ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Aranyakanda: సర్గ 23 - ఖరుని చతుర్దశ సహస్ర సేనా ప్రస్థానం (Kharuni Chaturdasa Sahasra Sena Prasthanam)

110%

ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలతో, దూషణ త్రిశిర సమేతుడై పంచవటిపై దండెత్తుట, అశుభ శకునములు గోచరించుట.

శ్లోకం 3.23.1
|| ఉత్పాతదర్శనమ్ ||

శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణము అరణ్యకాండ సర్గ 23 శీర్షికా పరిచయము: "ఉత్పాతదర్శనమ్". ఈ సర్గయందు మహర్షి వాల్మీకి రామాయణ దివ్య కథా వృత్తాంతాన్ని శాస్త్రీయ గౌరవముతో ఆవిష్కరించారు.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.2
తస్మిన్ యాతే జనస్థానాదశివం శోణితోదకమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తస్మిన్ యాతే జనస్థానాదశివం శోణితోదకమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.3
అభ్యవర్షన్మహామేఘస్తుములో గర్దభారుణః || ౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అభ్యవర్షన్మహామేఘస్తుములో గర్దభారుణః || ౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.4
నిపేతుస్తురగాస్తస్య రథయుక్తా మహాజవాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నిపేతుస్తురగాస్తస్య రథయుక్తా మహాజవాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.5
సమే పుష్పచితే దేశే రాజమార్గే యదృచ్ఛయా || ౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సమే పుష్పచితే దేశే రాజమార్గే యదృచ్ఛయా || ౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.6
శ్యామం రుధిరపర్యంతం బభూవ పరివేషణమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "శ్యామం రుధిరపర్యంతం బభూవ పరివేషణమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.7
అలాతచక్రప్రతిమం పరిగృహ్య దివాకరమ్ || ౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అలాతచక్రప్రతిమం పరిగృహ్య దివాకరమ్ || ౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.8
తతో ధ్వజముపాగమ్య హేమదండం సముచ్ఛ్రితమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తతో ధ్వజముపాగమ్య హేమదండం సముచ్ఛ్రితమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.9
సమాక్రమ్య మహాకాయస్తస్థౌ గృధ్రః సుదారుణః || ౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సమాక్రమ్య మహాకాయస్తస్థౌ గృధ్రః సుదారుణః || ౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.10
జనస్థానసమీపే తు సమాగమ్య ఖరస్వనాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జనస్థానసమీపే తు సమాగమ్య ఖరస్వనాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.11
విస్వరాన్వివిధాంశ్చక్రుర్మాంసాదా మృగపక్షిణః || ౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విస్వరాన్వివిధాంశ్చక్రుర్మాంసాదా మృగపక్షిణః || ౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.12
వ్యాజహ్రుశ్చ ప్రదీప్తాయాం దిశి వై భైరవస్వనమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వ్యాజహ్రుశ్చ ప్రదీప్తాయాం దిశి వై భైరవస్వనమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.13
అశివం యాతుధానానాం శివా ఘోరా మహాస్వనాః || ౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అశివం యాతుధానానాం శివా ఘోరా మహాస్వనాః || ౬ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.14
ప్రభిన్నగిరిసంకాశాస్తోయశోణితధారిణః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రభిన్నగిరిసంకాశాస్తోయశోణితధారిణః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.15
ఆకాశం తదనాకాశం చక్రుర్భీమా బలాహకాః || ౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఆకాశం తదనాకాశం చక్రుర్భీమా బలాహకాః || ౭ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.16
బభూవ తిమిరం ఘోరముద్ధతం రోమహర్షణమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "బభూవ తిమిరం ఘోరముద్ధతం రోమహర్షణమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.17
దిశో వా విదిశో వాఽపి న చ వ్యక్తం చకాశిరే || ౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దిశో వా విదిశో వాఽపి న చ వ్యక్తం చకాశిరే || ౮ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.18
క్షతజార్ద్రసవర్ణాభా సంధ్యా కాలం వినా బభౌ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "క్షతజార్ద్రసవర్ణాభా సంధ్యా కాలం వినా బభౌ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.19
ఖరస్యాభిముఖా నేదుస్తదా ఘోరమృగాః ఖగాః || ౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఖరస్యాభిముఖా నేదుస్తదా ఘోరమృగాః ఖగాః || ౯ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.20
కంకగోమాయుగృధ్రాశ్చ చుక్రుశుర్భయశంసినః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "కంకగోమాయుగృధ్రాశ్చ చుక్రుశుర్భయశంసినః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.21
నిత్యాశుభకరా యుద్ధే శివా ఘోరనిదర్శనాః || ౧౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నిత్యాశుభకరా యుద్ధే శివా ఘోరనిదర్శనాః || ౧౦ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.22
నేదుర్బలస్యాభిముఖం జ్వాలోద్గారిభిరాననైః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నేదుర్బలస్యాభిముఖం జ్వాలోద్గారిభిరాననైః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.23
కబంధః పరిఘాభాసో దృశ్యతే భాస్కరాంతికే || ౧౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "కబంధః పరిఘాభాసో దృశ్యతే భాస్కరాంతికే || ౧౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.24
జగ్రాహ సూర్యం స్వర్భానురపర్వణి మహాగ్రహః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జగ్రాహ సూర్యం స్వర్భానురపర్వణి మహాగ్రహః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.25
ప్రవాతి మారుతః శీఘ్రం నిష్ప్రభోఽభూద్దివాకరః || ౧౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రవాతి మారుతః శీఘ్రం నిష్ప్రభోఽభూద్దివాకరః || ౧౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.26
ఉత్పేతుశ్చ వినా రాత్రిం తారాః ఖద్యోతసప్రభాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఉత్పేతుశ్చ వినా రాత్రిం తారాః ఖద్యోతసప్రభాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.27
సంలీనమీనవిహగా నలిన్యః శుష్కపంకజాః || ౧౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సంలీనమీనవిహగా నలిన్యః శుష్కపంకజాః || ౧౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.28
తస్మిన్ క్షణే బభూవుశ్చ వినా పుష్పఫలైర్ద్రుమాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తస్మిన్ క్షణే బభూవుశ్చ వినా పుష్పఫలైర్ద్రుమాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.29
ఉద్ధూతశ్చ వినా వాతం రేణుర్జలధరారుణః || ౧౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఉద్ధూతశ్చ వినా వాతం రేణుర్జలధరారుణః || ౧౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.30
వీచీకూచీతి వాశ్యంత్యో బభూవుస్తత్ర శారికాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వీచీకూచీతి వాశ్యంత్యో బభూవుస్తత్ర శారికాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.31
ఉల్కాశ్చాపి సనిర్ఘాతా నిపేతుర్ఘోరదర్శనాః || ౧౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఉల్కాశ్చాపి సనిర్ఘాతా నిపేతుర్ఘోరదర్శనాః || ౧౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.32
ప్రచచాల మహీ సర్వా సశైలవనకాననా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రచచాల మహీ సర్వా సశైలవనకాననా |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.33
ఖరస్య చ రథస్థస్య నర్దమానస్య ధీమతః || ౧౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఖరస్య చ రథస్థస్య నర్దమానస్య ధీమతః || ౧౬ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.34
ప్రాకంపత భుజః సవ్యః స్వరశ్చాస్యావసజ్జత |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రాకంపత భుజః సవ్యః స్వరశ్చాస్యావసజ్జత |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.35
సాస్రా సంపద్యతే దృష్టిః పశ్యమానస్య సర్వతః || ౧౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సాస్రా సంపద్యతే దృష్టిః పశ్యమానస్య సర్వతః || ౧౭ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.36
లలాటే చ రుజా జాతా న చ మోహాన్న్యవర్తత |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "లలాటే చ రుజా జాతా న చ మోహాన్న్యవర్తత |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.37
తాన్ సమీక్ష్య మహోత్పాతానుత్థితాన్రోమహర్షణాన్ || ౧౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తాన్ సమీక్ష్య మహోత్పాతానుత్థితాన్రోమహర్షణాన్ || ౧౮ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.38
అబ్రవీద్రాక్షసాన్ సర్వాన్ ప్రహసన్ స ఖరస్తదా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అబ్రవీద్రాక్షసాన్ సర్వాన్ ప్రహసన్ స ఖరస్తదా |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.39
మహోత్పాతానిమాన్ సర్వానుత్థితాన్ ఘోరదర్శనాన్ || ౧౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మహోత్పాతానిమాన్ సర్వానుత్థితాన్ ఘోరదర్శనాన్ || ౧౯ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.40
న చింతయామ్యహం వీర్యాద్బలవాన్ దుర్బలానివ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "న చింతయామ్యహం వీర్యాద్బలవాన్ దుర్బలానివ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.41
తారా అపి శరైస్తీక్ష్ణైః పాతయామి నభఃస్థలాత్ || ౨౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తారా అపి శరైస్తీక్ష్ణైః పాతయామి నభఃస్థలాత్ || ౨౦ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.42
మృత్యుం మరణధర్మేణ సంక్రుద్ధో యోజయామ్యహమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మృత్యుం మరణధర్మేణ సంక్రుద్ధో యోజయామ్యహమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.43
రాఘవం తం బలోత్సిక్తం భ్రాతరం చాస్య లక్ష్మణమ్ || ౨౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "రాఘవం తం బలోత్సిక్తం భ్రాతరం చాస్య లక్ష్మణమ్ || ౨౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.44
అహత్వా సాయకైస్తీక్ష్ణైర్నోపావర్తితుముత్సహే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అహత్వా సాయకైస్తీక్ష్ణైర్నోపావర్తితుముత్సహే |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.45
సకామా భగినీ మేఽస్తు పీత్వా తు రుధిరం తయోః || ౨౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సకామా భగినీ మేఽస్తు పీత్వా తు రుధిరం తయోః || ౨౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.46
యన్నిమిత్తస్తు రామస్య లక్ష్మణస్య విపర్యయః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యన్నిమిత్తస్తు రామస్య లక్ష్మణస్య విపర్యయః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.47
న క్వచిత్ప్రాప్తపూర్వో మే సంయుగేషు పరాజయః || ౨౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "న క్వచిత్ప్రాప్తపూర్వో మే సంయుగేషు పరాజయః || ౨౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.48
యుష్మాకమేతత్ప్రత్యక్షం నానృతం కథయామ్యహమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యుష్మాకమేతత్ప్రత్యక్షం నానృతం కథయామ్యహమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.49
దేవరాజమపి క్రుద్ధో మత్తైరావతయాయినమ్ || ౨౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దేవరాజమపి క్రుద్ధో మత్తైరావతయాయినమ్ || ౨౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.50
వజ్రహస్తం రణే హన్యాం కిం పునస్తౌ కుమానుషౌ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వజ్రహస్తం రణే హన్యాం కిం పునస్తౌ కుమానుషౌ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.51
సా తస్య గర్జితం శ్రుత్వా రాక్షసస్య మహాచమూః || ౨౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సా తస్య గర్జితం శ్రుత్వా రాక్షసస్య మహాచమూః || ౨౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.52
ప్రహర్షమతులం లేభే మృత్యుపాశావపాశితా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రహర్షమతులం లేభే మృత్యుపాశావపాశితా |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.53
సమీయుశ్చ మహాత్మానో యుద్ధదర్శనకాంక్షిణః || ౨౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సమీయుశ్చ మహాత్మానో యుద్ధదర్శనకాంక్షిణః || ౨౬ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.54
ఋషయో దేవగంధర్వాః సిద్ధాశ్చ సహ చారణైః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఋషయో దేవగంధర్వాః సిద్ధాశ్చ సహ చారణైః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.55
సమేత్య చోచుః సహితాస్తేఽన్యోన్యం పుణ్యకర్మణః || ౨౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సమేత్య చోచుః సహితాస్తేఽన్యోన్యం పుణ్యకర్మణః || ౨౭ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.56
స్వస్తి గోబ్రాహ్మణేభ్యోఽస్తు లోకానాం యేఽభిసంగతాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స్వస్తి గోబ్రాహ్మణేభ్యోఽస్తు లోకానాం యేఽభిసంగతాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.57
జయతాం రాఘవః సంఖ్యే పౌలస్త్యాన్ రజనీచరాన్ || ౨౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జయతాం రాఘవః సంఖ్యే పౌలస్త్యాన్ రజనీచరాన్ || ౨౮ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.58
చక్రహస్తో యథా యుద్ధే సర్వానసురపుంగవాన్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "చక్రహస్తో యథా యుద్ధే సర్వానసురపుంగవాన్ |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.59
ఏతచ్చాన్యచ్చ బహుశో బ్రువాణాః పరమర్షయః || ౨౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఏతచ్చాన్యచ్చ బహుశో బ్రువాణాః పరమర్షయః || ౨౯ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.60
జాతకౌతూహలాస్తత్ర విమానస్థాశ్చ దేవతాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జాతకౌతూహలాస్తత్ర విమానస్థాశ్చ దేవతాః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.61
దదృశుర్వాహినీం తేషాం రాక్షసానాం గతాయుషామ్ || ౩౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దదృశుర్వాహినీం తేషాం రాక్షసానాం గతాయుషామ్ || ౩౦ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.62
రథేన తు ఖరో వేగాదుగ్రసైన్యో వినిఃసృతః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "రథేన తు ఖరో వేగాదుగ్రసైన్యో వినిఃసృతః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.63
తం దృష్ట్వా రాక్షసం భూయో రాక్షసాశ్చ వినిఃసృతాః || ౩౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తం దృష్ట్వా రాక్షసం భూయో రాక్షసాశ్చ వినిఃసృతాః || ౩౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.64
శ్యేనగామీ పృథుగ్రీవో యజ్ఞశత్రుర్విహంగమః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "శ్యేనగామీ పృథుగ్రీవో యజ్ఞశత్రుర్విహంగమః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.65
దుర్జయః కరవీరాక్షః పరుషః కాలకార్ముకః || ౩౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దుర్జయః కరవీరాక్షః పరుషః కాలకార్ముకః || ౩౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.66
మేఘమాలీ మహామాలీ సర్పాస్యో రుధిరాశనః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మేఘమాలీ మహామాలీ సర్పాస్యో రుధిరాశనః |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.67
ద్వాదశైతే మహావీర్యాః ప్రతస్థురభితః ఖరమ్ || ౩౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ద్వాదశైతే మహావీర్యాః ప్రతస్థురభితః ఖరమ్ || ౩౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.68
మహాకపాలః స్థూలాక్షః ప్రమాథీ త్రిశిరాస్తథా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మహాకపాలః స్థూలాక్షః ప్రమాథీ త్రిశిరాస్తథా |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.69
చత్వార ఏతే సేనాన్యో దూషణం పృష్ఠతో యయుః || ౩౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "చత్వార ఏతే సేనాన్యో దూషణం పృష్ఠతో యయుః || ౩౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.70
సా భీమవేగా సమరాభికామా

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సా భీమవేగా సమరాభికామా" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.71
మహాబలా రాక్షసవీరసేనా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మహాబలా రాక్షసవీరసేనా |" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.72
తౌ రాజపుత్రౌ సహసాఽభ్యుపేతా

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తౌ రాజపుత్రౌ సహసాఽభ్యుపేతా" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.73
మాలా గ్రహాణామివ చంద్రసూర్యౌ || ౩౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): క్రోధావేశముతో ఖరుడు పదునాలుగు వేల రాక్షస సేనలను, దూషణ త్రిశిరులను వెంటబెట్టుకొని పంచవటిపై దండెత్తిన సందర్భము. మార్గమధ్యమున రక్తవర్షము, ఆకాశమున గద్దల గుంపులు వంటి భయంకర ఉత్పాతాలు సంభవించి రాక్షస వినాశనాన్ని సూచించాయి. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మాలా గ్రహాణామివ చంద్రసూర్యౌ || ౩౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు వాల్మీకి రామాయణ కథా గమనము, అధర్మ వినాశనము మరియు శ్రీరామచంద్రుని ధర్మవిజయ విశేషములు శాస్త్రీయ గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
శ్లోకం 3.23.74
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే త్రయోవింశః సర్గః || ౨౩ ||

ఇతి శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే సర్గ 23 సంపూర్ణము. ఈ పవిత్ర సర్గ పారాయణము వలన శ్రీరామచంద్రుని కృపాకటాక్షములు, ధర్మజయము మరియు సర్వవిఘ్న నివారణ చేకూరుతాయి.

English Translation

Thus concludes Sarga 23 of Aranya Kanda in the epic Valmiki Ramayana, the revered Adi Kavya.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 23
← వెనుకటి సర్గ 22 (శూర్పణఖా పునరాగమనం (Surpanakha Punaragamanam))తరువాతి సర్గ 24 (శ్రీరాముని యుద్ధ సన్నద్ధత (Sri Ramuni Yuddha Sannaddhata)) →
సర్గ 23 - ఖరుని చతుర్దశ సహస్ర సేనా ప్రస్థానం (Kharuni Chaturdasa Sahasra Sena Prasthanam) దైవిక చిత్రం
సర్గ 1: మహర్షిసంఘ దర్శనం (Maharshi Sangha Darshanam)సర్గ 2: విరాధ రాక్షస దర్శనం (Viradha Rakshasa Darshanam)సర్గ 3: విరాధ సంవాదము & యుద్ధము (Viradha Samvadamu & Yuddhamu)సర్గ 4: విరాధ వధ & శాపవిమోచనము (Viradha Vadha & Sapavimochanamu)సర్గ 5: శరభంగ ఆశ్రమ దర్శనం & బ్రహ్మలోక గమనం (Sarabhanga Asrama Darshanam)సర్గ 6: మునుల శరణాగతి & రక్షోవధ ప్రతిజ్ఞ (Munula Saranagati & Rakshovadha Pratidnya)సర్గ 7: సుతీక్ష్ణ ఆశ్రమ ప్రవేశం (Suteekshna Asrama Pravesam)సర్గ 8: సుతీక్ష్ణుని వీడ్కోలు (Suteekshnuni Veedkolu)సర్గ 9: సీతాదేవి అహింసా ధర్మోపదేశం (Sita Devi Ahimsa Dharmopadesam)సర్గ 10: శ్రీరాముని శరణాగత రక్షణ సమర్థన (Sri Ramuni Saranagata Rakshana Samarthanam)సర్గ 11: అగస్త్యభ్రాత్రాశ్రమ దర్శనం & అగస్త్య మహిమ (Agastya Bhratrasrama & Agastya Mahima)సర్గ 12: అగస్త్యాశ్రమ ప్రవేశం & దివ్యాయుధ గ్రహణం (Agastyasrama Pravesam & Divyayudha Grahanam)సర్గ 13: పంచవటీ మార్గదర్శనం (Panchavati Margadarshanam)సర్గ 14: జటాయు దర్శనం & మైత్రి (Jatayu Darshanam & Maitri)సర్గ 15: పంచవటీ ప్రవేశం & పర్ణశాలా నిర్మాణం (Panchavati Pravesam & Parnasala Nirmanam)సర్గ 16: హేమంత రుతు వర్ణన (Hemanta Rutu Varnana)సర్గ 17: శూర్పణఖ ఆగమనం (Surpanakha Agamanam)సర్గ 18: శూర్పణఖ కర్ణనాసికా ఛేదం (Surpanakha Karna Nasika Chedam)సర్గ 19: శూర్పణఖ ఖరుని ఆశ్రయించుట (Surpanakha Kharuni Asrayinchuta)సర్గ 20: ఖరుని చతుర్దశ రాక్షస ప్రేరణ (Kharuni Chaturdasa Rakshasa Prerana)సర్గ 21: చతుర్దశరక్షోవధః (Chaturdasa Rakshovadha)సర్గ 22: శూర్పణఖా పునరాగమనం (Surpanakha Punaragamanam)సర్గ 23: ఖరుని చతుర్దశ సహస్ర సేనా ప్రస్థానం (Kharuni Chaturdasa Sahasra Sena Prasthanam)సర్గ 24: శ్రీరాముని యుద్ధ సన్నద్ధత (Sri Ramuni Yuddha Sannaddhata)సర్గ 25: రాక్షస సేనా నిర్మూలన (Rakshasa Sena Nirmulana)సర్గ 26: దూషణ వధ (Dushana Vadha)సర్గ 27: త్రిశిర వధ (Trishiro Vadha)సర్గ 28: ఖర ద్వంద్వ యుద్ధం (Khara Dwandwa Yuddham)సర్గ 29: శ్రీరామ ఖర సంవాదం (Sri Rama Khara Samvadam)సర్గ 30: ఖర వధ & దేవతల జయజయధ్వానాలు (Khara Vadha & Devatala Jayajayadhwanalu)సర్గ 31: అకంపన రావణ సంవాదం (Akampana Ravana Samvadam)సర్గ 32: శూర్పణఖ లంకా ప్రవేశం (Surpanakha Lanka Pravesam)సర్గ 33: శూర్పణఖ రాజనీతి ప్రబోధం (Surpanakha Rajaneeti Prabodham)సర్గ 34: శూర్పణఖ సీతా సౌందర్య వర్ణన (Surpanakha Sita Soundarya Varnana)సర్గ 35: రావణ మారీచ సమాగమం (Ravana Maricha Samagamam)సర్గ 36: మారీచుని హితవచనం (Marichuni Hitavachanam)సర్గ 37: మారీచుని పూర్వానుభవ కథనం (Marichuni Poorvanubhava Kathanam)సర్గ 38: మారీచుని దండకారణ్య భయోదంతం (Marichuni Dandakaranya Bhayodantam)సర్గ 39: మారీచుని ధర్మోపదేశం (Marichuni Dharmopadesam)సర్గ 40: రావణుని క్రోధాజ్ఞ (Ravana Krodhadnya)సర్గ 41: మారీచోద్యమః (Marichodyama)సర్గ 42: మాయామృగ దర్శనం (Mayamriga Darshanam)సర్గ 43: మాయామృగాకర్షణ & శ్రీరాముని వేట (Mayamrigakarshana & Sri Ramuni Veta)సర్గ 44: మారీచ వధ & కపట ఆర్తనాదం (Maricha Vadha & Kapata Artanadam)సర్గ 45: లక్ష్మణ ప్రస్థానం (Lakshmana Prasthanam)సర్గ 46: భిక్షురూప రావణ దర్శనం (Bhikshurupa Ravana Darshanam)సర్గ 47: రావణ మైథిలీ సంవాదం (Ravana Mythili Samvadam)సర్గ 48: రావణ ప్రరోచనం (Ravana Prarochanam)సర్గ 49: సీతాపహరణం (Sita Apaharanam)సర్గ 50: జటాయు సందర్శనం & హెచ్చరిక (Jatayu Sandarshanam & Heccharika)సర్గ 51: జటాయు రావణ ఘోర యుద్ధం (Jatayu Ravana Ghora Yuddham)సర్గ 52: జటాయు పతనం & సీతా విలాపం (Jatayu Patanam & Sita Vilapam)సర్గ 53: రావణాభితర్జనం (Ravana Abhitarjanam)సర్గ 54: ఆభరణ క్షేపణం (Abharana Kshepanam)సర్గ 55: లంకాంతఃపుర దర్శనం (Lanka Antahpura Darshanam)సర్గ 56: అశోకవన ప్రవేశం (Ashokavana Pravesam)సర్గ 57: రామ లక్ష్మణ సమాగమం (Rama Lakshmana Samagamam)సర్గ 58: పర్ణశాలా శూన్యతా దర్శనం (Parnasala Soonyata Darshanam)సర్గ 59: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 60: సీతాన్వేషణారంభం (Sitanveshana Arambham)సర్గ 61: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 62: శ్రీరామ శోకావేశం (Sri Rama Sokavesham)సర్గ 63: శ్రీరామ దీనాలాపం (Sri Rama Deenalapam)సర్గ 64: శ్రీరామ లోకసంహార సంకల్పం (Sri Rama Lokasamhara Sankalpam)సర్గ 65: లక్ష్మణ సాంత్వన వచనం (Lakshmana Santwana Vachanam)సర్గ 66: లక్ష్మణ ధర్మోపదేశం (Lakshmana Dharmopadesam)సర్గ 67: జటాయు దర్శనం (Jatayu Darshanam)సర్గ 68: జటాయు మోక్షం (Jatayu Moksham)సర్గ 69: క్రౌంచారణ్య ప్రవేశం & అయోముఖీ విరూపణం (Krauncharanya Pravesam & Ayomukhi Virupanam)సర్గ 70: కబంధ దర్శనం (Kabandha Darshanam)సర్గ 71: కబంధ బాహుచ్ఛేదం & శాపవృత్తాంతం (Kabandha Bahuchedam & Sapavruttantam)సర్గ 72: కబంధ సంస్కారం & సుగ్రీవ సఖ్యోపదేశం (Kabandha Samskaram & Sugriva Sakhyopadesam)సర్గ 73: మాతంగాశ్రమ పంపా మార్గదర్శనం (Matangasrama Pampa Margadarshanam)సర్గ 74: శబరీ ఆతిథ్యం & శబరీ మోక్షం (Shabari Atithyam & Shabari Moksham)సర్గ 75: పంపా సరోవర ప్రవేశం (Pampa Sarovara Pravesam - Aranyakanda Samapti)