ప్రధాన విషయమునకు వెళ్ళు

Aranyakanda: సర్గ 57 - రామ లక్ష్మణ సమాగమం (Rama Lakshmana Samagamam)

110%

మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగివస్తున్న శ్రీరామునికి మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఎదురుపడుట, అశుభ శంకతో రాముని కలత.

శ్లోకం 3.57.1
|| రామప్రత్యాగమనమ్ ||

శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణము అరణ్యకాండ సర్గ 57 శీర్షికా పరిచయము: "రామప్రత్యాగమనమ్". ఈ సర్గయందు మహర్షి వాల్మీకి రామాయణ దివ్య కథా వృత్తాంతాన్ని శాస్త్రీయ గౌరవముతో ఆవిష్కరించారు.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.2
రాక్షసం మృగరూపేణ చరంతం కామరూపిణమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "రాక్షసం మృగరూపేణ చరంతం కామరూపిణమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.3
నిహత్య రామో మారీచం తూర్ణం పథి నివర్తతే || ౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నిహత్య రామో మారీచం తూర్ణం పథి నివర్తతే || ౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.4
తస్య సంత్వరమాణస్య ద్రష్టుకామస్య మైథిలీమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తస్య సంత్వరమాణస్య ద్రష్టుకామస్య మైథిలీమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.5
క్రూరస్వనోఽథ గోమాయుర్విననాదాస్య పృష్ఠతః || ౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "క్రూరస్వనోఽథ గోమాయుర్విననాదాస్య పృష్ఠతః || ౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.6
స తస్య స్వరమాజ్ఞాయ దారుణం రోమహర్షణమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స తస్య స్వరమాజ్ఞాయ దారుణం రోమహర్షణమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.7
చింతయామాస గోమాయోః స్వరేణ పరిశంకితః || ౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "చింతయామాస గోమాయోః స్వరేణ పరిశంకితః || ౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.8
అశుభం బత మన్యేఽహం గోమాయుర్వాశ్యతే యథా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అశుభం బత మన్యేఽహం గోమాయుర్వాశ్యతే యథా |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.9
స్వస్తి స్యాదపి వైదేహ్యా రాక్షసైర్భక్షణం వినా || ౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స్వస్తి స్యాదపి వైదేహ్యా రాక్షసైర్భక్షణం వినా || ౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.10
మారీచేన తు విజ్ఞాయ స్వరమాలంబ్య మామకమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మారీచేన తు విజ్ఞాయ స్వరమాలంబ్య మామకమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.11
విక్రుష్టం మృగరుపేణ లక్ష్మణః శృణుయాద్యది || ౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విక్రుష్టం మృగరుపేణ లక్ష్మణః శృణుయాద్యది || ౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.12
స సౌమిత్రిః స్వరం శ్రుత్వా తాం చ హిత్వా చ మైథిలీమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స సౌమిత్రిః స్వరం శ్రుత్వా తాం చ హిత్వా చ మైథిలీమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.13
తయైవ ప్రహితః క్షిప్రం మత్సకాశమిహైష్యతి || ౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తయైవ ప్రహితః క్షిప్రం మత్సకాశమిహైష్యతి || ౬ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.14
రాక్షసైః సహితైర్నూనం సీతాయా ఈప్సితో వధః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "రాక్షసైః సహితైర్నూనం సీతాయా ఈప్సితో వధః |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.15
కాంచనశ్చ మృగో భూత్వా వ్యపనీయాశ్రమాత్తు మామ్ || ౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "కాంచనశ్చ మృగో భూత్వా వ్యపనీయాశ్రమాత్తు మామ్ || ౭ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.16
దూరం నీత్వా తు మారీచో రాక్షసోఽభూచ్ఛరాహతః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "దూరం నీత్వా తు మారీచో రాక్షసోఽభూచ్ఛరాహతః |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.17
హా లక్ష్మణ హతోఽస్మీతి యద్వాక్యం వ్యాజహార చ || ౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "హా లక్ష్మణ హతోఽస్మీతి యద్వాక్యం వ్యాజహార చ || ౮ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.18
అపి స్వస్తి భవేత్తాభ్యాం రహితాభ్యాం మహావనే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అపి స్వస్తి భవేత్తాభ్యాం రహితాభ్యాం మహావనే |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.19
జనస్థాననిమిత్తం హి కృతవైరోఽస్మి రాక్షసైః || ౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జనస్థాననిమిత్తం హి కృతవైరోఽస్మి రాక్షసైః || ౯ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.20
నిమిత్తాని చ ఘోరాణి దృశ్యంతేఽద్య బహూని చ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "నిమిత్తాని చ ఘోరాణి దృశ్యంతేఽద్య బహూని చ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.21
ఇత్యేవం చింతయన్ రామః శ్రుత్వా గోమాయునిఃస్వనమ్ || ౧౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఇత్యేవం చింతయన్ రామః శ్రుత్వా గోమాయునిఃస్వనమ్ || ౧౦ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.22
ఆత్మనశ్చాపనయనాన్ మృగరూపేణ రక్షసా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఆత్మనశ్చాపనయనాన్ మృగరూపేణ రక్షసా |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.23
ఆజగమ జనస్థానం రాఘవః పరిశంకితః || ౧౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఆజగమ జనస్థానం రాఘవః పరిశంకితః || ౧౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.24
తం దీనమనసో దీనమాసేదుర్మృగపక్షిణః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తం దీనమనసో దీనమాసేదుర్మృగపక్షిణః |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.25
సవ్యం కృత్వా మహాత్మానం ఘోరాంశ్చ ససృజుః స్వరాన్ || ౧౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సవ్యం కృత్వా మహాత్మానం ఘోరాంశ్చ ససృజుః స్వరాన్ || ౧౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.26
తాని దృష్ట్వా నిమిత్తాని మహాఘోరాణి రాఘవః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తాని దృష్ట్వా నిమిత్తాని మహాఘోరాణి రాఘవః |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.27
న్యవర్తతాథ త్వరితో జవేనాశ్రమమాత్మనః || ౧౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "న్యవర్తతాథ త్వరితో జవేనాశ్రమమాత్మనః || ౧౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.28
స తు సీతాం వరారోహాం లక్ష్మణం చ మహాబలమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స తు సీతాం వరారోహాం లక్ష్మణం చ మహాబలమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.29
ఆజగామ జనస్థానం చింతయన్నేవ రాఘవః || ౧౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఆజగామ జనస్థానం చింతయన్నేవ రాఘవః || ౧౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.30
తతో లక్ష్మణమాయాంతం దదర్శ విగతప్రభమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తతో లక్ష్మణమాయాంతం దదర్శ విగతప్రభమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.31
తతోఽవిదూరే రామేణ సమీయాయ స లక్ష్మణః || ౧౫ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "తతోఽవిదూరే రామేణ సమీయాయ స లక్ష్మణః || ౧౫ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.32
విషణ్ణః సువిషణ్ణేన దుఃఖితో దుఃఖభాగినా |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విషణ్ణః సువిషణ్ణేన దుఃఖితో దుఃఖభాగినా |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.33
సంజగర్హేఽథ తం భ్రాతా జ్యేష్ఠో లక్ష్మణమాగతమ్ || ౧౬ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సంజగర్హేఽథ తం భ్రాతా జ్యేష్ఠో లక్ష్మణమాగతమ్ || ౧౬ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.34
విహాయ సీతాం విజనే వనే రాక్షససేవితే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "విహాయ సీతాం విజనే వనే రాక్షససేవితే |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.35
గృహీత్వా చ కరం సవ్యం లక్ష్మణం రఘునందనః || ౧౭ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "గృహీత్వా చ కరం సవ్యం లక్ష్మణం రఘునందనః || ౧౭ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.36
ఉవాచ మధురోదర్కమిదం పరుషమార్తిమత్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఉవాచ మధురోదర్కమిదం పరుషమార్తిమత్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.37
అహో లక్ష్మణ గర్హ్యం తే కృతం యస్త్వం విహాయ తామ్ || ౧౮ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అహో లక్ష్మణ గర్హ్యం తే కృతం యస్త్వం విహాయ తామ్ || ౧౮ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.38
సీతామిహాగతః సౌమ్య కంచిత్ స్వస్తి భవేదిహ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "సీతామిహాగతః సౌమ్య కంచిత్ స్వస్తి భవేదిహ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.39
న మేఽస్తి సంశయో వీర సర్వథా జనకాత్మజా || ౧౯ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "న మేఽస్తి సంశయో వీర సర్వథా జనకాత్మజా || ౧౯ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.40
వినష్టా భక్షితా వాపి రాక్షసైర్వనచారిభిః |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వినష్టా భక్షితా వాపి రాక్షసైర్వనచారిభిః |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.41
అశుభాన్యేవ భూయిష్ఠం యథా ప్రాదుర్భవంతి మే || ౨౦ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అశుభాన్యేవ భూయిష్ఠం యథా ప్రాదుర్భవంతి మే || ౨౦ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.42
అపి లక్ష్మణ సీతాయాః సామగ్ర్యం ప్రాప్నుయావహే |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అపి లక్ష్మణ సీతాయాః సామగ్ర్యం ప్రాప్నుయావహే |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.43
జీవంత్యాః పురుషవ్యాఘ్ర సుతాయా జనకస్య వై || ౨౧ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "జీవంత్యాః పురుషవ్యాఘ్ర సుతాయా జనకస్య వై || ౨౧ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.44
యథా వై మృగసంఘాశ్చ గోమాయుశ్చైవ భైరవమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "యథా వై మృగసంఘాశ్చ గోమాయుశ్చైవ భైరవమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.45
వాశ్యంతే శకునాశ్చాపి ప్రదీప్తామభితో దిశమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "వాశ్యంతే శకునాశ్చాపి ప్రదీప్తామభితో దిశమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.46
అపి స్వస్తి భవేత్తస్యా రాజపుత్ర్యా మహాబల || ౨౨ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అపి స్వస్తి భవేత్తస్యా రాజపుత్ర్యా మహాబల || ౨౨ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.47
ఇదం హి రక్షో మృగసన్నికాశం

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ఇదం హి రక్షో మృగసన్నికాశం" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.48
ప్రలోభ్య మాం దూరమనుప్రయాతమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "ప్రలోభ్య మాం దూరమనుప్రయాతమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.49
హతం కథంచిన్మహతా శ్రమేణ

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "హతం కథంచిన్మహతా శ్రమేణ" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.50
స రాక్షసోఽభూన్మ్రియమాణ ఏవ || ౨౩ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "స రాక్షసోఽభూన్మ్రియమాణ ఏవ || ౨౩ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.51
మనశ్చ మే దీనమిహాప్రహృష్టం

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "మనశ్చ మే దీనమిహాప్రహృష్టం" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.52
చక్షుశ్చ సవ్యం కురుతే వికారమ్ |

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "చక్షుశ్చ సవ్యం కురుతే వికారమ్ |" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.53
అసంశయం లక్ష్మణ నాస్తి సీతా

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "అసంశయం లక్ష్మణ నాస్తి సీతా" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.54
హృతా మృతా వా పథి వర్తతే వా || ౨౪ ||

తాత్పర్యార్థ వివరణ (శ్రీ గోవిందరాజీయ వ్యాఖ్యానానుసారము): మారీచుని వధించి ఆశ్రమమునకు తిరిగి వస్తున్న శ్రీరామునికి అనేక అశుభ శకునములు కనిపించెను. మార్గమధ్యమున లక్ష్మణుడు ఒంటరిగా ఎదురుపడగా, "సీతను వదలి నీవెందుకు వచ్చితివి?" అని రాముడు తీవ్ర ఆందోళనతో ప్రశ్నించిన ఘట్టము. విశేషార్థము: శ్లోక భాగము: "హృతా మృతా వా పథి వర్తతే వా || ౨౪ ||" ఈ శ్లోకమునందు అరణ్యకాండలోని పరమ పవిత్ర కథా సందర్భము, ధర్మరక్షణ మరియు శ్రీరామచంద్రుని దివ్య లీలలు శాస్త్రీయ పాండిత్య గౌరవముతో వివరింపబడినవి.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
శ్లోకం 3.57.55
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే సప్తపంచాశః సర్గః || ౫౭ ||

ఇతి శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే సర్గ 57 సంపూర్ణము. ఈ పవిత్ర సర్గ పారాయణము వలన శ్రీరామచంద్రుని దివ్యానుగ్రహము, ధర్మజయము మరియు సమస్త కష్టనివారణ చేకూరుతాయి.

English Translation

Thus concludes Sarga 57 of Aranya Kanda in the epic Valmiki Ramayana, the revered Adi Kavya.

📍 మూలం: వాల్మీకి రామాయణము, అరణ్యకాండ, సర్గ 57
← వెనుకటి సర్గ 56 (అశోకవన ప్రవేశం (Ashokavana Pravesam))తరువాతి సర్గ 58 (పర్ణశాలా శూన్యతా దర్శనం (Parnasala Soonyata Darshanam)) →
సర్గ 57 - రామ లక్ష్మణ సమాగమం (Rama Lakshmana Samagamam) దైవిక చిత్రం
సర్గ 1: మహర్షిసంఘ దర్శనం (Maharshi Sangha Darshanam)సర్గ 2: విరాధ రాక్షస దర్శనం (Viradha Rakshasa Darshanam)సర్గ 3: విరాధ సంవాదము & యుద్ధము (Viradha Samvadamu & Yuddhamu)సర్గ 4: విరాధ వధ & శాపవిమోచనము (Viradha Vadha & Sapavimochanamu)సర్గ 5: శరభంగ ఆశ్రమ దర్శనం & బ్రహ్మలోక గమనం (Sarabhanga Asrama Darshanam)సర్గ 6: మునుల శరణాగతి & రక్షోవధ ప్రతిజ్ఞ (Munula Saranagati & Rakshovadha Pratidnya)సర్గ 7: సుతీక్ష్ణ ఆశ్రమ ప్రవేశం (Suteekshna Asrama Pravesam)సర్గ 8: సుతీక్ష్ణుని వీడ్కోలు (Suteekshnuni Veedkolu)సర్గ 9: సీతాదేవి అహింసా ధర్మోపదేశం (Sita Devi Ahimsa Dharmopadesam)సర్గ 10: శ్రీరాముని శరణాగత రక్షణ సమర్థన (Sri Ramuni Saranagata Rakshana Samarthanam)సర్గ 11: అగస్త్యభ్రాత్రాశ్రమ దర్శనం & అగస్త్య మహిమ (Agastya Bhratrasrama & Agastya Mahima)సర్గ 12: అగస్త్యాశ్రమ ప్రవేశం & దివ్యాయుధ గ్రహణం (Agastyasrama Pravesam & Divyayudha Grahanam)సర్గ 13: పంచవటీ మార్గదర్శనం (Panchavati Margadarshanam)సర్గ 14: జటాయు దర్శనం & మైత్రి (Jatayu Darshanam & Maitri)సర్గ 15: పంచవటీ ప్రవేశం & పర్ణశాలా నిర్మాణం (Panchavati Pravesam & Parnasala Nirmanam)సర్గ 16: హేమంత రుతు వర్ణన (Hemanta Rutu Varnana)సర్గ 17: శూర్పణఖ ఆగమనం (Surpanakha Agamanam)సర్గ 18: శూర్పణఖ కర్ణనాసికా ఛేదం (Surpanakha Karna Nasika Chedam)సర్గ 19: శూర్పణఖ ఖరుని ఆశ్రయించుట (Surpanakha Kharuni Asrayinchuta)సర్గ 20: ఖరుని చతుర్దశ రాక్షస ప్రేరణ (Kharuni Chaturdasa Rakshasa Prerana)సర్గ 21: చతుర్దశరక్షోవధః (Chaturdasa Rakshovadha)సర్గ 22: శూర్పణఖా పునరాగమనం (Surpanakha Punaragamanam)సర్గ 23: ఖరుని చతుర్దశ సహస్ర సేనా ప్రస్థానం (Kharuni Chaturdasa Sahasra Sena Prasthanam)సర్గ 24: శ్రీరాముని యుద్ధ సన్నద్ధత (Sri Ramuni Yuddha Sannaddhata)సర్గ 25: రాక్షస సేనా నిర్మూలన (Rakshasa Sena Nirmulana)సర్గ 26: దూషణ వధ (Dushana Vadha)సర్గ 27: త్రిశిర వధ (Trishiro Vadha)సర్గ 28: ఖర ద్వంద్వ యుద్ధం (Khara Dwandwa Yuddham)సర్గ 29: శ్రీరామ ఖర సంవాదం (Sri Rama Khara Samvadam)సర్గ 30: ఖర వధ & దేవతల జయజయధ్వానాలు (Khara Vadha & Devatala Jayajayadhwanalu)సర్గ 31: అకంపన రావణ సంవాదం (Akampana Ravana Samvadam)సర్గ 32: శూర్పణఖ లంకా ప్రవేశం (Surpanakha Lanka Pravesam)సర్గ 33: శూర్పణఖ రాజనీతి ప్రబోధం (Surpanakha Rajaneeti Prabodham)సర్గ 34: శూర్పణఖ సీతా సౌందర్య వర్ణన (Surpanakha Sita Soundarya Varnana)సర్గ 35: రావణ మారీచ సమాగమం (Ravana Maricha Samagamam)సర్గ 36: మారీచుని హితవచనం (Marichuni Hitavachanam)సర్గ 37: మారీచుని పూర్వానుభవ కథనం (Marichuni Poorvanubhava Kathanam)సర్గ 38: మారీచుని దండకారణ్య భయోదంతం (Marichuni Dandakaranya Bhayodantam)సర్గ 39: మారీచుని ధర్మోపదేశం (Marichuni Dharmopadesam)సర్గ 40: రావణుని క్రోధాజ్ఞ (Ravana Krodhadnya)సర్గ 41: మారీచోద్యమః (Marichodyama)సర్గ 42: మాయామృగ దర్శనం (Mayamriga Darshanam)సర్గ 43: మాయామృగాకర్షణ & శ్రీరాముని వేట (Mayamrigakarshana & Sri Ramuni Veta)సర్గ 44: మారీచ వధ & కపట ఆర్తనాదం (Maricha Vadha & Kapata Artanadam)సర్గ 45: లక్ష్మణ ప్రస్థానం (Lakshmana Prasthanam)సర్గ 46: భిక్షురూప రావణ దర్శనం (Bhikshurupa Ravana Darshanam)సర్గ 47: రావణ మైథిలీ సంవాదం (Ravana Mythili Samvadam)సర్గ 48: రావణ ప్రరోచనం (Ravana Prarochanam)సర్గ 49: సీతాపహరణం (Sita Apaharanam)సర్గ 50: జటాయు సందర్శనం & హెచ్చరిక (Jatayu Sandarshanam & Heccharika)సర్గ 51: జటాయు రావణ ఘోర యుద్ధం (Jatayu Ravana Ghora Yuddham)సర్గ 52: జటాయు పతనం & సీతా విలాపం (Jatayu Patanam & Sita Vilapam)సర్గ 53: రావణాభితర్జనం (Ravana Abhitarjanam)సర్గ 54: ఆభరణ క్షేపణం (Abharana Kshepanam)సర్గ 55: లంకాంతఃపుర దర్శనం (Lanka Antahpura Darshanam)సర్గ 56: అశోకవన ప్రవేశం (Ashokavana Pravesam)సర్గ 57: రామ లక్ష్మణ సమాగమం (Rama Lakshmana Samagamam)సర్గ 58: పర్ణశాలా శూన్యతా దర్శనం (Parnasala Soonyata Darshanam)సర్గ 59: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 60: సీతాన్వేషణారంభం (Sitanveshana Arambham)సర్గ 61: శ్రీరామ శోక విలాపం (Sri Rama Soka Vilapam)సర్గ 62: శ్రీరామ శోకావేశం (Sri Rama Sokavesham)సర్గ 63: శ్రీరామ దీనాలాపం (Sri Rama Deenalapam)సర్గ 64: శ్రీరామ లోకసంహార సంకల్పం (Sri Rama Lokasamhara Sankalpam)సర్గ 65: లక్ష్మణ సాంత్వన వచనం (Lakshmana Santwana Vachanam)సర్గ 66: లక్ష్మణ ధర్మోపదేశం (Lakshmana Dharmopadesam)సర్గ 67: జటాయు దర్శనం (Jatayu Darshanam)సర్గ 68: జటాయు మోక్షం (Jatayu Moksham)సర్గ 69: క్రౌంచారణ్య ప్రవేశం & అయోముఖీ విరూపణం (Krauncharanya Pravesam & Ayomukhi Virupanam)సర్గ 70: కబంధ దర్శనం (Kabandha Darshanam)సర్గ 71: కబంధ బాహుచ్ఛేదం & శాపవృత్తాంతం (Kabandha Bahuchedam & Sapavruttantam)సర్గ 72: కబంధ సంస్కారం & సుగ్రీవ సఖ్యోపదేశం (Kabandha Samskaram & Sugriva Sakhyopadesam)సర్గ 73: మాతంగాశ్రమ పంపా మార్గదర్శనం (Matangasrama Pampa Margadarshanam)సర్గ 74: శబరీ ఆతిథ్యం & శబరీ మోక్షం (Shabari Atithyam & Shabari Moksham)సర్గ 75: పంపా సరోవర ప్రవేశం (Pampa Sarovara Pravesam - Aranyakanda Samapti)