమనించారా? తప్పులు మరియు సవరణలను తెలియజేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
అనంతవిజయం — ధర్మరాజు శంఖనాదం
ధర్మ సామ్రాజ్య స్థాపనకు దివ్య ఘోష
Anantavijaya: The Royal Conch of Yudhishthira
కురుక్షేత్ర రణరంగంలో, కుంతీపుత్రుడైన యుధిష్ఠిర మహారాజు 'అనంతవిజయం' అనే తన శంఖాన్ని పూరించాడు. ఆయనతో పాటు సోదరులైన నకులుడు 'సుఘోషం' అనే శంఖాన్ని, సహదేవుడు 'మణిపుష్పకం' అనే శంఖాన్ని పూరించారు. ఈ ముగ్గురు సోదరుల శంఖనాదాలు ధర్మం యొక్క పరిపూర్ణ ఉనికిని చాటిచెప్పాయి.
యుధిష్ఠిరుడు ధర్మరాజుగా ప్రసిద్ధుడు. ఆయన శంఖం పేరు 'అనంతవిజయం' కావడం వెనుక లోతైన అర్థం ఉంది. ధర్మానికి లభించే విజయం ఎన్నటికీ అంతం కాదని, అది శాశ్వతమైనదని ఈ నాదం స్పష్టం చేస్తోంది. సోదరులందరూ ఏకతాటిపై నిలిచి, భగవద్భీతితో రణభేరిని మ్రోగించడం వారి పరస్పర ఐక్యతకు నిదర్శనం.
నకుల సహదేవుల శంఖముల పేర్లు (సుఘోష - మంచి శబ్దం, మణిపుష్పకం - రత్నాలు కురిపించేది) వారు సాధించబోయే వైభవోపేతమైన ధర్మ రాజ్యాన్ని సూచిస్తున్నాయి.
యుధిష్ఠిరుడు కేవలం ఒక రాజు మాత్రమే కాదు, ఆయన యమధర్మరాజు అంశతో జన్మించిన ధర్మస్వరూపుడు. ఆయన శంఖాన్ని పూరించడం అంటే లౌకిక యుద్ధానికి సిద్ధపడటం మాత్రమే కాదు, సృష్టిలో అధర్మాన్ని తొలగించి, నూతన ధర్మయుగాన్ని ప్రారంభించడమే. ధర్మరాజు నోటి నుండి వచ్చే శబ్దం ఎల్లప్పుడూ సత్యవాణిగానే ఉంటుంది.
నకుల సహదేవులు ఇద్దరూ మాద్రి పుత్రులు. వారు కూడా పాండవ అన్నదమ్ములతో ఏమాత్రం భేదం లేకుండా, ఒకే తల్లి పిల్లల వలె నిలిచారు. ఈ సోదర ప్రేమ మరియు ఐక్యత సనాతన ధర్మ కుటుంబ వ్యవస్థకు అత్యంత ఆదర్శవంతమైనది. ఎక్కడ ఐక్యత మరియు ధర్మం ఉంటాయో అక్కడ విజయం తప్పక సిద్ధరిస్తుంది.
యుధి అంటే యుద్ధము నందు, స్థిర అంటే నిశ్చలంగా ఉండేవాడు. కష్టాలు, ప్రలోభాలు ఎదురైనా ధర్మాన్ని వీడకుండా నిలబడే సత్యవ్రతుడు.
ఆయన అనంతవిజయాన్ని ఊదడం ద్వారా కురు వంశంలోని అధర్మ శక్తులకు స్పష్టమైన హెచ్చరిక పంపాడు. యుద్ధం నివారించడానికి అన్ని విధాలా ప్రయత్నించిన ధర్మరాజు, ఇక యుద్ధమే శరణ్యమైనప్పుడు ఏమాత్రం సంకోచించకుండా తన కర్మను నిర్వర్తించడానికి సిద్ధపడ్డాడు.