ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Aranyakanda: సర్గ 6 - మునుల శరణాగతి & రక్షోవధ ప్రతిజ్ఞ (Munula Saranagati & Rakshovadha Pratidnya)

110%

దండకారణ్య మునిగణాలు రాక్షస బాధలను వివరిస్తూ శ్రీరామునికి ఎముకల కుప్పలను చూపించుట, ఆర్తరక్షణార్థం సమస్త రాక్షసులను సంహరించెదనని శ్రీరామచంద్రుని అభయప్రదాన ప్రతిజ్ఞ.

శ్లోకం 3.6.1
|| రక్షోవధప్రతిజ్ఞానమ్ ||

శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణము అరణ్యకాండ సర్గ 6 శీర్షికా పరిచయము: "రక్షోవధప్రతిజ్ఞానమ్". ఈ సర్గయందు మహర్షి వాల్మీకి దండకారణ్య కథా విశేషాలను, శ్రీరామచంద్రుని ధర్మనిష్ఠను అత్యంత రమణీయముగా వర్ణించారు.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.2
శరభంగే దివం యాతే మునిసంఘాః సమాగతాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "శరభంగే దివం యాతే మునిసంఘాః సమాగతాః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.3
అభ్యగచ్ఛంత కాకుత్స్థం రామం జ్వలితతేజసమ్ || ౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అభ్యగచ్ఛంత కాకుత్స్థం రామం జ్వలితతేజసమ్ || ౧ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.4
వైఖానసా వాలఖిల్యాః సంప్రక్షాలా మరీచిపాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వైఖానసా వాలఖిల్యాః సంప్రక్షాలా మరీచిపాః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.5
అశ్మకుట్టాశ్చ బహవః పత్రాహారాశ్చ ధార్మికాః || ౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అశ్మకుట్టాశ్చ బహవః పత్రాహారాశ్చ ధార్మికాః || ౨ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.6
దంతోలూఖలినశ్చైవ తథైవోన్మజ్జకాః పరే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దంతోలూఖలినశ్చైవ తథైవోన్మజ్జకాః పరే |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.7
గాత్రశయ్యా అశయ్యాశ్చ తథైవాభ్రావకాశకాః || ౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "గాత్రశయ్యా అశయ్యాశ్చ తథైవాభ్రావకాశకాః || ౩ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.8
మునయః సలిలాహారా వాయుభక్షాస్తథాపరే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మునయః సలిలాహారా వాయుభక్షాస్తథాపరే |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.9
ఆకాశనిలయాశ్చైవ తథా స్థండిలశాయినః || ౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఆకాశనిలయాశ్చైవ తథా స్థండిలశాయినః || ౪ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.10
వ్రతోపవాసినో దాంతాస్తథార్ద్రపటవాససః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వ్రతోపవాసినో దాంతాస్తథార్ద్రపటవాససః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.11
సజపాశ్చ తపోనిత్యాస్తథా పంచతపోఽన్వితాః || ౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సజపాశ్చ తపోనిత్యాస్తథా పంచతపోఽన్వితాః || ౫ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.12
సర్వే బ్రాహ్మ్యా శ్రియా జుష్టా దృఢయోగాః సమాహితాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సర్వే బ్రాహ్మ్యా శ్రియా జుష్టా దృఢయోగాః సమాహితాః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.13
శరభంగాశ్రమే రామమభిజగ్ముశ్చ తాపసాః || ౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "శరభంగాశ్రమే రామమభిజగ్ముశ్చ తాపసాః || ౬ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.14
అభిగమ్య చ ధర్మజ్ఞా రామం ధర్మభృతాం వరమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అభిగమ్య చ ధర్మజ్ఞా రామం ధర్మభృతాం వరమ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.15
ఊచుః పరమధర్మజ్ఞమృషిసంఘాః సమాహితాః || ౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఊచుః పరమధర్మజ్ఞమృషిసంఘాః సమాహితాః || ౭ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.16
త్వమిక్ష్వాకుకులస్యాస్య పృథివ్యాశ్చ మహారథ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "త్వమిక్ష్వాకుకులస్యాస్య పృథివ్యాశ్చ మహారథ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.17
ప్రధానశ్చాసి నాథశ్చ దేవానాం మఘవానివ || ౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రధానశ్చాసి నాథశ్చ దేవానాం మఘవానివ || ౮ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.18
విశ్రుతస్త్రిషు లోకేషు యశసా విక్రమేణ చ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విశ్రుతస్త్రిషు లోకేషు యశసా విక్రమేణ చ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.19
పితృభక్తిశ్చ సత్యం చ త్వయి ధర్మశ్చ పుష్కలః || ౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పితృభక్తిశ్చ సత్యం చ త్వయి ధర్మశ్చ పుష్కలః || ౯ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.20
త్వామాసాద్య మహాత్మానం ధర్మజ్ఞం ధర్మవత్సలమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "త్వామాసాద్య మహాత్మానం ధర్మజ్ఞం ధర్మవత్సలమ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.21
అర్థిత్వాన్నాథ వక్ష్యామస్తచ్చ నః క్షంతుమర్హసి || ౧౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అర్థిత్వాన్నాథ వక్ష్యామస్తచ్చ నః క్షంతుమర్హసి || ౧౦ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.22
అధర్మస్తు మహాంస్తాత భవేత్తస్య మహీపతేః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అధర్మస్తు మహాంస్తాత భవేత్తస్య మహీపతేః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.23
యో హరేద్బలిషడ్భాగం న చ రక్షతి పుత్రవత్ || ౧౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యో హరేద్బలిషడ్భాగం న చ రక్షతి పుత్రవత్ || ౧౧ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.24
యుంజానః స్వానివ ప్రాణాన్ప్రాణైరిష్టాన్సుతానివ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యుంజానః స్వానివ ప్రాణాన్ప్రాణైరిష్టాన్సుతానివ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.25
నిత్యయుక్తః సదా రక్షన్సర్వాన్విషయవాసినః || ౧౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నిత్యయుక్తః సదా రక్షన్సర్వాన్విషయవాసినః || ౧౨ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.26
ప్రాప్నోతి శాశ్వతీం రామ కీర్తిం స బహువార్షికీమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రాప్నోతి శాశ్వతీం రామ కీర్తిం స బహువార్షికీమ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.27
బ్రహ్మణః స్థానమాసాద్య తత్ర చాపి మహీయతే || ౧౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "బ్రహ్మణః స్థానమాసాద్య తత్ర చాపి మహీయతే || ౧౩ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.28
యత్కరోతి పరం ధర్మం మునిర్మూలఫలాశనః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యత్కరోతి పరం ధర్మం మునిర్మూలఫలాశనః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.29
తత్ర రాజ్ఞశ్చతుర్భాగః ప్రజా ధర్మేణ రక్షతః || ౧౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తత్ర రాజ్ఞశ్చతుర్భాగః ప్రజా ధర్మేణ రక్షతః || ౧౪ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.30
సోఽయం బ్రాహ్మణభూయిష్ఠో వానప్రస్థగణో మహాన్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సోఽయం బ్రాహ్మణభూయిష్ఠో వానప్రస్థగణో మహాన్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.31
త్వన్నాథోఽనాథవద్రామ రాక్షసైర్బాధ్యతే భృశమ్ || ౧౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "త్వన్నాథోఽనాథవద్రామ రాక్షసైర్బాధ్యతే భృశమ్ || ౧౫ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.32
ఏహి పశ్య శరీరాణి మునీనాం భావితాత్మనామ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఏహి పశ్య శరీరాణి మునీనాం భావితాత్మనామ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.33
హతానాం రాక్షసైర్ఘోరైర్బహూనాం బహుధా వనే || ౧౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "హతానాం రాక్షసైర్ఘోరైర్బహూనాం బహుధా వనే || ౧౬ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.34
పంపానదీనివాసానామనుమందాకినీమపి |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పంపానదీనివాసానామనుమందాకినీమపి |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.35
చిత్రకూటాలయానాం చ క్రియతే కదనం మహత్ || ౧౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "చిత్రకూటాలయానాం చ క్రియతే కదనం మహత్ || ౧౭ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.36
ఏవం వయం న మృష్యామో విప్రకారం తపస్వినామ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఏవం వయం న మృష్యామో విప్రకారం తపస్వినామ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.37
క్రియమాణం వనే ఘోరం రక్షోభిర్భీమకర్మభిః || ౧౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "క్రియమాణం వనే ఘోరం రక్షోభిర్భీమకర్మభిః || ౧౮ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.38
తతస్త్వాం శరణార్థం చ శరణ్యం సముపస్థితాః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తతస్త్వాం శరణార్థం చ శరణ్యం సముపస్థితాః |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.39
పరిపాలయ నో రామ వధ్యమానాన్నిశాచరైః || ౧౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పరిపాలయ నో రామ వధ్యమానాన్నిశాచరైః || ౧౯ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.40
పరా త్వత్తో గతిర్వీర పృథివ్యాం నోపపద్యతే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పరా త్వత్తో గతిర్వీర పృథివ్యాం నోపపద్యతే |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.41
పరిపాలయ నః సర్వాన్రాక్షసేభ్యో నృపాత్మజ || ౨౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పరిపాలయ నః సర్వాన్రాక్షసేభ్యో నృపాత్మజ || ౨౦ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.42
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు కాకుత్స్థస్తాపసానాం తపస్వినామ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు కాకుత్స్థస్తాపసానాం తపస్వినామ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.43
ఇదం ప్రోవాచ ధర్మాత్మా సర్వానేవ తపస్వినః || ౨౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఇదం ప్రోవాచ ధర్మాత్మా సర్వానేవ తపస్వినః || ౨౧ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.44
నైవమర్హథ మాం వక్తుమాజ్ఞప్తోఽహం తపస్వినామ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నైవమర్హథ మాం వక్తుమాజ్ఞప్తోఽహం తపస్వినామ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.45
కేవలేనాత్మకార్యేణ ప్రవేష్టవ్యం మయా వనమ్ || ౨౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "కేవలేనాత్మకార్యేణ ప్రవేష్టవ్యం మయా వనమ్ || ౨౨ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.46
విప్రకారమపాక్రష్టుం రాక్షసైర్భవతామిమమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విప్రకారమపాక్రష్టుం రాక్షసైర్భవతామిమమ్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.47
పితుస్తు నిర్దేశకరః ప్రవిష్టోఽహమిదం వనమ్ || ౨౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పితుస్తు నిర్దేశకరః ప్రవిష్టోఽహమిదం వనమ్ || ౨౩ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.48
భవతామర్థసిద్ధ్యర్థమాగతోఽహం యదృచ్ఛయా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "భవతామర్థసిద్ధ్యర్థమాగతోఽహం యదృచ్ఛయా |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.49
తస్య మేఽయం వనే వాసో భవిష్యతి మహాఫలః || ౨౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తస్య మేఽయం వనే వాసో భవిష్యతి మహాఫలః || ౨౪ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.50
తపస్వినాం రణే శత్రూన్హంతుమిచ్ఛామి రాక్షసాన్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తపస్వినాం రణే శత్రూన్హంతుమిచ్ఛామి రాక్షసాన్ |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.51
పశ్యంతు వీర్యమృషయః సభ్రాతుర్మే తపోధనాః || ౨౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "పశ్యంతు వీర్యమృషయః సభ్రాతుర్మే తపోధనాః || ౨౫ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.52
దత్త్వాఽభయం చాపి తపోధనానాం

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దత్త్వాఽభయం చాపి తపోధనానాం" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.53
ధర్మే ధృతాత్మా సహ లక్ష్మణేన |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ధర్మే ధృతాత్మా సహ లక్ష్మణేన |" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.54
తపోధనైశ్చాపి సభాజ్యవృత్తః

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తపోధనైశ్చాపి సభాజ్యవృత్తః" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.55
సుతీక్ష్ణమేవాభిజగామ వీరః || ౨౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ శంకర / గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): దండకారణ్యమునందలి సర్వ తాపసగణాలు శ్రీరాముని పాదసన్నిధిని చేరి రాక్షస హింసలను నివేదించిన మహోన్నత శరణాగతి ఘట్టము. రక్షకునిగా ధర్మమును కాపాడవలసిన రాజధర్మమును గుర్తుచేయగా, శ్రీరాముడు సమస్త రాక్షసులను నిర్మూలించి మునులకు రక్షణ కల్పింతునని దృఢ ప్రతిజ్ఞ చేసెను. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సుతీక్ష్ణమేవాభిజగామ వీరః || ౨౬ ||" ఈ పంక్తియందు సనాతన ధర్మ రక్షణ, శ్రీరామచంద్రుని నిశ్చల సత్యనిష్ఠ మరియు తపోధనుల ఆధ్యాత్మిక జీవన విధానము రమణీయముగా నిక్షిప్తమై ఉన్నది.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
శ్లోకం 3.6.56
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే షష్ఠః సర్గః || ౬ ||

ఇతి శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే సర్గ 6 సంపూర్ణము. ఈ పవిత్ర సర్గ పఠనము వలన శ్రీరామచంద్రుని కృపాకటాక్షములు, ధర్మానురక్తి మరియు సకల శుభములు చేకూరుతాయి.

English Translation

Thus concludes Sarga 6 of Aranya Kanda in the epic Valmiki Ramayana, the venerable first poetic composition (Adi Kavya).

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 6
← వెనుకటి సర్గ 5 (శరభంగ ఆశ్రమ దర్శనం & బ్రహ్మలోక గమనం (Sarabhanga Asrama Darshanam))తరువాతి సర్గ 7 (సుతీక్ష్ణ ఆశ్రమ ప్రవేశం (Suteekshna Asrama Pravesam)) →
సర్గ 6 - మునుల శరణాగతి & రక్షోవధ ప్రతిజ్ఞ (Munula Saranagati & Rakshovadha Pratidnya) దైవిక చిత్రం
సర్గ 1: మహర్షిసంఘ దర్శనం (Maharshi Sangha Darshanam)సర్గ 2: విరాధ రాక్షస దర్శనం (Viradha Rakshasa Darshanam)సర్గ 3: విరాధ సంవాదము & యుద్ధము (Viradha Samvadamu & Yuddhamu)సర్గ 4: విరాధ వధ & శాపవిమోచనము (Viradha Vadha & Sapavimochanamu)సర్గ 5: శరభంగ ఆశ్రమ దర్శనం & బ్రహ్మలోక గమనం (Sarabhanga Asrama Darshanam)సర్గ 6: మునుల శరణాగతి & రక్షోవధ ప్రతిజ్ఞ (Munula Saranagati & Rakshovadha Pratidnya)సర్గ 7: సుతీక్ష్ణ ఆశ్రమ ప్రవేశం (Suteekshna Asrama Pravesam)సర్గ 8: సుతీక్ష్ణుని వీడ్కోలు (Suteekshnuni Veedkolu)సర్గ 9: సీతాదేవి అహింసా ధర్మోపదేశం (Sita Devi Ahimsa Dharmopadesam)సర్గ 10: శ్రీరాముని శరణాగత రక్షణ సమర్థన (Sri Ramuni Saranagata Rakshana Samarthanam)సర్గ 11: అగస్త్యభ్రాత్రాశ్రమ దర్శనం & అగస్త్య మహిమ (Agastya Bhratrasrama & Agastya Mahima)సర్గ 12: అగస్త్యాశ్రమ ప్రవేశం & దివ్యాయుధ గ్రహణం (Agastyasrama Pravesam & Divyayudha Grahanam)సర్గ 13: పంచవటీ మార్గదర్శనం (Panchavati Margadarshanam)సర్గ 14: జటాయు దర్శనం & మైత్రి (Jatayu Darshanam & Maitri)సర్గ 15: పంచవటీ ప్రవేశం & పర్ణశాలా నిర్మాణం (Panchavati Pravesam & Parnasala Nirmanam)సర్గ 16: హేమంత రుతు వర్ణన (Hemanta Rutu Varnana)సర్గ 17: శూర్పణఖ ఆగమనం (Surpanakha Agamanam)సర్గ 18: శూర్పణఖ కర్ణనాసికా ఛేదం (Surpanakha Karna Nasika Chedam)సర్గ 19: శూర్పణఖ ఖరుని ఆశ్రయించుట (Surpanakha Kharuni Asrayinchuta)సర్గ 20: ఖరుని చతుర్దశ రాక్షస ప్రేరణ (Kharuni Chaturdasa Rakshasa Prerana)సర్గ 21: చతుర్దశరక్షోవధః (Chaturdasa Rakshovadha)సర్గ 22: శూర్పణఖా పునరాగమనం (Surpanakha Punaragamanam)సర్గ 23: ఖరుని చతుర్దశ సహస్ర సేనా ప్రస్థానం (Kharuni Chaturdasa Sahasra Sena Prasthanam)సర్గ 24: శ్రీరాముని యుద్ధ సన్నద్ధత (Sri Ramuni Yuddha Sannaddhata)సర్గ 25: రాక్షస సేనా నిర్మూలన (Rakshasa Sena Nirmulana)సర్గ 26: దూషణ వధ (Dushana Vadha)సర్గ 27: త్రిశిర వధ (Trishiro Vadha)సర్గ 28: ఖర ద్వంద్వ యుద్ధం (Khara Dwandwa Yuddham)సర్గ 29: శ్రీరామ ఖర సంవాదం (Sri Rama Khara Samvadam)సర్గ 30: ఖర వధ & దేవతల జయజయధ్వానాలు (Khara Vadha & Devatala Jayajayadhwanalu)సర్గ 31: అకంపన రావణ సంవాదం (Akampana Ravana Samvadam)సర్గ 32: శూర్పణఖ లంకా ప్రవేశం (Surpanakha Lanka Pravesam)సర్గ 33: శూర్పణఖ రాజనీతి ప్రబోధం (Surpanakha Rajaneeti Prabodham)సర్గ 34: శూర్పణఖ సీతా సౌందర్య వర్ణన (Surpanakha Sita Soundarya Varnana)సర్గ 35: రావణ మారీచ సమాగమం (Ravana Maricha Samagamam)సర్గ 36: మారీచుని హితవచనం (Marichuni Hitavachanam)సర్గ 37: మారీచుని పూర్వానుభవ కథనం (Marichuni Poorvanubhava Kathanam)సర్గ 38: మారీచుని దండకారణ్య భయోదంతం (Marichuni Dandakaranya Bhayodantam)సర్గ 39: మారీచుని ధర్మోపదేశం (Marichuni Dharmopadesam)సర్గ 40: రావణుని క్రోధాజ్ఞ (Ravana Krodhadnya)సర్గ 41: మారీచోద్యమః (Marichodyama)సర్గ 42: మాయామృగ దర్శనం (Mayamriga Darshanam)సర్గ 43: మాయామృగాకర్షణ & శ్రీరాముని వేట (Mayamrigakarshana & Sri Ramuni Veta)సర్గ 44: మారీచ వధ & కపట ఆర్తనాదం (Maricha Vadha & Kapata Artanadam)సర్గ 45: లక్ష్మణ ప్రస్థానం (Lakshmana Prasthanam)సర్గ 46: భిక్షురూప రావణ దర్శనం (Bhikshurupa Ravana Darshanam)సర్గ 47: రావణ మైథిలీ సంవాదం (Ravana Mythili Samvadam)సర్గ 48: రావణ ప్రరోచనం (Ravana Prarochanam)సర్గ 49: సీతాపహరణం (Sita Apaharanam)సర్గ 50: జటాయు సందర్శనం & హెచ్చరిక (Jatayu Sandarshanam & Heccharika)సర్గ 51: జటాయు రావణ ఘోర యుద్ధం (Jatayu Ravana Ghora Yuddham)సర్గ 52: జటాయు పతనం & సీతా విలాపం (Jatayu Patanam & Sita Vilapam)సర్గ 53: రావణాభితర్జనం (Ravana Abhitarjanam)సర్గ 54: ఆభరణ క్షేపణం (Abharana Kshepanam)సర్గ 55: లంకాంతఃపుర దర్శనం (Lanka Antahpura Darshanam)సర్గ 56: అశోకవన ప్రవేశం (Ashokavana Pravesam)సర్గ 57: రామ లక్ష్మణ సమాగమం (Rama Lakshmana Samagamam)సర్గ 58: పర్ణశాలా శూన్యతా దర్శనం (Parnasala Soonyata Darshanam)సర్గ 59: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 60: సీతాన్వేషణారంభం (Sitanveshana Arambham)సర్గ 61: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 62: శ్రీరామ శోకావేశం (Sri Rama Sokavesham)సర్గ 63: శ్రీరామ దీనాలాపం (Sri Rama Deenalapam)సర్గ 64: శ్రీరామ లోకసంహార సంకల్పం (Sri Rama Lokasamhara Sankalpam)సర్గ 65: లక్ష్మణ సాంత్వన వచనం (Lakshmana Santwana Vachanam)సర్గ 66: లక్ష్మణ ధర్మోపదేశం (Lakshmana Dharmopadesam)సర్గ 67: జటాయు దర్శనం (Jatayu Darshanam)సర్గ 68: జటాయు మోక్షం (Jatayu Moksham)సర్గ 69: క్రౌంచారణ్య ప్రవేశం & అయోముఖీ విరూపణం (Krauncharanya Pravesam & Ayomukhi Virupanam)సర్గ 70: కబంధ దర్శనం (Kabandha Darshanam)సర్గ 71: కబంధ బాహుచ్ఛేదం & శాపవృత్తాంతం (Kabandha Bahuchedam & Sapavruttantam)సర్గ 72: కబంధ సంస్కారం & సుగ్రీవ సఖ్యోపదేశం (Kabandha Samskaram & Sugriva Sakhyopadesam)సర్గ 73: మాతంగాశ్రమ పంపా మార్గదర్శనం (Matangasrama Pampa Margadarshanam)సర్గ 74: శబరీ ఆతిథ్యం & శబరీ మోక్షం (Shabari Atithyam & Shabari Moksham)సర్గ 75: పంపా సరోవర ప్రవేశం (Pampa Sarovara Pravesam - Aranyakanda Samapti)