బాలకాండ 15వ సర్గం - రావణవధోపాయః. ఈ సర్గలోని వాల్మీకి రామాయణ శ్లోకాలను తెలుగు లిపి, దేవనాగరి పాఠంతో చదవవచ్చు.
మేధావియైన ఆ ఋష్యశృంగుడు అశ్వమేధ యజ్ఞం తరువాత మహారాజు దశరథుడు పడిన ఆవేదనను చూసి, ఆ యజ్ఞం వల్ల కలిగిన ఫలితాన్ని గురించి కాసేపు ధ్యానించారు. అప్పుడు మహారాజుకు పుత్రప్రాప్తి కలిగే ఒక ఉత్తమమైన మార్గాన్ని గుర్తించి, స్పష్టమైన అవగాహనతో, వేదాలన్నీ తెలిసిన ఆ మహర్షి, దశరథ మహారాజుతో ఇలా పలకడం మొదలుపెట్టారు. ఇదిగో మీకు పుత్రులు కలిగే ఉపాయం ఉంది అని!
The sagacious and deeply learned sage, having pondered the matter for a while after the great Ashwamedha Yajna, and now having gained complete understanding, then addressed King Dasharatha with a profound solution, hinting at the path to progeny.
ఆ మహర్షి దశరథ మహారాజుతో ఇలా అన్నారు: 'ఓ రాజా! మీకు పుత్రులు కలగాలనే కోరికను నెరవేర్చడానికి నేను ఒక విశేషమైన యాగాన్ని చేస్తాను. ఇది 'పుత్రకామేష్టి' యాగం. అథర్వణవేదంలో, ముఖ్యంగా దాని 'అథర్వశీర్షం' అనే భాగంలో చెప్పబడిన అత్యంత శక్తివంతమైన మంత్రాలతో, శాస్త్రోక్తంగా ఈ యజ్ఞాన్ని నిర్వహించి, మీకు తప్పకుండా పుత్రులు కలిగేలా చేస్తాను. ' ఎంత అద్భుతమైన ఆశీర్వాదం కదా!
The sage then declared to the King, 'For the sake of sons, I shall perform for you a special sacrifice known as Putrakameshti. This rite, empowered by the potent mantras proclaimed in the Atharvashiras section of the Atharva Veda, shall be conducted precisely according to Vedic injunctions, ensuring you are blessed with progeny.'
ఆ మహర్షి మాట ఇచ్చినట్లే, తక్షణమే పుత్రప్రాప్తి కోసం ఉద్దేశించిన ఆ పుత్రకామేష్టి యాగాన్ని ప్రారంభించారు. అత్యంత తేజస్సుతో వెలుగొందే ఆ వేదజ్ఞుడు, వేద మంత్రాలలో చెప్పబడిన విధానాన్ని అనుసరించి, అగ్నిలో ఆహుతులను సమర్పిస్తూ యజ్ఞాన్ని కొనసాగించారు. ఆ అగ్నిహోత్రం నుంచి దివ్యమైన శక్తి ఉద్భవిస్తున్నట్లుంది కదా!
Thereupon, the illustrious sage, forthwith commencing that sacred Putrakameshti sacrifice for the attainment of sons, meticulously performed the oblations into the sacred fire, strictly adhering to the rituals prescribed by the Vedic mantras.
అశ్వమేధ యజ్ఞం పరిసమాప్తి చెందింది కదా! దేవాది దేవతలు తమ తమ భాగాలను స్వీకరించడానికి సిద్ధమయ్యారు. దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, ఇంకా గొప్ప మహర్షులందరూ అక్కడికి విచ్చేశారు. యజ్ఞంలో హోమం చేయబడిన హవిర్భాగాలను తమ వంతుగా స్వీకరించడానికి అందరూ శాస్త్రోక్తంగా సమావేశమయ్యారు. ఈ సన్నివేశం, యజ్ఞం ఎంత గొప్పగా జరిగిందో, దేవతలకు ఎంత సంతోషం కలిగిందో తెలియజేస్తోంది.
Following the grand Ashwamedha Yajna, the celestials and venerable sages gathered in due order to receive their designated share of the sacrificial offerings. Devas, Gandharvas, Siddhas, and the great Rishis, all assembled reverently, their presence signifying the successful completion and divine acceptance of the sacred ritual.
అలా యథావిధిగా సమావేశమైన దేవతలు, గంధర్వులు, మహర్షులందరూ లోకాలను సృష్టించిన బ్రహ్మదేవుని వద్దకు చేరుకున్నారు. ఆయనను చూసి, తమ ఆవేదనను, అభ్యర్థనను తెలియజేయడానికి ఒక ముఖ్యమైన మాటను పలకసాగారు. ఈ దేవతలందరూ ఒక సమస్యను పరిష్కరించడానికి బ్రహ్మదేవుని ఆశ్రయిస్తున్నారని దీని ద్వారా తెలుస్తోంది.
Having thus assembled in that sacred conclave, all those divine beings—the Devas, Gandharvas, and great Sages—approached Brahma, the venerable Creator of the worlds. With profound respect and earnestness, they began to address Him, presenting their grave concern and supplication.
దేవతలు బ్రహ్మదేవునితో ఇలా అన్నారు: "ఓ భగవన్! నీ అనుగ్రహంతో రావణుడనే ఒక రాక్షసుడు అంతులేని బలాన్ని పొందాడు. ఆ బలం కారణంగా, వాడు మమ్మల్ని అందరినీ విపరీతంగా బాధపెడుతున్నాడు. వాడిని శాసించే శక్తి, నియంత్రించే సామర్థ్యం మాకెవరికీ లేదు. వాడి ఆగడాలు భరించలేనంతగా పెరిగిపోయాయి. "
The celestial beings addressed Brahma, saying, "O Bhagavan! Through Your divine grace, a Rakshasa named Ravana has attained immense power. With that very strength, he torments all of us relentlessly. We are utterly powerless to control or subdue him."
దేవతలు తమ గోడును వెళ్ళబోసుకుంటూ, "ఓ భగవాన్! ఒకప్పుడు నీవు ప్రీతితో ఆ రావణుడికి వరాన్ని ప్రసాదించావు కదా! ఆ వరం యొక్క శక్తిని, గౌరవాన్ని మేము ఎప్పుడూ నిలబెట్టుకుంటూనే ఉన్నాము. అందువల్లే, వాడు చేస్తున్న ప్రతి అన్యాయాన్ని, ప్రతి బాధను సహిస్తున్నాము. ఆ వరం కారణంగానే మేము వాడిని ఏమీ చేయలేకపోతున్నాము. " అని బ్రహ్మదేవునితో పలికారు.
The celestials continued, "O Bhagavan! Long ago, You, being pleased with him, granted a boon to that very Ravana. Out of respect for that boon, we have consistently endured all his atrocities. It is by honoring Your word that we tolerate all his actions, unable to oppose him."
దేవతలు రావణుని దుష్ప్రవర్తనను వివరిస్తూ, "ఆ దుర్బుద్ధి రావణుడు మూడు లోకాలను కలవరపెడుతున్నాడు. ఉన్నత స్థానంలో ఉన్న వారిని, అంటే మమ్మల్ని, ద్వేషిస్తున్నాడు. త్రిదశలకు రాజు అయిన ఇంద్రుడిని కూడా ధిక్కరించి, అపమానించాలని చూస్తున్నాడు. వాడి దురాగతాలు హద్దులు దాటిపోయాయి. " అని వాపోయారు.
The Devas lamented further, "That wicked-minded Ravana terrorizes all three worlds and harbors animosity towards those in high positions, including us. He even desires to challenge and humiliate Indra, the king of the celestials. His transgressions know no bounds."
"ఆ అజేయుడైన రావణుడు, మీరు ప్రసాదించిన వరం మత్తులో, ఋషులను, యక్షులను, గంధర్వులను, అసురులను, ఇంకా బ్రాహ్మణులను కూడా అవమానిస్తున్నాడు, వారికి వ్యతిరేకంగా ప్రవర్తిస్తున్నాడు. వాడి దర్పం, అహంకారం అన్నీ మీ వరం వల్లే అని వినయంగా తెలియజేశారు. " దేవతలు బ్రహ్మదేవునితో.
"Drunk with the power of the boon You granted him, that unconquerable Ravana transgresses against Rishis, Yakshas, Gandharvas, Asuras, and even Brahmanas. His arrogance and audacity know no bounds, stemming solely from Your divine favor," the Devas explained to Brahma.
దేవతలు రావణుని అపార శక్తిని వర్ణిస్తూ ఇలా అన్నారు: "వాడి ప్రభావం ఎంత గొప్పదంటే, సూర్యుడు కూడా వాడిని చూసి ప్రతాపాన్ని చూపించడానికి భయపడతాడు, వాడిని కాల్చలేడు. మారుతం (గాలి) కూడా వాడి పక్కన వీచడానికి జంకుతుంది. కదిలే అలల సముద్రుడు సైతం వాడిని చూస్తే కంపించి, తన అలల చలనాన్ని కూడా ఆపివేస్తాడు. సమస్త ప్రకృతి శక్తులు కూడా వాడికి లోబడి ఉన్నాయి. "
Describing Ravana's immense sway, the Devas stated, "So great is his influence that the Sun dares not scorch him with its heat, nor does the wind blow forcefully by his side. Even the mighty ocean, with its garland of restless waves, trembles upon seeing him and ceases its commotion. All forces of nature seem subservient to him."
దేవతలు తమ ఆవేదనను ముగిస్తూ బ్రహ్మదేవునితో ఇలా విన్నవించుకున్నారు: "ఓ భగవన్! ఆ భయంకరమైన రూపం గల రాక్షసుడి నుండి మాకు చాలా పెద్ద భయం పట్టుకుంది. వాడు చేస్తున్న అరాచకాలు తారాస్థాయికి చేరుకున్నాయి. కాబట్టి, వాడిని ఎలాగైనా సంహరించడానికి ఒక ఉపాయం దయచేసి మీరు కనుగొనాలి. లోకాలను రక్షించడానికి అది చాలా అవసరం. "
Concluding their heartfelt plea, the Devas earnestly implored Brahma, "O Bhagavan! A great fear grips us from that dreadful-looking Rakshasa. His atrocities have reached their peak. Therefore, we implore You to devise a means for his destruction, as it is absolutely essential for the welfare of all worlds."
దేవతలందరూ తమ గోడు వెళ్ళబోసుకున్న తర్వాత, బ్రహ్మదేవుడు కాసేపు ఆలోచించి, అప్పుడు వారితో ఇలా పలికాడు: "ఆ దురాత్ముడైన రావణుని వధించడానికి ఉపాయం ఇదివరకే సిద్ధంగా ఉంది. " అని దేవతలకు ఒక ఊరటనిచ్చే సమాధానం ఇచ్చారు. బ్రహ్మదేవుని మాటలు దేవతలకు గొప్ప ధైర్యాన్నిచ్చాయి.
After all the Devas had thus poured out their grievances, Lord Brahma deliberated for a moment. Then, He addressed them, saying, "Aha! The means for the destruction of that wicked-souled Ravana has already been ordained." His words brought immense relief and reassurance to the celestials.
బ్రహ్మదేవుడు తన పథకాన్ని వివరిస్తూ, "వాడు (రావణుడు) నా వద్ద 'గంధర్వులు, యక్షులు, దేవతలు, దానవులు, రాక్షసుల చేత నాకు మరణం లేకుండా ఉండాలి' అని వరం కోరాడు. 'అలాగే అవుతుంది' అని నేను వాడికి వరం ఇచ్చాను. " మానవుల గురించి ప్రస్తావించలేదు అనే కీలకమైన లోపాన్ని బ్రహ్మదేవుడు దేవతలకు వెల్లడి చేశారు.
Explaining his plan, Lord Brahma revealed, "He (Ravana) had requested from me the boon that he should be invincible to Gandharvas, Yakshas, Devas, Danavas, and Rakshasas. And I granted him that boon, saying 'So be it.'" Brahma thus revealed the crucial omission of human beings in Ravana's request.
బ్రహ్మదేవుడు దేవతలతో ఇలా చెప్పడం ప్రారంభించాడు: రావణాసురుడు తన వరం కోరుకునేటప్పుడు, గర్వంతో మానవులను తక్కువగా అంచనా వేశాడు. వాళ్ళ నుండి తనకు మరణం రాదని భావించి, అటువంటి నిబంధనను కోరలేదు. కాబట్టి, ఓ దేవతలారా, ఆ రావణాసురుడికి మానవుల ద్వారానే మరణం సంభవిస్తుంది. అతడికి వేరే ఏ ఇతర మృత్యువు లేదు, ఇది సత్యం!
Lord Brahma declared to the deities: "Out of sheer arrogance and disdain, that Rakshasa Ravana did not seek protection from humans when he requested his boon. Therefore, his death is destined to come from a human. Indeed, there is no other way for his demise."
బ్రహ్మదేవుడు చెప్పిన ఈ ప్రియమైన వాక్యాలను వినగానే, అక్కడున్న దేవతలందరూ, మహర్షులందరూ ఎంతో సంతోషించారు, వారికి ఒక పరిష్కారం దొరికినందుకు ఆనందపడ్డారు. వారి ముఖాలలో ఎన్నో రోజుల తర్వాత చిరునవ్వులు విరిసాయి.
Upon hearing these auspicious words spoken by Lord Brahma, all the assembled deities and great sages were filled with immense joy and profound relief, for a pathway to their salvation had finally been revealed.
దేవతలు, మహర్షులు బ్రహ్మవాక్యం విని ఆనందంలో మునిగి తేలుతున్న ఆ సమయంలో, అద్భుతమైన తేజస్సుతో, శంఖం, చక్రం, గదను ధరించి, పీతాంబరాలు ధరించిన జగత్పతి అయిన విష్ణుమూర్తి ఆ సభాస్థలికి విచ్చేశాడు. ఆ నారాయణుని రాకతో ఆ ప్రదేశమంతా దివ్యతేజస్సుతో నిండిపోయింది.
Precisely at that moment, Lord Vishnu, the radiant Jagatpati (Lord of the universe), resplendent with magnificent effulgence, bearing His conch, discus, and mace, and clad in brilliant yellow garments, arrived at the assembly.
అక్కడికి వచ్చిన విష్ణుమూర్తి, బ్రహ్మదేవుని సమీపించి, ప్రశాంతంగా, ధ్యాన నిమగ్నుడైనట్లుగా నిలబడ్డాడు. అప్పుడు అక్కడ సమావేశమై ఉన్న దేవతలందరూ, వినయంగా వంగి, ఆ జగన్నాథుడైన విష్ణువును స్తోత్రం చేయడం ప్రారంభించారు.
Meeting with Lord Brahma, Vishnu stood there, composed and serene. All the gods, bowing humbly, began to praise Him with profound reverence.
ఆ జగత్ప్రభువును స్తోత్రం చేసిన తర్వాత, దేవతలు వినయంగా ఇలా ప్రార్థించారు: 'ఓ మహాప్రభో విష్ణూ! లోకాలన్నిటి శ్రేయస్సు కోరి, మేము మీకు ఒక కార్యాన్ని అప్పగించదలచుకున్నాము. అయోధ్య నగరాన్ని పరిపాలించే మహనీయుడు, మహావిభుడు అయిన దశరథ మహారాజుకు.
O Mighty Vishnu, for the welfare and prosperity of all worlds, we humbly request you to undertake a divine mission. You, the supreme Lord, should become the son of King Dasaratha, the sovereign of Ayodhya...
ఆ దశరథ మహారాజు ఎంతో ధర్మజ్ఞుడు, వదాన్యుడు, అంటే గొప్ప దాత. మహర్షులతో సమానమైన తేజస్సు కలిగినవాడు. అటువంటి పవిత్రమైన దశరథుడికి హ్రీ, శ్రీ, కీర్తి వంటి సద్గుణాలతో ప్రకాశించే ముగ్గురు భార్యలు ఉన్నారు. '
...King Dasaratha, who is renowned for his righteousness, boundless generosity, and radiant brilliance, akin to that of a great sage. He has three wives, who are as virtuous and esteemed as Hri (modesty), Shri (prosperity), and Kirti (fame).
'ఓ విష్ణూ! మీరు మీ దివ్య రూపాన్ని నాలుగు విధాలుగా విభజించుకొని, ఆ దశరథుడికి పుత్రులుగా జన్మించండి. అక్కడ మీరు మానవ రూపంలో అవతరించి, లోకాలను పీడిస్తున్న, అతిశయించిపోయిన లోకకంటకుడు రావణుడిని సంహరించండి. '
O Vishnu, please divide yourself into four forms and take birth as sons of King Dasaratha. There, in human form, you must vanquish the mighty Ravana, who has become an oppressive thorn in the side of all worlds.
దేవతలు తమ విన్నపాన్ని కొనసాగిస్తూ, 'ఓ విష్ణూ! దేవతలకు అవధ్యుడైన రావణుని మీరు యుద్ధంలో సంహరించండి. ఎందుకంటే, ఆ రావణుడు దేవతలను, గంధర్వులను, సిద్ధులను, గొప్ప గొప్ప మునులను కూడా నిరంతరం పీడిస్తున్నాడు. '
O Vishnu, defeat Ravana in battle, for he is invincible to the gods. Indeed, he torments the gods, the Gandharvas, the Siddhas, and even the most revered sages.
'ఆ రాక్షసుడైన రావణుడు మూర్ఖుడు, తన పరాక్రమంపై ఉన్న అహంకారంతో అందరినీ హింసిస్తున్నాడు. ఋషులు, గంధర్వులు, అప్సరసలు కూడా అతని చేతిలో బాధితులవుతున్నారు. '
That foolish Rakshasa Ravana, swollen with pride in his prowess, torments all. Sages, Gandharvas, and Apsaras alike suffer at his cruel hands.
'నందనవనంలో ఆడుకుంటున్న వారిని కూడా ఆ క్రూరుడు హింసించాడు. అతని ఈ దురాగతాలను అంతమొందించడానికే, మేము మునులతో కలిసి ఇక్కడకు వచ్చాము, ఓ ప్రభూ!'
Even those playfully enjoying themselves in Nandana Vana have been cruelly harmed by him. It is for his destruction that we have all gathered here, along with the sages.
అక్కడ సమావేశమైన సిద్ధులు, గంధర్వులు, యక్షులు మొదలైన దేవతా సమూహాలు శ్రీమహావిష్ణువును శరణు వేడారు. “ఓ దేవ దేవా! శత్రువులను సంహరించే ప్రభూ! మీరే మా అందరికీ దిక్కు. మీరే మాకు పరమ గతి” అని ప్రార్థించారు.
Then, the Siddhas, Gandharvas, and Yakshas, along with other celestial beings, approached You for refuge. "You are our supreme recourse, O Lord, O vanquisher of foes! You alone are the ultimate sanctuary for all of us," they pleaded.
“దేవతల శత్రువులను, దుష్టులైన రాక్షసులను సంహరించడం కోసం, మానవ లోకంలో జన్మించి మమ్మల్ని రక్షించమని” ఆ దేవతలు విష్ణుమూర్తిని ప్రార్థించారు. ఇలా దేవతలు కోరగానే, దేవతలకు అధిపతి, శ్రేష్ఠుడైన విష్ణువు వారి మొర ఆలకించారు.
"Please resolve, O Lord, to appear in the human realm for the destruction of the enemies of the gods, the wicked Rakshasas, and protect us!" Thus entreated by the celestials, Lord Vishnu, the supreme deity and foremost among them, listened to their plea.
బ్రహ్మదేవుడు ముందుండి నడిపిస్తున్న ఆ దేవతలందరినీ శ్రీమహావిష్ణువు దర్శించారు. అప్పుడు సర్వలోకాలచేత నమస్కరింపబడే ఆ శ్రీమహావిష్ణువు, ధర్మరక్షణకై సమావేశమైన ఆ దేవతలందరితో ఇలా పలికారు, వారిని ఓదార్చే ప్రయత్నం చేశారు.
Lord Vishnu then beheld all those celestials, led by Lord Brahma. Thereupon, He, who is revered by all worlds, addressed all those righteous gods, who had gathered there for the sake of Dharma, seeking to reassure them.
“మీరు భయాన్ని వదిలివేయండి, మీకు శుభం కలుగుతుంది. మీ మంచి కోసం, నేను యుద్ధభూమిలో రావణుడిని అతని పుత్రులు, పౌత్రులు, మంత్రులు, మిత్రులు, జ్ఞాతులు మరియు బంధువులతో సహా అందరినీ సంహరిస్తాను” అని వారికి అభయం ఇచ్చారు.
"Abandon your fear! May all good fortune be with you! For your well-being, I shall slay Ravana in battle, along with his sons, grandsons, ministers, friends, relatives, and kin," He declared, reassuring them.
“ఆ క్రూరుడైన, దుర్మార్గుడైన, దేవతలకు, ఋషులకు భయం కలిగించే రావణుడిని సంహరించి, ఆ తరువాత పదివేల సంవత్సరాలు మరియు వెయ్యి సంవత్సరాలు, అంటే మొత్తం పదకొండు వేల సంవత్సరాలు…” అని వారి ప్రార్థనను మన్నించారు.
“…Having slain that cruel, wicked, and fearsome tormentor of gods and sages, Ravana, I shall then for ten thousand years and ten hundred years (which totals eleven thousand years)…” He affirmed, granting their prayer.
“…ఈ భూమిని ధర్మబద్ధంగా పాలిస్తూ, మానవ లోకంలో నివసిస్తాను” అని చెప్పారు. ఇలా దేవతలకు వరం ఇచ్చి, సకల ప్రాణుల ఆత్మ అయిన ఆ శ్రీమహావిష్ణువు తన అవతార కార్యాన్ని సంకల్పించారు.
“…I shall dwell in the human world, governing this Earth righteously.” Having thus granted this boon to the gods, Lord Vishnu, the Self-existent Divine Being, resolved upon the nature of His incarnation.
మానవ రూపంలో జన్మించడానికి అనువైన జన్మస్థలాన్ని గురించి లోతుగా ఆలోచించారు. ఆ తరువాత, కమల పత్రముల వంటి అందమైన నేత్రాలు కలిగిన ఆ విష్ణుమూర్తి, తనను తాను నాలుగు రూపాలుగా చేసుకొని అవతరించాలని సంకల్పించారు.
He then deeply contemplated His birthplace suitable for a human incarnation. Thereafter, the lotus-eyed Lord, having decided to manifest Himself in four distinct forms, made His divine resolve.
అలా తన అవతారానికి తండ్రిగా ఆ దశరథ మహారాజును నిర్ణయించుకున్నారు. అప్పుడు దేవతలు, ఋషులు, గంధర్వులు, రుద్రులు, అప్సరోగణాలతో సహా అందరూ మధుసూదనుడైన శ్రీమహావిష్ణువును దివ్యమైన స్తోత్రాలతో కీర్తించారు, ఆయన కృపకు ధన్యవాదాలు తెలిపారు.
Thus, He chose King Dasharatha as His father for this incarnation. Thereupon, the Devarshis, Gandharvas, along with the Rudras and throngs of Apsaras, extolled Lord Madhusudana with divine and eloquent praises, expressing their gratitude for His grace.
దేవతలు తమ స్తోత్రాలలో ఇలా ప్రార్థించారు: “ఓ మధుసూదనా! ఉద్ధతుడైన, భయంకరమైన తేజస్సు కలిగిన, పెరిగిన గర్వం కలవాడు, దేవతలకు శత్రువైన, మునులకు ముప్పు కలిగించేవాడు, వినాశనకరమైన ధ్వనులు చేసేవాడు, భయంకరమైన ఆ రావణుడిని సంహరించి మమ్మల్ని రక్షించు. ”
The gods prayed in their hymns: "O Madhusudana! That arrogant Ravana, possessing fierce energy and swollen pride, the enemy of the lords of celestials, a true thorn to the pious, causing great distress and terror to ascetics – please eradicate him!"
దేవతలు కొనసాగిస్తూ ఇలా అన్నారు: “ఆ బలవంతుడు, తన సేనలతో, బంధువులతో కూడినవాడు, ఉగ్రమైన పరాక్రమం గలవాడు, సర్వత్రా వినాశనం సృష్టించేవాడైన రావణుడిని సంహరించి, అప్పుడు మీరు చిరకాలం సురేంద్రునిచే రక్షింపబడిన, దోషాలు, పాపాలు లేని ఆనందమయమైన స్వర్గలోకానికి తిరిగి రండి. ”
The gods continued, saying: "Having slain that mighty Ravana, accompanied by his forces and kinsmen, who possesses fierce valor and causes great lamentation, then return for a long time to Swargaloka, which is protected by the Lord of the Devas, free from all flaws and impurities."
